Enerji tüketimi ve karbon salınımının ekonomik büyüme üzerindeki etkisinin AB üye ve aday ülkeler için incelenmesi

Enerji kavramı ve enerji kaynakları, çevrenin korunması, yenilenebilir enerji sistemleri ve nükleer enerji gibi ilgili konular özellikle son yıllarda oldukça önem kazanmıştır. Bu durumun temelinde yatan nedenlerden en önemlisi enerjinin hem üretim sürecinde hem de günlük yaşamda hayati bir unsur haline gelmesi ve böylelikle ekonomik gelişmeyi etkilemesidir. Diğer taraftan bu konuya asıl önem kazandıran nokta, yüzyıllardır yoğun olarak kullanılan enerji kaynaklarının belirli bölgelerde yeralmasının bu bölgelerde tekel oluşturması ve enerji kaynaklarının gelecekte azalacağına dair beklentilerin oluşmasıdır.Bununla beraber, söz konusu kaynakların kullanımının da hayati öneme sahip olmasının nedenleri (1) bu kaynakların çevresel bozunmaya yol açan yüksek miktarda karbon dioksit salınımı gerçekleştirmesi; (2) kaynakların sınırlı olması ve bu kaynaklara belirli ülkelerin sahip olması ve bu nedenle diğer birçok ülkenin Gayri Safi Yurt İçi Hasıla (GSYIH) üzerinde yük oluşturacak biçimde ithalatçı konumda bulunmasıdır.Yukarıda belirtilen nedenlerden ötürü enerji tüketimi, karbondioksit salınımı ve ekonomik büyüme arasındaki ilişki yakın dönemde iktisatçılar arasında ilgi çeken bir konu haline gelmiştir. Uygun politikaları belirlemek amacıyla çeşitli modeller, değişkenler ve farklı örneklemler kullanarak yapılan çalışmalar bu nedensel ilişkinin yönünü araştırmayı amaçlamıştır.Bu çalışmanın amacı Arellano-Bond Genelleştirilmiş Momentler Metodu (GMM) modeli ve Granger nedenselliği kullanılarak enerji tüketimi, ekonomik büyüme ve karbon dioksit salınımı arasındaki ilişkiyi araştırmaktır. Çalışmanın örneklemi Avrupa Birliği (AB) üyelerinden Merkez Doğu Avrupa (CEE) ülkeleri; Estonya, Letonya, Litvanya, Polonya, Çek Cumhuriyeti, Slovak Cumhuriyeti, Slovenya, Macaristan, Bulgaristan, Romania ve AB'ne aday üç ülke; Türkiye, Makedonya ve Hırvatistan'dan oluşmaktadır. Çalışmanın veri seti 1997-2008 yıllarını kapsamaktadır.