Athletic performance
324 theses under this subject heading
Aktif spor yapan sporcuların pandemi sürecinde covid-19 salgınına karşı yakalanma kaygı düzeyi ile spora özgü başarı motivasyonu arasındaki ilişkinin incelenmesi (Tekirdağ ili örneği)
Araştırmanın amacı; aktif spor yapan sporcuların Covid-19 salgınına yakalanma kaygı düzeyleri ile spora özgü başarı motivasyonları arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştırmanın evrenin Tekirdağ Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü bünyesinde bulunan, bireysel ve takım sporları yapan sporcular oluştururken örneklem grubunu ise 119'u kadın 67'si erkek toplamda 186 sporcu oluşturmaktadır. Çalışmamızda bilimsel araştırma yöntemlerinden olan betimsel tarama modeli kullanılmıştır. Veri toplama aracı kişisel bilgi formu, Demir ve ark. (2020) tarafından geliştiren ''Covid-19 kaygı ölçeği'' ve Tiryaki ve Gödelek (1997) tarafından geliştirilen ''Spora özgü başarı ve motivasyon ölçeği'' kullanılmıştır. Çalışma için elde ettiğimiz verileri analiz etmek için SPSS 18 sürüm yazılımı kullanılmıştır. Verilerin dağılımlarının normalliğini kontrol etmek amacıyla Kolmogorov-Smirnov testi uygulanmıştır. Normal dağılım gösteren verilerde t testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Tukey çoklu karşılaştırma ve Tamhane's T2 testleri yapılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişki 'Pearson Çarpım Moment Korelasyon' kullanılarak tespit edilmiştir. Araştırma sonucunda; bireysel spor yapan sporcuların takım sporu yapan sporculara göre daha yüksek kaygıya sahip oldukları tespit edilmiş, bireysel spor yapan sporcuların takım sporu yapan sporculara göre daha yüksek başarı motivasyonuna sahip oldukları ortaya çıkmıştır. Ayrıca sporcuların yeni tip Covid-19 salgınına yakalanma kaygı düzeyi ile spora özgü başarı motivasyonu düzeyleri arasında orta derece pozitif yönde bir ilişki bulunmuştur. Anahtar kelimeler: Sporcu,Kaygı,Başarı,Motivasyon,Covid-19,Pandemi
14-16 yaş grubu basketbolcularda COVİD-19 pandemi sürecinde aktif spora devam eden ve devam etmeyen sporcuların bazı performans değerlerinin karşılaştırılması
Bu çalışmanın amacı, basketbolculara uygulanan hız, çeviklik, çabukluk, denge ve güç çalışmalarının, pandemi döneminde aktif spora devam eden ve devam etmeyen sporculardaki değerlerinin karşılaştırılmasıdır. Çalışma, haftada 3 gün orta şiddetli basketbol teknik- taktik antrenmanına devam eden 14-16 yaş gurubu lisanslı 18 basketbolcu ile aynı yaş gurubunda lisanslı fakat pandemi sürecinde antrenmanlara ailesinin veya kendisinin tercihi ile ara veren 18 basketbolcu katılmıştır. Sporculara 20 metre sürat, dikey sıçrama, pro agility (çeviklik), flamingo denge testi, şut performans testi, otur uzan testi ve pençe kuvveti testleri uygulanıp elde edilen sonuçlar değerlendirilmiştir. Çalışmada elde edilen verileri analizi etmek için SPSS 25.0 programı kullanılmıştır. Tanımlayıcı istatistikten yararlanılan çalışmada katılımcı sayısının az olması sebebi ile verilerin istatistiksel analizlerinde Non-Parametrik testler kullanılmıştır. Gruplar arası farklılıkların tespit edilebilmesi için Kruskal Wallis-H ve Mann Whitney-U testleri uygulanmış; istatistiksel işlemlerde değişkenler arası farklılıkların tespitinde 0,05 anlamlılık düzeyi olarak kabul edilmiştir. Çalışma sonuçlarına göre pandemi sürecinde antrenman yapan ve yapmayan grupların tanımlayıcı istatistik tablosu incelendiğinde; her iki grubun yaş aralıklarının birkaç aylık farklar dışında benzer olduğu anlaşılmıştır. Her iki grubun da ortalama ve standart sapma değerlerinin benzerlik gösterdiği belirlenmiştir. Grupların deneyim sürelerine bakıldığı zaman antrenman yapan grubun minimum ve maksimumu deneyimde 2'şer yıl avantajlı oldukları anlaşılmıştır. Antrenman yapan ve yapmayan grupların boy ortalamaları benzerlik gösterirken; vücut ağırlıkları ortalamasında antrenman yapmayan grubun maksimum ağırlığının (6 kg) fazla olduğu belirlenmiştir. 20m koşu sürelerinde antrenman yapan grubun, antrenman yapmayan gruba göre daha iyi durumda olduğu; yine antrenman yapan grubun çeviklik testi değerlerinin antrenman yapmayan gruba göre daha iyi durumda olduğu, flamingo testi değerlerinde de antrenman yapan grubun antrenman yapmayan gruba göre daha iyi durumda olduğu anlaşılmıştır. Dikey sıçrama ortalamalarına göre antrenman yapan grubun minimum sıçramada iyi durumdayken; maksimum sıçramada ise antrenman yapmayan grubun iyi durumda olduğu belirlenmiştir. Dikey sıçrama zirve güç hr değerlerinde antrenman yapan grubun, antrenman yapmayan gruba göre iyi durumda olduğu anlaşılmıştır. Otur uzan değerlerinde antrenman yapan grubun antrenman yapmayan gruba göre durumunun iyi olduğu anlaşılmıştır. Pençe değerleri bakımından antrenman yapan grubun antrenman yapmayan gruba göre iyi durumda olduğu anlaşılmıştır. Şut performansı değerlerinde de antrenman yapan minimum değerinin düşük olmasına rağmen antrenman yapmayan gruba bariz bir üstünlük kurduğu anlaşılmaktadır. Çocukların gelişimi açısından düzenli fiziksel aktiviteler, büyük önem taşımaktadır. Bu alanda yapılan çalışmalar, düzenli fiziksel aktivitelerde yer alan ya da sporcu çocuklarla bu faaliyetlerde yer almayan çocuklar arasında farkların olduğunu göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Basketbol, pandemi, COVİD-19, sürat, çeviklik, dikey sıçrama.
L-carnitin kullanımı ile yapılan farklı şiddetlerdeki antrenmanların vücut kompozisyonu, kan profili, psikofizyolojik ve performans cevapları üzerine etkileri
Bu çalışmanın amacı L-karnitin kullanımının farklı dar alan oyunlarına verilen psikofizyolojik ve teknik cevaplar üzerine etkilerini incelemektir. Çalışmaya 16 amatör futbol oyuncusu (yaş: 22.87 ± 4.18 yıl) gönüllü olarak katılmıştır. 2v2 ve 4v4 dar alan öncesinde ve sonrasında Brunel ruh hali ölçeği kullanılırken, oyunlar sırasında algılanan zorluk derecesi ve fiziksel aktiviteden alınan keyif düzeyi belirlenmiştir. L-karnitin kullanımı ile oynanan 2v2 dar alan oyunlardaki psikofizyolojik ve teknik cevaplar L-karnitin kullanımı olmadan oynanan oyunlara göre bazı değişkenlerde istatistiksel olarak anlamlı farklı bulunmuştur (p<0.05). Benzer şekilde L-karnitin kullanımı ile oynanan 4v4 dar alan oyunlardaki psikofizyolojik ve teknik cevaplar L-karnitin kullanımı olmadan oynanan oyunlara göre bazı değişkenlerde istatistiksel olarak anlamlı farklı bulunmuştur (p<0.05). L-karnitin kullanımın hem psikofizyolojik hemde teknik cevaplara olumlu etkilerde bulunduğu görülmektedir. Anahtar Sözcükler: Futbol, performans, dar alan oyunları, algılanan zorluk derecesi
Sporcu performansını sınıflandırmada temel normalizasyon, makine öğrenme ve çok kriterli karar verme yöntemlerinin karşılaştırılması
Araştırmanın konusu sporcu seçimi, sınıflandırma ve sıralama kapsamında elde edilen verilerin analizinde ekonomik aynı zamanda güvenilirliği yüksek farklı analiz ve değerlendirme yöntemlerinin kullanımıdır. Çalışma kapsamında elde edilen sonuçlar doğrultusunda spor biliminde sporcu seçimi, sınıflama ve sıralamada norm oluşturma konusunda yeni bir yaklaşım ortaya koymaktır. Branşlara göre test edilen değişkenlerin önem ağırlıkları kapsam dahilindedir. Bu çalışmanın amacı, spor biliminde sporcu seçimi, sınıflandırma ve sıralama sürecinde kullanılan Temel Normalizasyon yöntemlerine ek olarak ÇKKV ve veri madenciliğinde Makine Öğrenme yöntemlerinin kullanılması amaçlanmaktadır. Araştırma grubu ilgili kurumdan ölçümleri yapılmış olan elit düzeydeki sporculardan oluşmaktadır. Çalışmada kuvvet, çeviklik, kas sertliği, görsel reaksiyon, anaerobik güç, aerobik dayanıklılık ve denge testlerine ait veriler kullanıldı. Değişkenlerin önem ağırlıklarını belirlemek için entropi yöntemi kullanıldı. Birinci aşamada, branşların Temel Normalizasyon, ÇKKV ve makine öğrenme yöntemleri ile hesaplanan puanlarının Z-skoru yöntemine göre spearman sıra korelasyonu ve yöntemlerin sınıflandırma başarısı için ROC analizleri yapıldı. İkinci aşamada, yöntemlere göre sıralanan veriler beş sınıfa ayrıldı. Sınıflandırılan yöntemler, makine öğrenmede sınıflandırma algoritmaları ile modellerin doğruluk analizleri yapıldı. Araştırmada ek olarak farklı spor branşlarının sınıflandırma analizinde kullanılan performans özelliklerine ait önem ağırlıklarının belirlendi. Veri analizinde Microsoft Excel, IBM SPSS 26.0, Matlab ve Orange Data Mining yazılımlarından yararlanıldı. Sınırlılıklar kapsamında elde edilen bulgularda, bütün spor branşlarında Z-skoru ile elde edilen sıralama ile diğer yöntemler arasında istatistiksel olarak anlamlı ve güçlü ilişkiler saptandı. Z-skor ile Topsis yöntemi arasında anlamlı ilişki saptanamadı. Branşların Z-skoruna göre yapılan sıralamalar ile diğer yöntemlere ait sıralamalar arasında yüksek düzeyde bir uyumun olduğu saptandı. Araştırmadaki sınıflandırma sonuçlarında %86 ile %100 arasında değişen yüksek doğruluk oranları AHP ve K-ortalama yöntemlerine göre oluşturulan modellerde elde edildi. Özellikle Z-skoru ile yüksek düzeyde ilişkisi bulunan K-Means yöntemiyle entegre edilen Naive Bayes, KNN, SVM ve Neural Network modellerinin birçok branşta %100 doğruluk saptandı. Sonuç olarak özellikle Temel Normalizasyon yöntemlerinden Z-skoru ile yüksek düzeyde uyum sağlayan ve yüksek düzeyde ilişkisi bulunan ÇKKV (entropi) ve makine öğrenme temelli algoritmaların sporcu performans sınıflandırması, sporcu yetenek seçimi ve branş yönlendirme süreçlerinde güvenilir düzeyde alternatif yöntemler olduğu saptandı. Sınıflama doğruluk analizi sonuçları doğrultusunda branşlara özgü modellerin yüksek doğruluk oranları, spor bilimleri alanında yapay zekâ tabanlı makine öğrenmesi ve ÇKKV uygulamalarının kullanılabilirliğini ortaya çıkardı. Anahtar Sözcükler: Çok Kriterli Karar Verme, Makine Öğrenme, Normalizasyon, Sınıflandırma, Sporcu Performansı
Genç erkek basketbolcularda dikkat konsantrasyon ve denge ile şut performansı arasındaki ilişkilerin incelenmesi
Bu araştırma, genç erkek basketbolcuların dikkat, konsantrasyon ve statik denge değişkenlerinin şut performansına etkisini incelemektedir. Çalışma grubunu, Türkiye Basketbol Federasyonu (TBF) yerel liglerinde mücadele eden, en az yedi yıllık aktif spor geçmişine sahip ve haftada en az üç gün düzenli antrenman yapan sporcular oluşturmaktadır. Çalışmaya katılan n=41 erkek sporcuların yaş ortalamaları 16.12 ±0.84 yıl, Boy ortalamaları 186.98 ±8.32cm, vücut ağırlıkları 78.17 ±12.28 kg olarak bulunuşmuş ve gönüllü katılım sağlanmıştır. Araştırmada kullanılan veri toplama araçları, seçici dikkat düzeyi için Burdon Attention Task, konsantrasyon düzeyi için Letter Cancellation Task, statik dengenin ölçümü için Flamingo Balance Test (FBT) ve şut performansı için ise AAHPERD Shooting Test kullanılmıştır. Ayrıca, sporcuların boy uzunluğu ve vücut ağırlığı ölçümleri de alınmıştır. Verilerin analizinde SPSS 26.0 paket programı kullanılmış, istatistiksel aykırı değerler Z-skoru yöntemi ile kontrol edilmiş ve tüm gözlemlerin makul sınırlar içinde olduğu belirlenmiştir (|z|≤3). Bu nedenle, herhangi bir veri çıkarılmadan analiz gerçekleştirilmiştir. Verilerin normallik dağılımı Kolmogorov-Smirnov testi ile değerlendirilmiş, değişkenler arası ilişkileri belirlemek için Pearson Korelasyon Analizi uygulanmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Çalışma bulguları, statik denge ile şut performansı arasında anlamlı ve negatif bir ilişki olduğunu göstermiştir (r=-0.46, p<0.001). Bu sonuç, daha iyi dengeye sahip sporcuların daha yüksek şut performansı sergilediğini ortaya koymaktadır. Konsantrasyon düzeyi ile şut performansı arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki bulunmuş (r=0.39, p=0.001) ve konsantrasyon arttıkça şut performansının da yükseldiği gözlemlenmiştir. Benzer şekilde, dikkat ile şut performansı arasında pozitif yönde ancak zayıf bir ilişki bulunmuş (r=0.12, p=0.312) ve bu ilişkinin istatistiksel olarak anlamlı olmadığı belirlenmiştir. Diğer taraftan, boy uzunluğu ile şut performansı arasında negatif ancak istatistiksel olarak anlamlı olmayan bir ilişki saptanmıştır (r=-0.22, p=0.071). Sonuç olarak, bu çalışma, basketbolcularda statik dengenin ve konsantrasyonun şut performansı üzerinde belirleyici olduğunu göstermektedir. Buna karşın, dikkat düzeyi ve boy uzunluğunun şut performansı üzerindeki etkisinin istatistiksel olarak anlamlı olmadığı tespit edilmiştir.
Taekwondo temalı pliometrik antrenmanların 9-12 yaş taekwondocuların fiziksel uygunluk parametreleri ve taekwondo performans protokolü üzerine etkileri
Bu çalışma 9-12 yaş kadın taekwondo sporcularında, taekwondo temalı pliometrik antrenman programının, sporcuların fiziksel uygunluk parametrelerine ve TPP (Taekwondo performans protokolü)'ne olan etkilerini incelemek amacıyla yapılmıştır. Yapılan çalışma, Polatlı ilçesinde antrenman yapan, yaşları 9-12 yaş arasında değişen 23 müsabık kadın sporcunun gönüllü katılımı ile gerçekleştirilmiştir. Çalışma, taekwondo temalı pliometrik antrenman yapan (n=12) deney ve klasik taekwondo antrenmanı yapan (n=11) kontrol gruplarından oluşan 2 grup üzerinde gerçekleştirilmiştir. 8 hafta süreli bu çalışmada; deney grubu sporcuları, haftada 3 gün klasik taekwondo antrenmanlarına ve 2 gün taekwondo temalı pliometrik antrenmanlara katılırken, kontrol grubu sporcuları haftada 5 gün klasik taekwondo antrenmanlarına katılmışlardır. Sporcuların boy uzunluğu ve vücut ağırlığı ölçümleri yapılıp, vücut kitle indeksleri belirlenmiştir. Katılımcıların fiziksel uygunluk parametrelerini incelemek için; esneklik, çeviklik, görsel reaksiyon, dikey sıçrama testleri uygulanmıştır. TPP'ye olan etkisini incelemek içinde; Taekwondo ya özgü performans testleri olan; TPP testi yapılmıştır. Tüm verilerin analizinde SPSS version 25.0.0 paket programından yararlanılmış anlamlılık için alfa seviyeleri 0,05 üzerinden değerlendirilmiştir. Veri tablo sunumlarında, değerler ortalama (X) ve standart sapma (Ss) olarak belirtilmiştir. Dikey sıçrama değerlerinde, deney grubunda önemli bir iyileşme görülürken (p<0,05), kontrol grubunda anlamlı bir gelişme kaydedilmemiştir. Esneklik ve çeviklik ölçümlerinde deney grubu lehine pozitif değişimler gözlemlenmiş olsa da bu değişiklikler istatistiksel açıdan anlamlılık düzeyine ulaşmamıştır. Reaksiyon süresi değerlendirmelerinde her iki grupta da gelişmeler kaydedilmekle birlikte, gruplar arası fark anlamlı bulunmamıştır. TPP bulguları, teknik süratte gelişmeler olduğunu gösterse de, tekme sayısındaki artış istenen düzeye ulaşmamış; bu durum, uygulama sırasında geçerli vuruş oranıyla ilişkilendirilmiştir. Sonuç itibariyle, taekwondo temalı pliometrik antrenman programının 9-12 yaş sporcularda fiziksel uygunluk parametrelerini ve taekwondo'ya özgü performans çıktıları olan teknik sürat, teknik frekans ve çabukluk gibi bileşenleri geliştirmede etkili olabileceği sonucuna varılmıştır.
Erkek voleybolcularda kurkumin kullanımının kahverengi yağ dokusu ve spor performansı üzerine etkisi
Kahverengi yağ dokusu, termogenez ve enerji metabolizmasını düzenlemekle görevli bir dokudur. Çift kör, randomize, plasebo kontrollü klinik çalışma olarak tasarlanan bu çalışmanın amacı; erkek voleybolcularda kurkumin kullanımının kahverengi yağ dokusu (KYD) belirteci olan eşleşmemiş (Uncoupling) protein-1 (UCP-1 protein) ve peroksizom proliferatörü ile aktive olan reseptör gama (PPAR-γ) koaktivatörü 1-alfa (PGC-1α) düzeyleri üzerinde etkisinin belirlenmesi ve bu protein düzeylerinin vücut kompozisyonu, dinlenme metabolik hız ve spor performansı ölçümleri ile ilişkisini saptamaktır. Çalışma aynı ligde müsabakalara katılan 18-29 yaşları arasında 42 erkek voleybol sporcusu ile yürütülmüştür. Sporcular, blok randomizasyon yöntemi ile müdahele (kurkumin içeren besin takviyesi, n=21) ve plasebo (n=21) grubuna çift körleme ayrılmıştır. Çalışmada, 400 mg Zerdeçal kök ekstresi (372 mg kurkuminoid) içeren beslenme destek ürünü kullanılmıştır. Çalışma toplam üç ziyaretten oluşmaktadır. İlk ziyarette bilgilendirme ve alıştırma testleri, iki gün süren ikinci ziyaret kapsamında; sporcuların fiziki muayeneleri ve ardından sırasıyla dinlenme metabolik hız (DMH) ölçümü, vücut sıcaklıkları ölçümü, kan ve idrar numunesi alımı, biyoelektrik impedans analizi (BİA) ve antropometrik ölçümleri, maksimal oksijen tüketim (VO2max) ölçümleri yapılmıştır. Spor performansının değerlendirilmesi için, el dinamometresi ölçümü, izokinetik diz kas kuvveti ve üst ekstremite kas gücü ölçümü yapılmıştır. İkinci ziyarette sporculardan 28 gün boyunca günde 1 tane besin takviyesi kullanmaları istenmiştir. Çalışmanın iki gün süren üçüncü izleminde (28 günün bitiminden sonraki 1-7 gün içerisinde) ikinci izlem kapsamındaki protokolün aynısı uygulanmıştır. İkinci ve üçüncü izlem öncesinde 3 günlük besin tüketim kayıtları alınmıştır. Çalışmanın sonunda; kurkumin kullanımı sonucunda müdahale grubundaki sporcuların UCP-1 ve PGC-1α protein düzeylerinde artış olmuştur. Kurkumin kullanan sporcuların UCP-1 protein düzeylerinin ortanca değeri 34,5 ng/mL'den 38,78 ng/mL'ye ve PGC-1α protein düzeylerinin ortanca değeri 9,45 ng/mL'den 11,32' ng/mL'ye yükselmiştir (p<0,05). Her iki gruptaki sporcuların BIA ve antropometrik ölçümlerinde anlamlı bir değişiklik olmamıştır (p>0,05). Kurkumin kullanan sporcuların DMH'leri artmıştır (p<0,05). Her iki gruptaki sporcuların VO2max ve rölatif VO2max 'leri artmıştır. Kurkumin kullanan müdahale grubundaki sporcuların VO2max ve rölatif VO2max düzeylerindeki artış plasebo grubuna göre daha fazladır (p>0,05). Kurkumin kullanan grubun anaerobik güç ve kuvvet testi sonucunda elde edilen zirve güç değerinde artış olmuştur (p<0.05). Kurkumin kullanan sporcuların 60º/sn ve 180º/sn açısal hızlarda diz fleksör ve ekstansör kas kuvvetleri ve sağ el ve sol el kavrama kuvvetleri artmıştır (p<0.05). Bu çalışma sonuçlarına göre ilk kez sporcularda 28 gün boyunca kurkumin kullanımının UCP-1 protein ve PGC-1α protein düzeylerini artırarak beyaz yağ dokuda kahverengileşmeyi olumlu etkilediği bulunmuştur. Kurkumin sporcular için KYD'yi ve spor performansını artıracak bir besin desteği olarak özellikle müsabaka döneminde kullanılabilir ve doz belirlenmesine yönelik araştırmalarda bu çalışma sonuçlarının yol gösterici olacağı düşünülmektedir. Anahtar kelimeler: Kurkumin, kahverengi yağ dokusu, spor performansı, voleybol
Adölesan futbolculara uygulanan motor imgeleme ve hareketin gözlemlenmesi temelli pliometrik eğitimin vastus lateralis ve biseps femoris kas mimarisi üzerindeki etkileri
Alt ekstremite kas-tendon yaralanmaları adölesan futbolcularda en sık görülen yaralanmalardır. Pliometrik eğitim (PE) ile kas fonksiyonunun geliştiği bilinse de nörobilim temelli PE'nin kasın makroskobik yapısı üzerindeki etkileri belirsizdir. Bu araştırmanın primer amacı, motor imgeleme ve hareketin gözlemlenmesi (Mİ+HG) temelli PE'nin vastus lateralis (VL) ve biseps femoris uzun başı (BFub) kaslarının penasyon açısı (PA), kas kalınlığı (KK) ve lif uzunluğu (LU) üzerindeki etkilerini incelemekti. İkincil amaç, eğitimin tek adım sıçrama performansı üzerindeki etkilerini değerlendirmekti. Otuz altı sağlıklı adölesan futbolcu (yaş: 13,91±1,05 yıl; boy uzunluğu: 162,22±10,20 cm; vücut ağırlığı: 52,09±8,33 kg) rastgele PE (n=17) ya da kontrol (n=19) grubuna atandı. Her iki gruptaki sporcular rutin antrenman programlarına devam etti. PE grubundaki sporcular ayrıca 8 hafta süresince, haftada 3 seans eğitim aldı. Eğitim 10 farklı egzersizden ve toplamda 3480 sıçrama aktivitesinden oluştu. Sporcular hazırlanan videoları izledi ve sıçradıklarını düşündü. Kas görüntüleri Soundcam mobil ultrason probu kullanılarak alındı ve daha sonra MicroDicom (V 2022.2 Bulgaristan) yazılımıyla analiz edildi. Her iki taraf sıçrama performansını değerlendirmek için tek adım sıçrama testi kullanıldı. Çıktılar başlangıçta, 4, 8 ve 12. haftalarda değerlendirildi. Kontrol grubundaki sporcuların kas mimarisi parametrelerinde sekiz hafta boyunca anlamlı değişiklik yoktu (p>0.05). VL PA eğitim grubunda dominant (ortalama fark =2,40±3,45°; p=0,01) ve nondominant tarafta (ortalama fark=3,32±3,75°; p=0,01) dördüncü haftada daha yüksekti. Benzer olarak, dominant (ortalama fark=0,15±0,19 cm; p=0,03) ve nondominant taraf (ortalama fark=0,24±0,23; p=0.01) VL KK'de anlamlı artış vardı. Dominant taraf BFub KK dışında (ortalama fark=0,21±0,31 cm; p=0,03), VL LU ve diğer BFub kas mimari parametrelerinde her iki tarafta da değişiklik yoktu (p>0,05). Nondominant taraf VL KK ile dominant taraf BFub KK'deki artışlar 4. ve 8. haftanın sonunda kontrol grubuna kıyasla eğitim grubunda daha yüksekti (p<0,05). Her iki taraf sıçrama performansı PE grubunda başlangıca kıyasla 4. ve 8. haftalarda önemli ölçüde daha iyiydi (ortalama fark=16.71±11.76 - 22.88±12.19 aralığında; p<0,01). Kontrol grubundaki sporcuların nondominant taraf sıçrama performansı 8. haftanın sonunda önemli miktarda artış gösterdi (ortalama fark=10,12±12,82; p=0,03). Eğitim grubundaki sporcuların kas mimarisi ve sıçrama performası takip süresince anlamlı değişim göstermedi (p>0,05). Bu araştırma, Mİ+HG temelli PE'nin kas mimarisini geliştirdiğine yönelik ilk kanıtları sunar. Gelecek araştırmaların yaralanmaya sahip sporcularda ve nörogörüntüleme araçları kullanılarak yürütülmesi önerilmektedir.
Üst ekstremite rotasyon testinin başüstü sporcularda güvenirliği ve seçili üst ekstremite performans testleri ile ilişkisi
Bu çalışmanın amacı, Üst Ekstremite Rotasyon Testi'nin başüstü sporcularda güvenirliğinin ve Üst Ekstremite Rotasyon Testi'nin üst ekstremite performansının değerlendirilmesinde sık kullanılan testlerden olan Üst Ekstremite Y Denge Testi ile Kapalı Kinetik Zincir Üst Ekstremite Stabilite Testi arasındaki ilişkinin incelenmesiydi. Çalışmaya 24 kadın, 24 erkek olmak üzere 48 sporcu (Yaş:19,97 ±2,62 yıl, beden kütle indeksi: 22,26±2,64 kg/ m² ) dahil edildi. Çalışmaya dahil edilen sporcuların branşları; voleybol (n=16), basketbol (n=16) ve hentbol (n=16) şeklindeydi. Test-tekrar test güvenirliğinin değerlendirilmesi amacıyla Üst Ekstremite Rotasyon Testi bir hafta ara ile iki kez yapılırken, Kapalı Kinetik Zincir Üst Ekstremite Stabilite Testi ve Üst Ekstremite Y Denge Testi bir kez yapıldı. Üst Ekstremite Rotasyon Testi başüstü sporcularda hem dominant (ICC:0,80) hem nondominant ekstremite (ICC:0,81) için yüksek güvenirlik gösterdi. Üst Ekstremite Rotasyon Testi'nin mutlak güvenirliğini değerlendirmek amacıyla standart ölçüm hatası (SEM) ve minimal tespit edilebilir değişim (MDC) değerleri hesaplandı. SEM değeri dominant ekstremite için 1,15; nondominant ekstremite için 1,22; MDC değeri ise dominant ekstremite için 3,18; nondominant ekstremite için ise 3,38 olarak hesaplandı. Üst Ekstremite Rotasyon Testi ile Üst Ekstremite Y Denge Testi arasında herhangi bir ilişki görülmezken (dominant ekstremite: r:0,01, p:0,94; nondominant ekstremite: r:0,005, p:0,97) Üst Ekstremite Rotasyon Testi ile Kapalı Kinetik Zincir Üst Ekstremite Stabilite Testi arasında (dominant ekstremite normalize değer: r:0,54, p<0,001; nondominant ekstremite normalize değer: r:0,65, p<0,001) orta düzeyde pozitif ilişki görüldü.
Sporda dönüşümcü liderlik ve performans: Bir model denemesi
Araştırmanın amacı, antrenörün dönüşümcü lider davranışlarını sporcunun algılamasının, sporcunun temel psikolojik gereksinimi, tükenmişliği, yarışma kaygısı, yaşam doyumu, pozitif-negatif duyguları aracılığında sporcunun performansına etkisini bir model kapsamında incelemektir. Araştırma grubu 16–20 yaş aralığında 391 erkek futbolcudan (ort.yaş=17.30±1.12yıl) oluşmaktadır. Veri toplama araçları Çok Faktörlü Liderlik Ölçeği, İhtiyaç Doyumu Ölçeği, Sporda Yarışma Kaygı Testi, Sporcu Tükenmişlik Ölçeği, Psikolojik İyi Oluş Ölçeği ve Pozitif ve Negatif Duygu Ölçeğidir. Performans ölçümleri için Vallerand ve arkadaşlarının (1) ölçüm yöntemi tercih edilmiştir. Verilerin analizinde doğrulayıcı faktör analizi ve yapısal eşitlik modeli kullanılmıştır. Dönüşümcü liderliğin temel psikolojik gereksinimleri (r=0.46;t=7.73); temel psikolojik gereksinimlerin yaşam doyumunu (r=0.53;t=7.51) ve pozitif duygular (r=0.57;t=7.43) üzerinde pozitif yönde etkisinin olduğu; temel psikolojik gereksinimlerin kaygı (r=-0.70;t=-7.89) ve tükenmişlik (r=-0.77;t=-9.65) üzerinde negatif yönde etkisinin olduğu bulunmuştur. Performansla olan ilişkilerde dönüşümcü liderin (r=0.25;t=3.06) ve yaşam doyumunun (r= 0.24;t= 2.77), pozitif duyguların (r=0.23;t=2.66) performansı anlamlı pozitif yönde etkilediği; tükenmişliğin (r=-0.35;t=-3.21) ise performansı negatif etkilediği bulunmuştur. Temel psikolojik gereksinimler (r=-0.20;t=-0.75), kaygı (r=-0.08;t=-0.78) ve negatif duyguların (r=-0.09;t=-0.95) performansa etkilerinin anlamlı olmadığı bulunmuştur. Sonuç olarak, modelin yeterli veri uyumunu gösterdiği ve anlamlı bir modelin oluştuğu saptanmıştır. Antrenör dönüşümcü liderlik davranışı gösterdiğinde sporcunun temel psikolojik gereksinimleri etkilenmekte bu da sporcunun yaşam doyumu ve pozitif duyguları gibi olumlu değişkenlerin etkisini arttırırken; sporda yarışma kaygısı, tükenmişlik ve negatif duygular gibi olumsuz değişkenlerin etkisini azaltmaktadır. Olumlu değişkenlerin etkisinin artışı ve olumsuz değişkenlerin etkisinin azalışı da sporcunun performansında olumlu yönde anlamlı bir değişim yaratmaktadır.
Basketbolcularda süreye bağlı foam roller kullanımının dikey sıçrama performansına etkilerinin incelenmesi
Foam roller'ın (köpük silindir) kas eklem yapısı üzerine etkileri( gerginlik, sakatlanma,kas kuvveti, gecikmeli kas ağrısı) bir çok çalışmada yer almıştır. Süreye bağlı köpük uygulamalarının sıçrama performansı üzerine etkileri ile ilgili çalışmalar oldukça sınırlıdır. Bu çalışmada Basketbolcularda süreye bağlı foam roller kullanımın dikey sıçrama performansına etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma evrenini İstanbul Göktürk beldesi Fenerbahçe basketbol okulunda oynayan 150 sporcu oluşturmaktadır, örneklemi ise aynı kulüpte basketbol oynayan 35 erkek sporcu oluşturmaktadır. Sporcuların fiziksel özelliklerinden boy uzunluğu ölçümü için boy skalası, vücut ağırlığı için Tanita marka tartı aleti(0.01gr) kullanılmış olup patlayıcı güç ölçümleri için ise surgent jump testi uygulanmıştır. Katılımcıların fiziksel ölçümleri (boy, vücut ağırlığı) alındıktan sonra ise sıçrama testi yapılmıştır. Testten 3 dk sonra; önce sağ bacak daha sonra sol bacak; calf, quadriceps femoris ve İliotibial bant bölgeleri olmak üzere her bir kas üzerine ayrı ayrı 1 dk süre ile köpük silindir uygulaması yapılmış olup, köpük silindir uygulaması biter bitmez sıçrama testi tekrar edilmiştir. Bir hafta sonra uygulanan testler tekrar edilmiş olup; her bölgeye foam roller uygulama süresi 3 dakikaya çıkarılmıştır. Normallik testi yapıldıktan sonra normal dağılım gösteren verilerin değerlendirilmesinde; ikili karşılaştırmalarda t test, ikiden fazla karşılaştırmalarda Anova test kullanılmıştır. Normal dağılım göstermeyenlerde ikili karşılaştırmalarda Mann Whitney-U Test, kullanılmıştır. Değerlendirmeler p<0,05 güven aralığında yapılmıştır. Foam rollerın uygulandığı 3 dakika ve 9 dakika foam roller sıçrama puanları incelendiğinde 3 dakika foam roller sıçrama ort puanlarının aritmetik ortalaması X = 41.94 iken 9 dakika foam roller sıçrama aritmetik ortalamasının X = 44.28 olduğu görülmektedir. 3 dk ve 9 dk foam roller ortalamaları arasındaki artış 2.34 puandır. Bu farkın anlamlı olup olmadığına yönelik yapılan "Bağımlı Örneklem T Testi" (Paired- Samples T Testi) sonucunda farkın anlamlı olduğu görülmektedir (t= -2.140, p<0.05). Bu sonuç foam roller kullanımının uygulandığı deney grubundaki sporcuların sıçramasında bir artış olduğunu göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Foam Roller, Dikey sıçrama, Basketbol
Elit genç erkek yüzücülerde squat sıçrama yüksekliği ile grab start çıkış performansı arasındaki ilişkinin incelenmesi
Bu çalışmanın amacı elit genç erkek yüzücülerde squat sıçrama yüksekliği ile grab start çıkış performansı arasındaki ilişki incelenerek sporcuya sıçrama yüksekliğini arttırıcı çalışmalar yaptırarak, depar çıkış performansını arttırıp müsabakalarda daha iyi sonuç almasını hedeflemektedir. Çalışmaya Fenerbahçe Spor Kulübünde lisanslı yüzücü olan, yaş ortalaması 15,50 ± 0,71 yıl, boy ortalaması 180,20 ± 3,61 cm, ağırlık ortalaması 69,67 ± 6,29 kg 15 erkek sporcu katılmıştır. Katılan sporcuların kendi yaş gruplarında Türkiye Yüzme Şampiyonaları'na katılan ve derece alan sporculardan seçilmesine özen gösterilmiştir. Çalışma, Fenerbahçe Spor Kulübü Yüzme Şubesi yüzme havuzunda (25m) gerçekleşmiştir. Ölçümler sporcuların performans verimliliklerinin en üst düzey olduğu haftada Türkiye Şampiyonasının hemen ardından yapılmıştır ve iki gün sürmüştür. Önce sporcuların boy ve ağırlık ölçümleri Bosch lazermetre ve Techfit TF 1052 Dijital Kare Cam Baskül Terazi ile kayıt altına alınmıştır. Iphone 6s akıllı telefonu içerisine yüklenmiş My Jump 2 uygulaması ile her bir sporcuya squat sıçrama yapmaları istenmiş ve sıçrama yüksekliği kayıt altına alınmıştır. Sonrasında sporcunun depar çıkış ve 15 m sprint mesafesini görecek şekilde GoPro Hero 3+ kamera yerleştirip her bir sporcunun depar çıkışı yaparak 15 m sprint serbest yüzmesi istenmiştir. Bu kayıt üzerinden start anından, ellerin suya giriş anına kadar olan mesafe GoPro Hero 3+ aksiyon kamerası ile çekilmiştir. Elde edilen videoların Kinovea video analiz programına aktarılarak X ve Z Ekseninde vektörel ortalamaları hesaplanmıştır. Kinovea video analiz programı ile bu mesafeyi kat ettiği süre de kayıt altına alınmıştır. Toplanan veriler SPSS 16,0 programında değerlendirilmek için Spearman korelasyon analizi yapılmıştır (P < 0,05). Yaptığımız çalışmada sporcuların dikey sıçrama performansı ve grab start depar performansı arasında pozitif ilişki olduğu görülmüştür (P<0,05). Sonuç olarak patlayıcı gücü iyi olan sporcunun grab start çıkış süresinin kısaldığı fakat mesafeyi etkilemediği sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Yüzme, performans, dikey sıçrama, grab çıkış
Yüzmede farklı ısınma protokollerinin kulaç mekaniği, kan laktat düzeyleri ve performansa etkilerinin MCT1 geni ile ilişkilendirilmesi
Bu araştırmanın amacı; üç farklı ısınma protokolünün (kritik hız (KH); ayak, drill, yüzme (ADY); kritik hız, ayak, drill, yüzme (KHADY)) ve ısınma yapılmadan (IY) 4x50 metre (m) maksimal karışık yüzme testinde kulaç mekaniğine, kan laktat düzeylerine, performansa akut ile kronik etkilerinin incelenmesidir. Ayrıca kan laktat düzeylerinin ve bitiş sürelerinin monokarboksilat taşıyıcı 1 (MCT1) geni ile ilişkisinin değerlendirilmesidir. Araştırmaya 12-15 yaş grubunda olan (n=33 kız; 27 erkek) toplam 60 yüzücü gönüllü olarak katılmıştır. Araştırmanın başlangıcında ve sonunda araştırma grubunun antropometrik ölçümleri yapılmış, araştırma grubuna izokinetik omuz kuvveti testi uygulanmıştır. Sonrasında yüzücüler KH, ADY, KHADY, IY ısınmalarını ilgili antrenör eşliğinde uygulamışlardır. Suda yapılan ısınmanın ardından yüzücüler, 10 dk karada pasif olarak dinlendikten sonra yüzücülerden 4x50 m karışık maksimal yüzme performansını sergilemeleri istenmiştir. Yüzme performansı sırasında yüzücülerin kulaç mekaniği parametreleriyle sağ-sol omuz açıları hesaplanmıştır. Yüzücülerin her 50 m performansı sonrasında kalp atım sayısı Polar OH1 marka polar sensörlü kalp atım sayısı ölçer yardımıyla ölçülmüştür. Performans öncesi ve sonrasında yüzücülerin laktat değerleri parmak ucundan Lactate Scout+ marka laktat analiz cihazı ile alınmıştır. Test bitiminden hemen sonra yüzücülerin algılanan zorluk dereceleri kaydedilmiştir. MCT1 gen analizi için ağız içi epitel hücre örnekleri alınmıştır. Ön ölçümlerin ardından yüzücüler; üç gruba ayrıldıktan sonra 8 hafta boyunca istenilen KH, ADY, KHADY ısınma protokolünü antrenman başlangıcında uygulamışlardır. 8 haftanın sonunda araştırmanın başlangıcında yapılan test protokolleri tekrarlanmıştır. Araştırma, Haliç Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimince desteklenmiştir (HBAP-III-3). Araştırmada verilerin analizi için IBM SPSS 24.0 programı kullanılmıştır. Verilerin normal dağılıma uygunluğu Skewness-Kurtosis değerleriyle ("-2,0" ile "+2,0") karar verilmiştir. Paired-Samples t test, Independent t test, One-Way ANOVA, Repeated Measures ANOVA, Ki-Kare testi kullanılmıştır. Güven aralığı p<0,05 olarak kabul edilmiştir. Araştırmada yüzücülerin müsabaka öncesinde uyguladıkları farklı su içi ısınma protokollerinin fizyolojik ve biyomekanik parametrelere akut etkisinin var olduğu kanıtlanmıştır. MCT1 baskın genotipinin LA ve bitiş süresi ile pozitif yönde ilişkisinin olduğu tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Yüzme, Isınma, Kulaç Mekaniği, Kan Laktat, MCT1.
10 - 12 yaş grubu sporcularda sağlıklı ve düzenli beslenenler ile düzensiz beslenenler arasındaki fiziksel gelişim ve performans farklılıklarını saptamak
Çalışma Aralık 2022 – Mayıs 2023 ayları arasında Kayseri Büyükşehir Belediyesi Spor A.Ş futbol kulübü sporcularında dengeli beslenenler ile dengesiz beslenenler arasındaki fiziksel gelişimindeki farklılıkları saptamak amacıyla yapılmıştır. Çalışmada gönüllü olarak bulunan sporcu grubunun günlük besin tüketimi, aylık antrenman sonuçları ve fiziksel gelişimi takip edilmiştir. Sporcuların günlük aldığı kaloriler ve egzersiz yoğunlarındaki performans durumları gözlemlenmiştir. Çalışma sonucunda dengeli beslenmenin önemi ve dengeli beslenmenin yaratacağı farklılıklar saptanmıştır. Sporcuların sağlıklı beslenme ile ilgili bilgi düzeyleri, önemli müsabakalardan önceki beslenme şekilleri takip edilmiş ve bu besin grubu tercihlerinin müsabaka performansına nasıl etki ettiği takip edilmiştir. Sporcuların sıvı tüketimi ve besin destek ürünleri hakkındaki bilgileri gözlemlenmiştir. Sıvı tüketimine bağlı olarak ideal oranda sıvı alan sporcular ile almayan sporcular arasındaki performans farkları bulunmuştur. Sporcuların besin destek ürünleri konusundaki bilgileri kimlerden aldıkları ve besin destek ürünü kullanma durumları belirlenmiştir. Anketler yüz yüze ortamda gönüllülük esasına dayalı olarak uygulanmıştır. Çalışmanın örneklemi Kayseri Büyükşehir Belediyesi Spor A.Ş futbol kulübünde bulunan tüm 10-12 yaş grubunda olan gönüllü 60 sporcudan oluşmaktadır. Katılımcıların içerisinde yaş, cinsiyet, beslenme alışkanlıklarının sorgulandığı genel bilgiler formu, performans takip çizelgesi, fiziksel gelişim takip çizelgesi ve bir günlük besin tüketim kaydı doldurmaları istenmiştir. Veriler hakkında yorumlama IBM SPSS Statistics v25 adlı program kullanılarak yapılmıştır. Araştırmada tanımlayıcı istatistikler normal dağılıma sahip iki değişkenli veriler için ortalamalar yönünden karşılaştırılması Bağımsız Örneklem T Testi, normal dağılıma sahip olmayan veriler için ise Ki-Kare Testi'yle elde edilmiştir. Normal dağılmayan ikiden fazla grup verileri için ise Fisher Exact Testi incelenmiştir. Çalışmada anlamlılık düzeyi P<0,05 alınmıştır. Sporcularda dengeli beslenmenin, fiziksel gelişime ve performansa etkisi olabildiği gözlemlenmiştir.
Elit voleybolcularda iki farklı ısınmanın sıçrama performansına etkisi
Bu çalışmanın amacı, voleybolda klasik ısınma ve kısa süreli yüksek şrddetli ısınma protokollerinin sıçrama performansına etkisinin değerlendirilmesidir. Araştırmaya, 15 Elit ve 15 Sub-Elit toplam 30 kadın (yaş: 26,53±3,71 yıl; boy:1,82±0,09 m; krlogram: 70,32±9,34 kg) voleybol oyuncusu gönüllü olarak katılmıştır. Çalışma, ön-son test yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Tüm sporcular ölçüme iki kez gelmiş ve ölçümler arası 2 gün dinlenme verilmiştir. Katılımcıların ısınma öncesi sıçrama yükseklikleri kaydedilmrştir. Daha sonra klasik voleybol ısınması (protokol-1) ve kısa süreli yüksek şrddetli ısınma (ptorokol-2) metotları uygulanmış ve her protokol sonrası 3 dikey sıçrama yaptırılmış ve en yüksek değer kaydedilmrştir. Değişken puanlarının Elit ve Sub-Elit gruplarından en az birinde normal dağılım göstermediği durumlarda Mann Whrtney U testi; her iki grupta da normal dağılım gösterdiği durumlarda bağımsız iki örneklem t testi kullanılmıştır. Elit grupta protokol-2 sıçrama performansı, protokol-1 sıçrama performansından anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur (p>0,05). Sub-Elit grupta da protokol-2 sıçrama performansı, protokol-1 sıçrama performansından anlamlı düzeyde daha yüksektir. Aynı zamanda, katılımcıların protokol -2 sıçrama performansı, protokol-1 ve başlangıç sıçrama performansından anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur (p>0,05). Çalışmada üç ayrı sıçrama testi; başlangıç ısınmadan yapılan sıçrama, klasik voleybol ısınması sonrasında yapılan sıçrama (protokol 1)ve kısa süreli yüksek şiddetli ısınmadan sonra yapılan sıçrama (protokol 2)performansları arasındaki farklılıklar incelenmiştir. Çalışmamızın, en önemli sonucu protokol-2'nin sıçrama performansı üzerindeki etkisi daha fazladır. Protokol-2' de kullanılan egzersizlerin diğer ısınma protokolüne göre nöromüsküler sistemi uyararak sıçrama performansını etkileyen uzama-kısalma döngüsünü aktive ederek kas kuvvetinin hızlıca güce dönüştürmesine olanak sağladığı düşünülmektedir.
Küçük yaş grubu basketbolcularda farklı kuvvet antrenmanı yöntemlerinin şut performansı üzerine etkisi
Basketbol ülkemizde en popüler spor dallarından biridir. Milli takımımızın ve kulüp takımlarımızın son yıllarda elde ettiği başarıların bir sonucu olarak basketbol branşı taraftar kitlesini artırmış ve popüler spor dalları arasında yerini almıştır. Basketbol kuvvet, hız, hareketlilik, koordinasyon ve dayanıklılık gibi temel motorik özelliklerin tamamını gerektiren bir spordur. Tüm sporlarda olduğu gibi basketbolda da temel motor becerilerin geliştirilmesi uygulamalı antrenmanların vazgeçilmez bir parçasıdır. Sportif başarı temelinde temel motor becerilerin geliştirilmesi ön koşullardan biridir. Bunun en önemli kısmı kuvvet ve kuvvet antrenmanıdır. Bu çalışmada 12-14 yaş arasındaki erkek basketbolcularda kuvvet gelişimi için farklı antrenman yöntemleri uygulamalarının farklı bölgelerdeki şut performanslarının etkileri araştırılmıştır. Sporcuların fiziksel ölçümleri ile şut performans ölçümleri yapılmıştır.Elde edilen veriler SPSS 26.0 programı kullanılarak analizler yapılmıştır.Normalizasyon testleri yapılarak verilerin dağılımları incelenmiştir. Verilerin dağılım türlerine göre istatistiki yöntem belirlenmiştir. Normal dağılımda parametrik testler olan T-testi ve ANOVA (Tek Yönlü Varyans Analizi) testi tasarlanmıştır. Normal olmayan dağılımlarda da non-parametrik testler olan Mann Whitney-U ile Kruskal Wallis testleri tasarlanmıştır. İki bağımsız değişken incelendiğinde T-testi, Wilcoxon veya Mann Whitney-U testleri, ikiden fazla bağımsız değişkenlerde de ANOVA ve Kruskal Wallis testleri uygulanmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi için p<0,05 kabul edilmiştir. %95 oranında güvenilirlik düzeyi belirlenmiştir. 14 yaşında erkek basketbolcularda şut performanslarında ve fiziksel becerilerinde de anlamlı bir gelişim olduğu görülmüştür (P<0,05). Sonuç olarak; 12-14 yaş grubuna arasındaki basketbolculara uygulanan kuvvet ve şut çalışmasını içreren antrenman metodu sonucunda şut performanslarında olumlu gelişim sağlandığını, özellikler 14 yaşında erkek basketbolcularda bu gelişimlerin olumlu yönde çok daha fazla oduğunu söyleyebiliriz.
Fonksiyonel egzersiz bandı kullanarak yapılan direnç antrenmanlarının voleybol performansına etkisi
Araştırmanın amacı14-16 yaş grubu erkek voleybol sporcularında Fonksiyonel egzersiz bandı (TRX), sadece standart voleybol antrenmanı ve kendi vücut ağırlığıyla (şınav, mekik, sağlık topu fırlatma ve dikey sıçrama) yapılan voleybol antrenmanlarının sporculara etkisinin belirlenmesidir. Araştırmada 30 sporcu (n=30) 3 deney grubuna ayrılarak 1. Deney grubu fonksiyonel egzersiz bandıyla, 2. Deney grubu sadece voleybol antrenmanıyla ve 3.deney grubu ise kendi vücut ağırlığıyla (şınav, mekik, dikey sıçrama ve sağlık topu fırlatma) 10 hafta boyunca düzenli antrenman gerçekleştirdiler. Araştırma sonucunda deney grupları hem kendi içerisinde hem de diğer gruplarla kıyaslanarak, hem SPSS programı yardımıyla ve hem de yüzdesel olarak gelişim düzeyleri analiz edildi. Araştırma sonuçlarına göre, TRX (Fonksiyonel Egzersiz Bandı) kullanarak çalışma yapan voleybol sporcularının antropometrik, 100 m koşu ve performans gelişimleri diğer voleybol sporcularına göre daha yüksek düzeyde olduğu belirlendi. TRX kullanılarak yapılan direnç egzersizlerinin voleybol performansına gelişimini olumlu yönde etkilediğinden dolayı voleybol antrenmanlarında yer alması önerilebilir.
Tenisçilerde kalistenik egzersizlerin bazı performans parametreleri üzerine etkileri
Bu çalışma Tenisçilerde Kalistenik Egzersizlerin Bazı Performans Parametreleri Üzerine Etkilerinin incelenmesi amacıyla yapıldı. Çalışmaya, 14-18 yaş aralığında 16 erkek ve 16 kadın olmak üzere toplamda 32 tenisçi katıldı. Katılımcılar 16 kontrol, 16 deney olmak üzere iki gruba ayrıldı. Kontrol grubu rutin tenis antrenmanlarına devam ederken deney grubu tenis antrenmanlarına ek olarak kalistenik egzersizler uygulandı. Araştırmada nicel araştırma modellerinden yarı deneysel yöntem kullanıldı. Gruplara kümeleme analizi yapılarak eşit bir şekilde 2 gruba ayrıldı. Katılımcılardan boy, kilo, BKI, çeviklik, kuvvet, sürat, dayanıklılık, dinamik denge ve AOS testi ölçümleri alındı. Verilerin analizinde SPSS 17 paket programı kullanıldı. Gruplara normallik homojenlik testi uygulanmış olup grup içi değerlendirmelerde; ikili gruplarda Paired Sample t testi, gruplar arası değerlendirmelerde ise Independent Sample t testi uygulandı. Veriler p<0,05 anlamlılık düzeyinde değerlendirildi. Analizler sonucunda kontrol grubu grup içi ön test son test karşılaştırmalarında kilo, BKI, 30 metre sürat, el kavrama kuvveti, çeviklik, servis ve yer vuruş derinliği parametrelerinde farkın anlamlı olduğu görüldü (p<0.05). Kalistenik grubu grup içi ön test son test karşılaştırmalarında ise BKI, dayanıklılık, yer vuruş derinliği, servis, denge AP sol ve denge ml sağ parametrelerinde farkın anlamlı olduğu görüldü(p<0.05). Gruplar arası ön test karşılaştırmasında kilo, 30 metre sürat, çeviklik, servis ve el kavrama kuvveti parametrelerinde farkın anlamlı olduğu görüldü(p<0.05). Gruplar arası son test karşılaştırmalarına bakıldığında ise; kilo, 30 metre sürat, dayanıklılık, yer vuruş hassasiyeti ve el kavrama parametrelerinde farkın anlamlı olduğu görüldü (p<0,05). Sonuç olarak, kalistenik egzersizlerin tenis oyuncularında bazı performans parametrelerinde gelişim sağladığı görüldü.
Adölesan voleybol oyuncularında torakal kifoz ile servis hızı ve omuz kas kuvveti arasındaki ilişki
Bu çalışmanın amacı adölesan voleybol oyuncularında torakal kifoz ile servis hızı ve omuz kas kuvveti arasındaki ilişkiyi araştırmaktı. Çalışmaya 14-18 yaş aralığında 40 (20 kadın, 20 erkek) adölesan voleybol oyuncusu dahil edildi (Yaş: 16,3±0,76 yıl, Vücut Kütle İndeksi: 20,3±1,69 kg/m2). Sporcuların omuz internal ve eksternal eklem hareket açıklığı ölçümleri manuel gonyometre ile, torakal kifoz ölçümleri Spinal Mouse ile, servis hızı ölçümleri radar tabancası ile, omuz internal ve eksternal rotator konsantrik kas kuvvet ölçümleri 60°/sn ve 300°/sn açısal hızlarda IsoMed 2000® izokinetik dinamometre ile ve patlayıcı kuvvet ölçümleri tek kol sağlık topu fırlatma testi ile yapıldı. Değişkenler arası ilişki Pearson Korelasyon testi ile incelendi. İstatistiksel analiz sonucunda; torakal kifoz ile servis hızı arasında ters yönlü, orta dereceli (r=-0,452) ilişki bulundu (p<0,05). Benzer şekilde torakal kifoz ile 60°/sn açısal hızdaki omuz eksternal rotator kas kuvveti (r=-0,463) arasında da ters yönlü, orta dereceli ilişki bulundu (p<0,01). Torakal kifoz ile 60°/sn açısal hızdaki omuz internal rotator kas kuvveti (r= -0,272) ve 300°/sn açısal hızdaki omuz eksternal ve internal rotator kas kuvvetleri (sırasıyla, r=-0,061, r=-0,250) arasında anlamlı ilişki bulunmadı (p>0,05). Bu çalışmanın sonuçları adölesan voleybol oyuncularında torakal kifoz artışının servis hızı ve omuz eksternal rotator kas kuvvetini negatif yönde etkileyebileceğini göstermektedir. Bu bilgiler ışığında; adölesan voleybolcularda düzenli olarak yapılacak postür değerlendirmesinin bireye özgü antrenman ve egzersiz programlarının oluşturulması açısından önemli olduğunu düşünmekteyiz. Değerlendirme sonucu elde edilen bulgulara göre verilecek torakal postür egzersizleri de sporcularda performans gelişimi sağlanması ve yaralanmaların önlenmesi açısından faydalı olabilir.
Okçuluk sporcularında stabilizasyonun ve stabilizasyonla ilişkili parametrelerin atış performansına olan etkisinin servikal, lumbal ve skapular seviyede incelenmesi
Bu çalışmanın amacı okçuluk sporcularında stabilizasyonun ve stabilizasyonla ilişkili parametrelerin atış performansına olan etkisinin servikal, lumbal ve skapular seviyede incelemekti. Çalışmaya 10-18 yaş aralığında en az 1 yıldır profesyonel olarak okçuluk sporuyla uğraşan 23 makaralı, 17 klasik yay kullanan toplam 40 okçuluk sporcusu dahil edildi. Sporcuların demografik bilgileri ve kas iskelet sistemi değerlendirmeleri kaydedildi. Sporcuların performansları Üst Ekstremite Kapalı Kinetik Zincir Stabilite Testi, El Kavrama Kuvveti testi ile; skapular diskinezi varlığı Lateral Skapular Kayma Testi ile değerlendirildi. Servikal seviye stabilizasyon Kranioservikal Fleksiyon Testi, skapular seviye stabilizasyon Skapular Kas Endurans Testi ile, lumbal seviye stabilizasyon Abdominal İçe Çekme Testi ve Sahrmann's Core Stabilite Testi ile değerlendirildi. Stabilizasyonla ilişkili parametreler olarak postür Corbin Postüral Değerlendirme Ölçeği ile; denge Stork Denge Testi, Üst Ekstremite Y Denge Testi ile; ağrı Omuz Ağrı ve Özürlülük İndeksi ile değerlendirildi. Atış Performansları 72 ok atışı ile 720 puan üzerinden attıkları puan olarak kaydedildi. İstatistiksel analizler için performansın iyi ve kötü olduğu gruplar arasında farkın analizi için Student-t Test, Mann-Whitney U testi, atış performansına etkili olan faktörlerin belirlenmesi için yapısal eşitlik modelinin farklı bir formu olan ikinci dereceden doğrulayıcı faktör analizi kullanıldı. Çalışmanın sonucunda modelde etkili bulunan dominant olmayan üst ekstremite uzunluğu (λ=5,185) ve dominant el kavrama kuvvetinin (λ=6,503) atış performansını iyileştirdiği bulundu (p<0,01). Skapular, servikal ve lumbal seviyelerin tamamında stabilizasyonun atış performansına etkisi olduğu bulundu. Skapular seviyenin, servikal ve lumbal seviyeye göre atış performansına etkisi daha büyük bulundu. Abdominal İçe Çekme Testi'nin yüzüstü ve sırtüstü test pozisyonları atış performansı bakımından gruplar arasında anlamlı bulundu (p<0,01). Gruplar arasında özür seviyesi, denge, postür, skapular diskinezi bakımından farklılık bulunmadı (p>0.05). Bu sonuçlara göre atış performansı geliştirilmesi için tüm seviyedeki stabilizatör kaslara yönelik egzersizlerin okçuluk sporcuların antrenman programlarında yerleştirilmesi ve okçuluğa başlanıldığı andan itibaren skapular stabilizasyona özel programların uygulanması önerilmektedir.
Futbolcularda bel ağrısının ve motor kontrol etkileniminin sportif performansa etkilerinin incelenmesi
Futbol, farklı yetenek seviyelerine sahip erkekler ve kadınlar, çocuklar ve yetişkinler tarafından oynanan en popüler spordur. Bel ağrısı, profesyonel sporcular da dahil olmak üzere dünya nüfusunun %60-90'ını etkileyen ve giderek artan önemli bir sorundur. Elit futbolcularda, bel ağrısı en yaygın dördüncü rahatsızlıktır ve en sık bildirilen aşırı kullanım yaralanmasıdır. Bel ağrısı öyküsü olan çoğu futbolcu bel ağrısı öyküsü olmayan oyunculara kıyaslandığında lumbopelvik bölgenin motor kontrolünde değişmeler gözlenmiştir. Ancak motor kontol değişiminin olup olmamasının ve motor kontrolün etkilenim seviyesinin futbolcularda performans için önemli parametreler olan gövde enduransına, stabilitesine, çevikliğe, statik ve dinamik dengeye ve kinetik zincire etkileri bilinmemektedir. Futbolcularda erken dönemde bu değişimlerin belirlenmesi sportif performansın yaralanmalarla kesintiye uğramasını önlemek ve sportif kariyerin sürekliliğini sağlamak adına önemlidir. Bu bilgiler doğrultusunda bu çalışmada motor kontrol etkileniminin performans parametreleri üzerine etkisi değerlendirilecektir. Çalışmaya en az üç yıldır futbol oynayan, iki haftadan uzun süre sahadan uzak kalmamış, 16 yaş üzeri en az 60 gönüllü sporcunun dahil edilmesi planlanmıştır. Çalışmaya katılan tüm sporculardan aydınlatılmış onam formu alındıktan sonra demografik bilgileri kaydedilecektir. Bel ağrısına bağlı özür değerlendirmesi Oswestry Fonksiyon anketi ile, kas iskelet sistemi problemleri Nordic Kas İskelet Sistemi anketi ile, spora katılım isteği Sporda Güdülenme Ölçeği- 2 ile değerlendirilecektir. Sporcuların motor kontrol düzeyleri Motor kontrol test bataryası (MKTB) ile, Kor bölgesinin stabilitesi Sahrmann's core stability testle, kor bölgesindeki kasların enduransı spora özel endurans plank testi ve yan köprü endurans testi ile, statik denge stand stork test ile, dinamik denge alt kadran y denge testi ile, postüral değişimleri Corbin Postür Değerlendirme Ölçeği ile, çeviklik modifiye hexagon testi ile, kinetik zincir ise fonksiyonel hareket analizi ile değerlendirilecektir.
Elit sporcularda ilerleyici gövde stabilizasyon eğitiminin anaerobik performans üzerine etkilerinin araştırılması
Gövde stabilizasyon eğitiminin sporcularda sportif performansı geliştirdiği bilinse de anaerobik performans üzerine etkileri henüz tam olarak bilinmemektedir. Dolayısıyla, bu çalışmada elit sporcularda ilerleyici gövde stabilizasyon eğitiminin (İGSE) anaerobik kapasite, anaerobik güç ve yorgunluk üzerine etkileri araştırıldı. Elit sporcular (tekvando, halter, voleybol, badminton) rastgele seçim yöntemi ile çalışma (n=30, 21,70±2,71 yıl) ve kontrol (n=28, 21,71±2,49 yıl) gruplarına ayrıldı. Çalışma grubuna fizyoterapist gözetiminde İGSE (30-40 dk./seans, 3 gün/9 hafta) uygulandı. Kontrol grubuna standart (rutin) gövde kuvvetlendirme eğitimi (3 gün/9 hafta) egzersiz reçetesi olarak verildi. Tüm sporcularda anaerobik kapasite, anaerobik güç ve yorgunluk indeksini ölçmek için laboratuvar testi olarak 30 saniye Wingate Anaerobik Güç testi, saha testi olarak dikey sıçrama testleri kullanıldı. Grupların demografik özellikleri benzerdi (p>0,05). Çalışma grubunda maksimum anaerobik güç, maksimum anaerobik kapasite, 0-5 saniyeler arası anaerobik güç, 0-30 saniyeler arası anaerobik kapasite, 5., 10. ve 15. saniyelerdeki anaerobik güç değerleri ile dikey aktif sıçrama değeri kontrol grubuna göre istatistiksel anlamlı olarak daha fazla arttı (p<0,05). Kontrol grubunda 20. ve 25. saniyelerdeki anaerobik güç değerleri çalışma grubuna göre istatistiksel anlamlı olarak arttı (p<0,05). Gruplar arasında minimum anaerobik güç, 30. saniyedeki anaerobik güç, yorgunluk indeksi ve dikey skuat sıçrama değerlerinde istatistiksel anlamlı fark yoktu (p>0,05). Standart gövde kuvvetlendirme eğitimine göre İGSE elit sporcularda anaerobik performans daha fazla artırmaktadır. Ancak her iki egzersiz eğitiminin elit sporcuların yorgunluk indeksine etkisi bulunmadı. Anaerobik performans kullanımının ön planda olduğu spor dallarında İGSE sporcuların antrenman programında yer almalıdır. Anahtar Kelimeler: Sporcular, halter, voleybol, raket sporları, gövde stabilizasyonu
Elit kadın basketbolcularda el antropometrik ölçümleri ile el kavrama kuvveti ve denge becerisinin, şut performansı üzerine etkisinin incelenmesi
Bu çalışmada, elit kadın basketbolcuların el antropometrik ölçümleri, el kavrama kuvveti ve denge becerisinin, şut performansları üzerine etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışma grubu, İzmir ili, Çeşme ilçesinde faaliyet gösteren TBF Kadınlar Basketbol 1. Ligi'nde mücadele eden, Çeşme Basketbol Spor Kulübü' nün elit (A takım) seviyedeki 12 sporcusunun gönüllü katılımıyla oluşturulmuştur. Araştırmamızda sporcuların yaş, boy, ağırlık, vücut kitle indeksi ve el antropometrik ölçümleri yapılmış, ayrıca sporculara el kavrama kuvveti, denge ve Aahperd şut testi uygulanmıştır. Verilerin analizi SPSS 24 paket programı kullanılarak değerlendirilmiştir. Verilerin analizinde, normal dağılım gösterip göstermediklerini belirlemek adına Shapiro-Wilk Testi uygulanmış olup, verilerin normal dağılımı üzerine parametrelerin ilişki durumlarını değerlendirmek için Pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda çalışmaya katılan 12 sporcunun elin antropometrik parametrelerinden; el uzunluğu, el genişliği, el avuç uzunluğu, üçüncü parmak uzunluğu, el şekil indeksi, parmak indeksi ve el yüzey alanı değerleri ile şut performansları arasında anlamlı bir ilişki olmadığı tespit edilmiştir. Sporculara yapılan ölçümlerin dışında uygulanan el kavrama kuvveti ve denge testi sonuçları ile şut performansları arasında da anlamlı bir ilişki olmadığı tespit edilmiştir. Elde edilen verilerden, sporcuların baskın el ölçüm ve test değerleri ile şut performansları arasında anlamlı bir ilişki olmadığı tespit edilmiştir.
11-12 yaş grubundaki erkek yüzücülerin 8 haftalık core antrenmanlarının 50 ve 100 metre kelebek stil performansına olan etkisinin araştırılması
Yapılan araştırmada, 11-12 yaş grubunda bulunan erkek yüzücülere 8 hafta süresince uygulanacak Core antrenmanının 50 metre ve 100 metre kelebek stil yüzme performansı üzerindeki etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Yapılan araştırmada core antrenman programının yüzme performansı üzerindeki etkisi araştırılacağı için deneysel araştırma yöntemi kullanılmaktadır. Tek bir grup üzerinde inceleme yapılacağı için tek grup ön test-son test deneysel desen uygulanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu İstanbul BBSK'de yer alan ve aynı grupta yüzen 11-12 yaş grubundaki 16 erkek sporcu yer almaktadır. Sporcular amaçlı örnekleme yöntemi ile belirlenmiştir. Araştırma kapsamında deney grubunda yer alacak sporculara 8 hafta süresince core antrenmanları uygulanmıştır. Ön test 8 haftalık antrenmanlara başlanmadan önce alınmıştır. Son test ise antrenman programı sonlandıktan sonra yapılmıştır. Uygulanan testler ve ölçümler içerisinde antropometrik ölçümler, fiziksel performans testleri ve yüzme performansının ölçülmesi yer almaktadır. Araştırmada elde edilen veriler SPSS 25,0 paket programında analiz edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde betimleyici istatistik bulguları elde edilmiştir. Grubun ön test ve son test ölçümleri arasında anlamlı fark olup olmadığının belirlenebilmesi için Wilcoxon testi ve Mann Whitney U Testi kullanılmıştır. Elde edilen bulgular %95 güven aralığında değerlendirilmiştir. Yapılan analizler sonucunda fiziksel performans testlerine bakıldığında plank testi değerlerinde ön test ve son test verileri arasında anlamlı farklılık yer almazken; mekik, şınav ve sağlık topu fırlatma testlerinde ön test ve son test ölçümleri arasında istatistiksel açıdan anlamlı farklılık olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu sonuca göre core antrenmanlarının 11-12 yaş grubu yüzücülerinin fiziksel performansları üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olduğu söylenebilmektedir. Yüzme performans testleri incelendiğinde 50 m yüzme performansı ve 100 m yüzme performansı ön test ve son test ölçümleri arasında istatistiksel açıdan anlamlı farklılık olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu bulgular doğrultusunda, Core antrenmanlarının yüzme performansı üzerinde etkili olduğu ve sporcuların yüzme performanslarını geliştirdiği sonucuna varılmıştır. Araştırma sonucunda yüzücülerin fiziksel performanslarını ve yüzme performanslarını artırması açısından, gelişim çağında yer alan sporcuların antrenman programına Core antrenmanları dahil edilmesi önerilmiştir.