H.1091-1092/m.1680-1681 (s.125-247) tarihli Harput Şerʻiyye Sicili (Transkripsiyon ve değerlendirme)

Bu çalışmada, Harput Kazası'na ait H.1091-1092/M.1680-1681 (s.125-247) tarihli Şerʻiyye Sicili'nin transkripsiyonu ve değerlendirmesi yapılmıştır. Çalışmada, öncelikli olarak kadılık kurumu, şerʻiyye mahkemeleri ve şerʻiyye sicilleri hakkında bilgi verildikten sonra, söz konusu sicil içindeki belgeler özetlenip, konularına göre tasnifi ve genel değerlendirmesi yapılmıştır. Daha sonra ise transkripsiyon metnine yer verilmiştir. İncelediğimiz Harput Şerʻiyye Sicili alım-satım, borç tescilleri, mal anlaşmazlığı davaları, miras taksimi, vasi tayini, hibe, evlenme, din değiştirme, vergi, hırsızlık, cinayet, eşkıyalık olayları, yaralama ve darp vb. konuları içeren kayıtlarla; berat buyuruldu gibi belgelerin suretlerinin kaydı yer almaktadır. Bütün bu belgeler ışığında, Harput Sancağı'nın söz konusu tarihlerdeki siyasi, iktisadi ve sosyal durumu hakkında bazı tespitlerde bulunulmaya çalışılmıştır. Sicilin hazırlandığı dönem, Osmanlı-Rus Savaşı'na rastlamaktadır. 1675 yılında başlayan bu savaş, 1681 yılında yapılan antlaşmayla son bulmuştur. Bu dönemde Osmanlı Devleti Padişahı IV. Mehmed'dir. Anahtar Kelimeler: Kadı, Mahkeme, Şerʻiyye Sicili, Harput