From decline to progress: Ottoman concepts of reform 1600-1876

Bu çalışma çerçevesinde, on altıncı yüzyılın sonlarından 1876'da ilk anayasanın ilanına kadar Osmanlı'da reform tartışmalarının dönüşümü, farklı dönemlerde kullanılan reforma dair kavramlar üzerinden analiz edilmektedir. Kronolojik sırayla bu kavramlar, on yedinci yüzyılda ıslâh, Nizam-ı Cedid döneminde tecdîd, Tanzîmat ve son olarak da terakkī kavramlarıdır. Özellikle Osmanlı bürokrat ve katipleri tarafından yazılan siyasi metinleri (risaleler, layihalar, kronikler ve makaleler) kullanarak, her dönemde, nizamın nasıl anlaşıldığı, çözülmenin ve çöküşün nasıl kavramsallaştırıldığı, geleneğin ne şekilde yeniden üretildiği ve yeniliğin nasıl meşrulaştırıldığı sorgulanmaktadır. Bu sorular aracılığıyla devletin dönüşüm sürecinde Osmanlı siyasi dilinin dönüşümünün nasıl bir mantık takip ettiğini anlamaya çalışırken bir yandan da Osmanlı siyasi kavramlarına, Batılılaşmaya ve sekülerleşmeye dair literatürdeki bazı temel varsayımları masaya yatırıyorum. Bu çalışma çerçevesinde yöntemsel olarak Reinhart Koselleck ve Cambridge ekolünün siyasi düşünce tarihine revizyonist yaklaşımlarından ilham alıyorum.