Gelişmekte olan konut alanlarında imar planı ölçeğinde kentsel dönüşüm: Elazığ örneği

Sanayileşmenin hızlandığı dönemlerde yaşanan iç göçler, kentlerde düzensiz çarpık yapılaşmalar, atıl ve bulunduğu bölgeye verimli bir şekilde cevap veremeyen alanlar meydana getirmiştir. Bu alanların düzenlenmesi ve yeniden kazanımı kentsel dönüşüm ile mümkündür. Bu çalışmada, kentsel dönüşüm tanımlanarak, sosyal ve hukuki boyutları ile ele alınmıştır. Daha sonra Türkiye'de yapılmış bazı Kentsel Dönüşüm Projeleri incelenmiş ve bu doğrultuda Elazığ Merkez Abdullahpaşa Mahallesinde 40.9 ha'lık bir çalışma alanı belirlenmiştir. Belirlenen çalışma alanı birçok yönden irdelenmiş olup öncelikle imar adası ölçeğinde bölgenin ihtiyaçlarına daha verimli bir şekilde karşılık verebilecek biçimde öneri planlama yapılmıştır. Daha sonra projenin uygulanabilirliği göz önünde bulundurularak kat adedi, yapı alanları ve konumu dikkate alınılarak tasarımda çeşitlilik sağlanmış ve ilgili mevzuatlar doğrultusunda yapılacak tüm yapıların yüklenici kârıda dikkate alınarak maliyet hesapları yapılmıştır. Yapılan piyasa araştırması sonucunda meydana gelen birimlerin satış fiyatları TL/m² olarak belirlenmiş olup hak sahiplerine yaklaşık olarak hak sahiplik oranına denk olacak şekilde taşınmaz verilmesi hedeflenmiştir. Sonuç olarak öncelikle belirlenen çalışma alanı ve mevcutta bulunan taşınmaz birimler plan dahilinde öneri planlama ile yeniden düzenlenmiştir. Kentsel dönüşüm kapsamında gerek hak sahiplerinin memnuniyeti gerekse yüklenici kârı göz önünde bulundurularak, planlı birimler oluşturulmuş ve ilgili mevzuatlar dahilinde maliyet hesapları yapılmıştır. Hak sahiplerine ayrılan pay verilip belirlenen satış fiyatları ile hedeflenen satış fiyatları sağlanmış olup projenin uygulanabilirliği ortaya koyulmuştur. Anahtar Kelimeler: Kentsel Dönüşüm, Kentsel Yenileme, Kentsel Planlama, Çarpık Kentleşme, Öneri Planlama.