Geleneksel Kazak müziği icracıları ve performans özelliklerinin performans teori açısından incelenmesi

"Performans" kavramı, yaklaşık yüzyıllık bir süreç içerisinde halkbilim, sosyoloji, antropoloji, dilbilim ve psikoloji gibi farklı disiplinlerindeki kimi uzmanların çalışmaları ile "performans teori" adı altında gelişim göstermiş ve kuramsal bir yapı olarak ortaya çıkmıştır. "Performans teori" odaklı çalışmalarda; "icracı", "dinleyici" ve "geleneksel anlatı" olarak çoğunlukla üç dinamik üzerinde durulmuş ve "bağlam"ın önemi vurgulanmıştır. Etnomüzikoloji disiplini, bir kültürün müziği hakkında yaptığı alan araştırmalarında icra durumlarını incelerken antropoloji, sosyoloji ve halkbilim gibi farklı disiplinler içerisinde "performans teori" hakkında yapılan çalışmalardan yararlanmaktadır. Bu çalışmada, Kazak Türklerinin sosyal yaşamı içinde kültürel bellek unsurlarının müzik yoluyla taşıyıcılığını yapan "baksı", "jırav", "jırşı", "akın", "änşi", "öleñşi", "sal-seri", ve "küyşi" gibi isimlerle anılan sanatçı tiplerinin icra özelliklerinin "performans teori"ye ilişkin yaklaşımlar doğrultusunda incelenip değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Üç bölümden oluşan bu çalışmanın birinci bölümünde, kuramsal çerçeveyi oluşturan "performans" ve "performans teori" kavramları hakkında çalışmalar yapan uzmanların görüşlerinden yararlanılarak açıklamalar yapılmış ve performans kavramının müzik ile olan ilişkisine değinilmiştir. İkinci bölümde, geleneksel olan Kazak müziğinin yapı, tür ve çalgı özellikleri üzerinde durulmuştur. Üçüncü bölümde ise Kazak Türklerinin geleneksel müziğini icra eden "baksı", "jırav", "jırşı", "akın", "änşi", "öleñşi", "sal-seri", ve "küyşi" gibi sanatçı tipler tek tek ele alınmış ve "performans teori" kabulleri açısından değerlendirilmesi yapılmıştır.