Kafeterya diyeti ve SCD probiyotik takviyesinin sıçan karaciğeri glutatyon sistem enzimleri ve metabolitleri üzerine etkisinin araştırılması

Kilo artışı, dünyada hızla yayılan ve obezite, diyabet ve kanserinde dâhil olduğu pek çok hastalığın primer patolojisini içeren önemli bir durumdur. Obezitenin primer olgularını içeren kilo artışının metabolik seviyede neden olduğu değişimleri aydınlatmak büyük öneme sahiptir. Probiyotikler bağırsak düzenlemesi amacıyla reçete edilen en yaygın tedavi şeklidirler ve probiyotiklerin bağışıklık sisteminin güçlenmesini de kapsayan bilinen yararlı etkileri çoğunlukla içerdikleri veya ürettikleri ikincil metabolitlere dayandırılır. Yanlış beslenme kilo artışının en önemli nedenlerinden biridir. Günümüzde tüketilen işlenmiş, kızarmış ve fastfood olarak bilinen besinleri içine alan beslenme şeklinin kilo artışı ve obezitenin en büyük nedenleri arasında gösterilir. Kafeterya diyeti (CAF) olarak bilinen beslenme türü deney hayvanlarına uygulanan hızlı kilo artışı ve obezitenin tetiklenmesine neden olan batı diyet kültürünün iyi bir modelidir. Obezite, kanserinde dâhil olduğu birtakım hastalıklar aracılı olarak antioksidanlar ile ilişkilidir. Dolayısıyla kafeterya diyetinin metabolizma üzerindeki etkilerinin aydınlatılması önemlidir. Antioksidanlar hücresel reaktif oksijen türlerini (ROS) düzenleyerek hücresel redoks dengesinin sağlıklı şekilde düzenlenmesinde etkilidirler. Glutatyon döngüsü, glutatyon peroksidaz (GPx) ve glutatyon redüktaz (GR) antioksidan enzimlerini, redükte glutatyon (GSH) ve okside glutatyon (GSSG) metabolitlerini içerenredoks dengesinin düzenlenmesi için elzemdir. Bu iki metabolit, enzimlerin aktivitesi ile sürekli olarak birbirine dönüşür. Bu sayede kurulan redoks dengesi sayesinde hem sinyal iletim mekanizmaları ilerler hem de hücre sağlığı oksidasyon kaynaklı hastalıklara karşı korunur. Ayrıca Glutatyon S-transferaz enzimi GSH'ı kullanarak zenobiyotiklerin giderilmesi ve radikal düzenlenmesinde etkili olduğundan glutatyon döngüsünü doğrudan etkileyen önemli enzimlerden biridir. Bu çalışmada kontrol ve deney grupları Wistar sıçan karaciğerlerinde glutatyon sistemi enzim ve metabolitlerinin nasıl düzenlendiği araştırıldı. Bu amaçla normal kemirgen diyetine ek olarak kafeterya diyeti ile beslenen sıçan karaciğer dokularında, kemirgen diyeti ve kafeterya diyetine ek olarak ticari ismi SCD Probiotics olan 11 farklı probiyotik bakteri içeriğine sahip besin takviyesi verilen sıçan karaciğer dokularında ve son olarak kemirgen diyetine ek olarak SCD Probiotics takviye gıda ile beslenen sıçan karaciğer dokularında glutayon sisteminin qPCR ile mRNA seviyesinde ve kinetik enzim aktivite ölçümleri ile protein seviyesindenasıl düzenlendiği araştırıldı. Sonuç olarak hem gen seviyesinde hem de protein seviyesinde kafeterya diyetinin glutatyon metabolizması üzerinde önemli olumsuz etkilerinin olduğu ancak SCD Probiotics takviyesi ile glutatyon metabolizmasının büyük oranda yeniden düzenlenebildiği tespit edildi.