Genç erkek basketbolcularda dikkat konsantrasyon ve denge ile şut performansı arasındaki ilişkilerin incelenmesi

Bu araştırma, genç erkek basketbolcuların dikkat, konsantrasyon ve statik denge değişkenlerinin şut performansına etkisini incelemektedir. Çalışma grubunu, Türkiye Basketbol Federasyonu (TBF) yerel liglerinde mücadele eden, en az yedi yıllık aktif spor geçmişine sahip ve haftada en az üç gün düzenli antrenman yapan sporcular oluşturmaktadır. Çalışmaya katılan n=41 erkek sporcuların yaş ortalamaları 16.12 ±0.84 yıl, Boy ortalamaları 186.98 ±8.32cm, vücut ağırlıkları 78.17 ±12.28 kg olarak bulunuşmuş ve gönüllü katılım sağlanmıştır. Araştırmada kullanılan veri toplama araçları, seçici dikkat düzeyi için Burdon Attention Task, konsantrasyon düzeyi için Letter Cancellation Task, statik dengenin ölçümü için Flamingo Balance Test (FBT) ve şut performansı için ise AAHPERD Shooting Test kullanılmıştır. Ayrıca, sporcuların boy uzunluğu ve vücut ağırlığı ölçümleri de alınmıştır. Verilerin analizinde SPSS 26.0 paket programı kullanılmış, istatistiksel aykırı değerler Z-skoru yöntemi ile kontrol edilmiş ve tüm gözlemlerin makul sınırlar içinde olduğu belirlenmiştir (|z|≤3). Bu nedenle, herhangi bir veri çıkarılmadan analiz gerçekleştirilmiştir. Verilerin normallik dağılımı Kolmogorov-Smirnov testi ile değerlendirilmiş, değişkenler arası ilişkileri belirlemek için Pearson Korelasyon Analizi uygulanmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Çalışma bulguları, statik denge ile şut performansı arasında anlamlı ve negatif bir ilişki olduğunu göstermiştir (r=-0.46, p<0.001). Bu sonuç, daha iyi dengeye sahip sporcuların daha yüksek şut performansı sergilediğini ortaya koymaktadır. Konsantrasyon düzeyi ile şut performansı arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki bulunmuş (r=0.39, p=0.001) ve konsantrasyon arttıkça şut performansının da yükseldiği gözlemlenmiştir. Benzer şekilde, dikkat ile şut performansı arasında pozitif yönde ancak zayıf bir ilişki bulunmuş (r=0.12, p=0.312) ve bu ilişkinin istatistiksel olarak anlamlı olmadığı belirlenmiştir. Diğer taraftan, boy uzunluğu ile şut performansı arasında negatif ancak istatistiksel olarak anlamlı olmayan bir ilişki saptanmıştır (r=-0.22, p=0.071). Sonuç olarak, bu çalışma, basketbolcularda statik dengenin ve konsantrasyonun şut performansı üzerinde belirleyici olduğunu göstermektedir. Buna karşın, dikkat düzeyi ve boy uzunluğunun şut performansı üzerindeki etkisinin istatistiksel olarak anlamlı olmadığı tespit edilmiştir.