Hemodiyaliz tedavisi alan ve almayan diyabetlilerin diyabet yönetiminde yaşadıkları problemlerin ve etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi

Çalışma hemodiyaliz tedavisi alan ve almayan diyabetlilerin diyabet yönetimlerinde yaşadıkları problemleri ve bu problemleri etkileyen faktörleri saptamak amacıyla yapılmış, tanımlayıcı bir çalışmadır. Araştırma 80'i hemodiyaliz tedavisi alan olmak üzere 160 diyabetli hasta ile yapıldı. Veri toplama aracı olarak Tanımlayıcı Form, Diyabette Problem Alanları Ölçeği (DPAÖ), Hasta Sağlığı Anketi (HSA) ve Gold Hipoglisemi Skorlaması kullanıldı. Veriler deskriptif istatistikler, frekans ve yüzdelik dağılımlar, Spearman's korelasyon analizi, çoklu doğrusal regresyon analizi, Mann Whitney u testi, Ki-Kare ve Fisher Exact test ile, MedCalc Statistical Software v.12.7.7 programında analiz edildi. Anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edildi. Hemodiyaliz tedavisi alan ve almayan diyabetli hastaların DPAÖ puanları arasında ilişki saptanmadı. Hemodiyaliz tedavisi alan hastaların almayan hastalara göre glisemik kontrolleri daha bozuktur (p<0,05). Hemodiyaliz tedavisi alan grup kilo kontrolü ve düzenli egzersiz yapma konusunda daha fazla sorun yaşamaktadır (p<0,05). Gruplar arasında depresyon açısından fark saptanmadı. Her iki grupta da depresyon artışının diyabet problemlerini önemli düzeyde arttırdığı (p<0,05), genç yaştaki diyabetlilerin diğer diyabetlilere göre daha fazla diyabet problemine sahip olduğu belirlendi. Hemodiyaliz tedavisi alan diyabetli hastalarda daha sık ve düzenli kan şekeri takibi yapılmalı, glisemik kontrolü iyileştirecek bakım girişimleri planlanmalı, retinopatiye bağlı görme problemleri ve ayak yarası konusunda özel gereksinimler değerlendirilmeli, kilo kontrolü ve düzenli egzersiz desteği sağlanmalıdır. Hemodiyaliz tedavisinden bağımsız olarak tüm diyabetlilerde depresyon varlığında diyabet bakımı ile ilgili daha yoğun ve özelleşmiş bir bakım sağlanmalıdır.