İlköğretim Türkçe 6. sınıf ders kitaplarında yer alan öykü türündeki metinlerin Greimas'ın eyleyenler örnekçesine göre incelenmesi

Bu araştırma, 2009-2010 eğitim-öğretim yılı içerisinde okutulan 6. sınıf Türkçe ders kitaplarında yer alan öykü türündeki metinleri Algirdas Julien Greimas'ın eyleyenler örnekçesine göre çözümlemek ve çözümlenen bu metinlerdeki ortak yapıları saptamak amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın evrenini 2009-2010 eğitim-öğretim yılında yayımlanan 6. sınıf Türkçe ders kitapları oluşturmaktadır. Tarama modeli kullanılarak yapılan bu araştırmanın örneklemini ise Koza ve MEB yayınlarına ait 6. sınıf Türkçe ders kitaplarında yer alan sekiz adet öykü oluşturmaktadır. Koza Yayınları'na ait ders kitabında ?Eskici, Süpermen İstanbul'a Düştü, Çocuk ile Geyik, Prensi Olmayan Masal Kitabı? adlı metinler; MEB Yayınları'na ait ders kitabında ise ?Çocuk Kitaplığında Sabah Tartışması, Kitap Kuşum Uçuverdi, Ömür Boyu Mutluluk, İstanbul Liseli Küçük Hasan, Eskici? adlı öyküler çözümlenmiştir.Araştırmanın ilk aşamasında 6. Sınıf Türkçe ders kitapları taranarak öykü türündeki metinler saptanmıştır. Bu öyküler; zamansal, biçimsel, uzamsal ve anlamsal ayrılıklara göre kesitlere ayrılmıştır. Kesitlere ayrılan öyküler, Greimas'ın göstergebilimsel çözümleme yöntemiyle incelemeye tabii tutulmuştur. Anlatı boyunca eyleyenlerin gerçekleştirdiği genel dönüşümler ise anlatı izlenceleriyle tablolaştırılmış; bu anlatılarda eyletim, edinç, edim, tanıma ve yaptırım aşamalarının ne ölçüde yer aldığı ve bu durumun anlatıya etkileri araştırılmıştır. Tüm metinler incelendikten sonra söz konusu anlatılara yönelik genel bir anlatı izlencesi oluşturulmuş; oluşturulan tabloda eyleyenlerin durum, edim ve dönüşümleri gösterilmiştir. Böylelikle metinlerin anlam yapıları arasında ne gibi ortaklıklar bulunduğu saptanmıştır.Çalışmanın sonuç bölümünde göstergebilimsel okumanın metin okumaya olumlu etkileri belirtilerek ders kitaplarındaki metinlerde öğrenciler için hazırlanan etkinliklerin bu doğrultuda hazırlanabileceğine ve eyleyenler modelinin pek çok anlatıya uygulanabileceğine yer verilmiştir.