Gümülcineli Dürri Dîvânı'nın bağlamlı dizini ve işlevsel sözlüğü

Klasik Türk Edebiyatı geleneğinde sözcükler bağlam içinde anlam kazanmakta, kurulan imge ve mazmunlar bağlam içinde değer kazanıp şairin hayal ve duygu dünyasını yansıtmaktadır. Değişik yüzyıllarda yazılmış olan divanların söz varlığının bağlam içinde değerlendirilmesi oldukça uzun bir süreç ve çok yoğun bir çaba gerektirmektedir. Bu nedenle geliştirilen TEBDİZ (Tarih ve Edebiyat Metinleri Bağlamlı Dizini ve İşlevsel Sözlüğü) sistemi tüm bu yoğun çaba sonucu oluşturulmuş çalışmaları ortak bir platformda toplamaktadır. TEBDİZ sistemini kullanarak oluşturduğumuz çalışmada 17. yüzyıl şairlerinden Gümülcineli Dürrî tarafından kaleme alınmış olan Dîvân'ın tüm sözcükleri bağlam içerisinde anlamlandırılmış, şairin hayal ve sanat dünyası anlaşılmaya çalışılmıştır. Bu sayede şairin dil ve üslup özellikleri, yaşadığı bölgenin kendisine sunduğu kültürel malzeme, sanat anlayışı gibi pek çok unsur hakkında bilgi sahibi olunmuştur. Çalışmamız TEBDİZ sisteminde yer alan diğer tüm çalışmalar gibi daha sonra yapılacak olan araştırma ve incelemelere veri sağlayacaktır. Anahtar Kelimeler: Gümülcineli Dürrî, bağlamlı dizin, işlevsel sözlük, TEBDİZ.