"Güncellenmeliyim": Sosyal ortamlarda gelişmeleri kaçırma korkusu ve bunun ergen ve genç yetişkinlerdeki sosyal medya bağımlılığı boyutlarına yordayıcı olarak öncülleri

Sosyal Ortamlarda Gelişmeleri Kaçırma Korkusu (GKK), insanların başkalarının hayatında neler olup bittiğini, sosyal etkileşim ve buluşma gibi etkinlikleri kaçırmaktan endişe duymasını tanımlayan bir olgudur. GGK'nin internet ve sosyal medya kullanımı, yaşam memnuniyeti ve kaygı gibi birtakım psikolojik semptomlarla ilişkili olarak bulunduğu araştırmalar olsa da, bu kavramın batılı olmayan kültürlerde ve GKK'yi etkileyen faktörler konusundaki araştırmalar oldukça azdır. Bu çalışmanın amacı duygusal denge ve sorumluluk duygusu gibi kişilik özelliklerinin, sosyal kaygı düzeyinin, çekici/yakışıklı olma isteğinin ve ebeveyn psikolojik kontrolünün GGK üzerindeki yordayıcı rolünü araştırmaktır. Ayrıca bu çalışmada, GGK'nin sosyal medya bağımlılığının iki boyutu üzerindeki yordayıcı rolü de araştırılmıştır. Türkiye'de yaşayan 315 lise öğrencisi ergen (Myaş = 15.94; % 49.8 kız öğrenci) ve 344 üniversite öğrencisi genç yetişkin (Myaş = 19.09; % 52.6 kız öğrenci) olmak üzere iki gruptan veri toplanmıştır. Çoklu hiyerarşik regresyon ve aracı analizlerin sonuçlarına göre, her iki grupta da GGK ile duygusal denge arasında negatif ve çekici/yakışıklı olma isteği arasında pozitif ilişki bulunmuştur. Diğer yandan, ergenlerde GGK ile sosyal kaygı arasında pozitif ilişki ve genç yetişkinlerde GGK ile ebeveyn psikolojik kontrolü arasında pozitif ilişki ortaya çıkmıştır. Aynı zamanda, GGK ile sosyal medya bağımlılığı pozitif ilişkili bulunmuştur. Bunlarla birlikte, GGK'nin bazı öncül ve çıktı değişkenleri arasında aracı rol oynadığı gözlenmiştir. Sonuçların, GGK'nin doğasının araştırılması için yeni bir perspektif sunacağı düşünülmekle birlikte, sınırlılıklar ve gelecek çalışmalara yönelik öneriler tartışılmıştır. Anahtar Kelimeler: Gelişmelerden Geri Kalma Korkusu (GGK), kişilik özellikleri, psikolojik ebeveyn kontrolü, kişisel amaçlar