Kan kültür sonuçlarını etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi

Bakteriyemi ve sepsis, ciddi seyirli enfeksiyonlardan olup, yüksek mortalite ve morbidite sebebidir. Tanının hızla konarak tedaviye başlanması önemlidir. Bu çalışma Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Dahili Yoğun Bakım Ünitesi'nde (DYBÜ) alınan kan kültürlerinden izole edilen mikroorganizmaların tanımlaması ve kan kültürü sonuçlarını etkileyen faktörlerin irdelenmesi amacıyla yapılmıştır. Bir Nisan-31 Eylül 2013 tarihleri arasında hastanemiz DYBÜ' sinden laboratuvarımıza gönderilen kan kültürü örnekleri çalışmaya dahil edildi. Kan kültürü örnekleri BACTEC 9240 (Becton Dickinson, USA) tam otomatik kan kültürü sistemine alındı. Mikroorganizmaların tanımlaması ve duyarlılık testleri konvansiyonel yöntemler ve Phoenix 100 (Becton Dickinson, USA) panelleri kullanılarak yapıldı. Çalışma süresince 180 hastadan alınan 337 kan kültürü örneği değerlendirildi. Örneklerin 155'inde (%45.9) üreme saptanmış, 180'inde (%53.4) üreme saptanmamış, 2'sinde (%0.6) yalancı pozitiflik saptanmıştır. Örneklerin hiçbirinde yalancı negatiflik saptanmamıştır. Üreme olan örneklerin 99'unda (%29.4), gerçek pozitiflik, 56'sında (%16.6) kontaminasyon bulunmuştur. Gerçek pozitiflik saptanan örneklerin birinde iki bakteri olmak üzere toplamda 100 bakteri izole edilmiştir. Üreyen bakterilerin 54'ünde (%54) Gram pozitif, 20'sinde (%20) Gram negatif, 26'sında (%26) maya üremiştir. Staphylococcus epidermidis en fazla izole edilen mikroorganizma olarak bulunmuştur (%14). Örneklerin %31.6'sında koagülaz negatif stafilokok (KNS) izole edilmiştir. C.albicans (%11) ve C.parapsilosis (%11) ikinci en fazla izole edilen mikroorganizma olarak bulunmuştur. Kan kültür sonuçlarını etkileme olasılığı olan faktörler (kaç set alındığı, hangi bölgeden alındığı ve alındıktan sonra geçen süre) irdelenmiştir. Bu faktörlerden örneğin alınmasından cihaza yerleştirilmesine kadar 2 saat içinde değerlendirilen şişelerde gerçek üremenin en fazla (%94), 3 saat ve üzerinde işleme alınan örneklerde de anlamlı oranda yüksek kontaminasyonun varlığı saptanmıştır. Kan kültürü değerli bir tanı yöntemi olmakla birlikte, gerçek sonuçların saptanması için klinik laboratuvar arası bilgi paylaşımının çok önemli olduğu sonucuna varılmıştır. Anahtar kelime: Yoğun bakım ünitesi, kan kültürü, gerçek pozitif, kontaminasyon