Gerçekliğin yeniden inşası: Gruplar arası tehdit algısı bağlamında sanal gerçeklikle empatinin değişimlenmesinin sosyal mesafe düzeyi ve yardım etme davranışı üzerindeki etkisi

Empati, başkalarının duygularını anlama ve paylaşma yeteneğidir. Geleneksel perspektif alma yöntemlerini kullanan çalışmalar, gruplar arası tehdit algısı yüksek olduğunda empatide beklenen artışın olmadığını ortaya koymaktadır. Sanal gerçeklik, empatiyi teşvik etmede yeni bir araç olarak kullanılmaktadır ve geleneksel yöntemlere kıyasla daha etkilidir. Sanal gerçeklik, üç boyutlu ortamlarla etkileşime girmeyi sağlayan bir teknolojidir. Bu tez çalışması kapsamında yürütülen ön çalışmanın sonuçları, sanal gerçekliğin hem düşük hem de yüksek tehdit algısına sahip bireylerde empatiyi değişimlemede başarılı olduğunu göstermiştir. Sosyal mesafe, insanların diğer sosyal grupların üyelerini kabul/reddetme seviyesidir. Başka bir bireye fayda sağlama amacı taşıyan gönüllü eylemler ise yardım etme davranışı olarak tanımlanmaktadır. Gruplar arası tehdit algısı ve empati arttıkça yardım etme davranışı da artarken sosyal mesafe düzeyi azalmaktadır. Bu tez çalışmasının amacı gruplar arası tehdit algısı bağlamında sanal gerçeklikle değişimlenen empatinin sosyal mesafe düzeyi ve yardım etme davranışı üzerindeki etkilerini incelemektir. Çalışmanın ilk aşamasında 266 üniversite öğrencisi, Gruplar Arası Tehdit Algısı Ölçeği kullanılarak Suriyeli mültecilere yönelik tehdit algılarına göre düşük ve yüksek olarak iki gruba ayrılmıştır. İkinci aşamada 160 katılımcı deney kapsamında oluşturulan üç koşuldan birine seçkisiz olarak atanmıştır. "Sidra'nın Üzerindeki Bulutlar" videosu, Sanal Gerçeklik Kamp koşulunda sanal gerçeklikle; Ekran Kamp koşulunda ise bir bilgisayar ekranından sunulmuştur. Sanal Gerçeklik Uzay koşulunda da sanal gerçeklikle uzay görüntülerinden oluşan bir video izletilmiştir. Ardından Sosyal Mesafe Ölçeği aracılığıyla katılımcıların sosyal mesafe düzeyleri ölçülmüş ve bir yardım kampanyasına bağışladıkları gerçek para miktarı incelenmiştir. Bu amaçla 3 (empati) x 2 (tehdit algısı) çok değişkenli varyans analizi (MANOVA) yapılmıştır. Bulgular, tehdit algısı yüksek olan katılımcıların; sosyal mesafe düzeyinin daha yüksek olduğunu ve daha az para bağışladıklarını göstermiştir. Bununla birlikte, sanal gerçeklik; sosyal mesafe düzeyinin azalmasını ve bağış miktarının artmasını sağlamıştır. Empati; tehdit algısı düşük olduğunda, sosyal mesafe değişkeninde, tehdit algısı yüksek olduğunda ise bağış miktarında herhangi bir farklılığa yol açmamıştır.