Gümrük tarifeleri üzerinden yapılan ticaret savaşlarının vergi hasılatına etkileri

Geçmişten günümüze gelişen ihtiyaç duyulan mal ve hizmetlerin kaynaklarındaki yetersizlik dolayısıyla gelişen ticaret olgusu ülkelerin küresel anlamda gelişmesiyle birlikte aralarındaki ticari ilişki artmıştır. Ülkeler ilk olarak ihtiyaçları karşılamak ve gelir etmek amacıyla ticaret yaparken diğer taraftan birbirleriyle ticari ilişkilerini geliştirmek suretiyle yerini korumaya almıştır. Bu çerçevede korumak amaçlı ticarette birtakım önlemler alınmaya başlanmış ve bunların başında gümrük tarife oranları kullanılmıştır. Gümrük tarifelerindeki oranları kullanarak ticari koruma sağlayan ülkeler karşılıklı olarak yapılan tarife artışları sonucu ortaya ticaret savaşları çıkmıştır. Bu savaş dünya ticaretinin iki büyük ekonomisine sahip olan ve yaptıkları ticari hamlelerle dünyayı etkileyecek kadar payı bulunan ABD ve Çin gibi ülkeler arasında başlamıştır. Kısa zaman içerisin daha çok ABD'nin ticari ilişki içerisinde bulundu ilk üç sırada yer alan Meksika, Kanada ve AB gibi ülkeler karşılıklı hamleleri başlamış ve Türkiye de bu yapılan hamleler ile dâhil olarak savaşın etkisi daha geniş alanlara yayılmıştır. Ticaret savaşları ülkelerin ekonomik büyüme oranlarında, küresel ticarette, ithalat- ihracat verilerinin değişmelerinde ve GSYH'lerin değerlerindeki dalgalanmalarının sebep olduğu durgunluğa tarife artışlarının etkileri gözlemlenmektedir. Bu çalışmada; Gümrük tarifelerinin tanımı, amaçları, tarife çeşitleri, tarifelerin makro ve mikro etkileri, dış ticaret olgusunun kavramsal çerçevesi, amaçları, araçları ele alınmış. Ayrıca ithalat ve ihracat türlerinden ve dış ticaretteki ödeme şekilleri ile ticaret savaşları teorik çerçevede ele alınarak bu savaşların ülkeler ve dünya ekonomisine etkisi verilerle açıklanmıştır. Ticaret savaşının başlamasına neden olan ABD ile Çin arasındaki mücadele ve diğer ülkelerinde ABD ile yapmış olduğu ticaret savaşındaki uyguladıkları gümrük tarife oranlarıyla ülkelerin ekonomilerini korumak adına başlattıkları savaşların etkileri, hangi ülkelerin hangi oranda tarife uyguladıkları ve uygulanan tarife artışların ülkelerin ithalat ihracat dengesindeki değişim ele alınarak bu değişimin ülkelerin GSYH'deki büyüme oranlarında yarattığı etki incelenmiştir.