Hasta güvenliğine yönelik dillendirme anketinin Türkçe'ye uyarlanması, geçerlilik ve güvenirlik çalışması

Bu çalışma, orijinal dili Almanca olan ve İsviçre'de geliştirilen, Hasta Güvenliğine Yönelik Dillendirme Anketi'nin Türkçe' ye uyarlanması, geçerlik ve güvenirlik çalışmalarının yapılması amacıyla metodolojik tipte yürütülmüştür. Anket, alt boyutları olan iki ölçek içermekte ve toplamda 8 alt boyut, 32 maddeden oluşmaktadır. Anketin Almanca' dan Türkçe' ye uyarlanması için çeviri-geri çevirileri tamamlanarak dil geçerliği sağlanmıştır. Uzman paneli için 6 uzmandan görüş alınmış, kapsam geçerlik indeksi: 1.00 olarak hesaplanmıştır. Çalışmanın örneklemini Gazi Üniversitesi Hastanesi Sağlık Uygulama Ve Araştırma Merkezi tüm birimlerinde görev yapmakta olan 170 hemşire ve 163 hekim olmak üzere 333 sağlık profesyoneli oluşturmuştur. Anketin yapı geçerliğinin incelenmesinde açıklayıcı faktör analizi ve doğrulayıcı faktör analizi ankette bulunan Dillendirme ile İlişkili Davranışlar Ölçeği ve Dillendirme ile İlişkili İklim Ölçeği için ayrı ayrı uygulanmıştır. Kaiser-Meyer-Olkin değeri her iki alt ölçek için yeterli bulunmuştur(0,834 ve 0,881). Bartlett Küresellik Testi her iki alt ölçek için (p<0,05) anlamlı bulunmuştur. Temel Bileşenler Analizi ve Varimax döndürme yöntemleri kullanılarak ile yapılan açıklayıcı faktör analizine göre tüm faktör yüklerinin 0,3 ten fazla olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Toplam açıklanan varyans değeri Dillendirme ile İlişkili Davranışlar Ölçeği için % 77,856, Dillendirme ile İlişkili İklim Ölçeği için % 76,009 olarak bulunmuştur. Doğrulayıcı faktör analizi sonuçları doğrultusunda uyum indeksleri yeterli bulunmuştur. Cronbach alfa (α) değerleri alt boyutlar ve alt ölçekler için 0,770 ve 0,919 arasında hesaplanmış ve Cronbach alfa (α) değerleri tüm alt boyutlar için güvenilir bulunmuştur. Test tekrar test sonuçları (r=0,987) ve (r=0,991) arasında ve yüksek düzeyde anlamlı bulunmuştur(p<0,05). Yapılan analizlerin nihai sonucunda anketten herhangi bir madde çıkartılmamıştır. Sonuç olarak bu çalışma, Hasta Güvenliğine Yönelik Dillendirme Anketi'nin Türkiye'deki sağlık hizmetleri bağlamında kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir araç olduğunu ortaya koymuştur.