Güney Kafkasya?da İsrail: Güvenlik ve enerji tehditleri

Sınırlı miktarda enerji kaynaklarına sahip dünyamızda pek çok gelişmiş ve gelişmekte olan ülke ekonomileri için yoğun biçimde daha ucuz, istikrarlı ve güvenilir alternatif enerji arayışı içindedir. Bu bakımdan, ileride ortaya çıkabilecek pek çok anlaşmazlık ve çatışmanın insanlık yeni enerji teknolojileri üretmedikçe mevcut enerji kaynakları üzerinde olacağını tahmin etmek oldukça mantıklı olacaktır.Yakın zamana kadar Körfez bölgesi, zengin enerji kaynakları ile önde gelen enerji kaynaklarından sayılıyordu. Ancak, bölgenin problemli ve hayli karmaşık dinamikleri alıcı ülkeler için istikrar, tutarlılık ve güvenirlik problemleri yaratmak için her zaman belli bir potansiyele sahip olmuştur. Geçtiğimiz 20 yıllık süreçte Kafkaslar bölgesi Körfez bölgesindeki Irak, Kuveyt, Suudi Arabistan ve Mısır gibi ülkelere karşılık mükemmel bir alternatif olarak ortaya çıkmıştır. Rusya, ABD ve onların müttefikleri gibi pek çok ülke Kafkaslarda daha etkin olabilmek uğruna çetin bir rekabete girişmiş bulunmaktadırlar. Bu durum Lutz Kleveman tarafından `Yeni Büyük Oyun' olarak adlandırılmaktadır. Alternatif enerji kaynaklarına olan büyük ihtiyacıyla İsrail bu oyunun bir parçasıdır.İsrail'in bölgedeki asıl ilgisi Azerbaycan'ın sahip olduğu büyük enerji kaynakları üzerindedir. BTC ve Mavi Akım projeleri İsrail'in bölgedeki çıkarları açısından önemlidir. Özellikle BTC boru hattı elde ettiği Batı desteğiyle stratejik bir öneme sahiptir. Hem Gürcistan hem de Azerbaycan İsrail'in bölgedeki varlığı konusunda olumlu bir tutum içindedir. Çünkü bu ülkeler İsrail ile yakın ilişkilerin kendilerine Batı ile daha yakın ekonomik ve politik ilişkiler kurmada yardımcı olacağını değerlendirmektedirler.Yakın zamanda Kafkaslarda Dağlık Karabağ ve Güney Osetya'da bölgesel çatışmalar meydana gelmiştir. Bu çatışmaların BTC boru hattı üzerinden petrol taşınmasına zarar verme potansiyeli vardır ve böyle bir gelişmenin İsrail'in güvenliğine zarar verme riski söz konusudur.Bu çalışmada, İsrail'in Güney Kafkaslarla ilgili politikalarının şekillenmesi üzerinde etkili olan enerji güvenliği konuları ele alınacaktır. Özellikle, Azerbaycan-İsrail ilişkileri incelenecektir; çünkü Azerbaycan İsrail'in bölgedeki geniş enerji kaynaklarına ulaşmasına yardımcı olabilecek bir mihver ülke olarak değerlendirilmektedir. İki büyük enerji boru hattı ?BTC ve Mavi Akım- İsrail'in bakış açısı dikkate alınarak değerlendirilecektir. Son olarak iki bölgesel çatışmanın ?Yukarı Karabağ ve Güney Osetya- analizi yapılacak ve bu çatışmaların İsrail'in enerji güvenliğine dair sorun yaratıp yaratmayacağı sorusu cevaplandırılmaya çalışılacaktır.