İlkokul öğrencilerinin yazma eğilimlerinin ve okuma alışkanlıklarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi

Sosyal bir varlık olan insan yaşadığı dünyada çevresi ile sürekli iletişim halindedir. İletişim sayesinde insanlar hayatta karşılaştıkları zorlukları daha kolay aşabilirler. Duygu ve düşünceler karşımızdaki kişiler iletişim sayesinde kolayca aktarılabilir. Değişen ve gelişen dünyada iletişim araçları her geçen gün daha da artmaktadır. Bu değişim karşısında kendilerini rahat ifade edebilecek, etkili iletişim kurabilecek bireyler yetiştirmek gerekir. İletişimin temelini ise dil oluşturmaktadır. Dil sayesinde insanlar duygu, düşünce ve bilgilerini nesilden nesile aktarırlar. Dil aracılığıyla karşıdaki kişiyle sözlü veya yazılı iletişim kurulabilir. Burada dil eğitimi çok önemlidir. İnsan dil eğitimi sayesinde okuma, yazma, konuşma ve dinleme becerilerini kazanır. Etkili bir iletişim içinse bu unsurlar çok önemlidir. Bu araştırmada ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin yazma eğilimlerinin ve okuma alışkanlıklarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma evrenini, 2017-2018 eğitim-öğretim yılında Gümüşhane Kelkit ilçesine bağlı 4'ü merkez 6'sı köy okulu olmak üzere toplam 10 ilkokulda öğrenim görmekte olan 4. sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmaya toplamda 260 öğrenci katılmıştır. Yazma eğilimi ölçeğinde 235, okuma alışkanlığına ilişkin tutum ölçeğinde 235 öğrencinin anketleri çalışmaya dâhil edilmiştir. Veri toplamak amacıyla Kişisel Bilgi Formu, Yazma Eğilimleri Ölçeği, Okuma Alışkanlığına İlişkin Tutum Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen bilgiler bağımsız örneklem t testi, tek yönlü varyans analizi, korelasyon ile analiz edilmiştir. Analizlerde anlamlılık düzeyi p<05 olarak alınmıştır. Yapılan analizler sonucunda öğrencilerin yazma eğilimlerinde okula başlama yaşının, öğretmenin cinsiyetinin, anne eğitim düzeyinin, baba eğitim düzeyinin anlamlı farklılık oluşturmadığı görülmüştür. Öğrenci cinsiyetinin kız öğrenciler lehine, sınıf mevcudunun 20'den fazla olanlar lehine, dakikada okunan kelime sayısının iyi ve çok iyi olanlar lehine anlamlı farklılık oluşturduğu görülmüştür. Yazma eğiliminin Türkçe ders başarısı ile ilişkisinin olduğu ve bu ilişkinin pozitif yönde olduğu tespit edilmiştir. Öğrencilerin okuma alışkanlıklarında öğretmenin cinsiyeti kadın olanların, öğrenci cinsiyeti kız olanların, okula başlama yaşı 7 olanların, kendisine ait odası bulunanların, evde internet bağlantısı olanların, anne-baba eğitim düzeyi yüksek olanların, anne-baba mesleği sosyo-ekonomik açıdan daha iyi olanların, Türkçe ders başarısı yüksek olanların, dakikada okunan kelime sayısı fazla olanların lehine anlamlı farklılık oluştuğu tespit edilmiştir. Okuyan büyük-küçük kardeş, okulun bulunduğu yer değişkenlerinde anlamlı farklılık oluşmadığı tespit edilmiştir. Okuma alışkanlığının Türkçe ders başarısı ile ilişkisinin olduğu ve bu ilişkinin pozitif yönde olduğu görülmüştür. Araştırma sonuçları, elde edilen bulgular ışığında tartışılmış ve ileride bu noktada yapılacak çalışmalara ilişkin önerilerde bulunulmuştur. Anahtar Kelimeler: Okuma alışkanlığı, yazma eğilimi, ilkokul öğrencileri