Kemik defektlerinin iyileşmesinde non-rezorbe biyomateryaller ile trombositten zengin plazma (PRP) ve yönlendirilmiş doku rejenerasyonu (YDR)'nun etkilerinin deneysel olarak araştırılması

Günümüzde yeni teknolojilerin gelismesiyle, kemik defektlerininonarılmasında birçok yeni tedavi metodları ve biyomateryaller kullanılmaktadır.Malformasyon, enfeksiyon, travma veya rezeksiyon nedeniyle olusan oral vemaksillofasiyal bölgedeki kemik defektlerinin yapısal ve fonksiyonel rekonstrüksiyonproblemleri, henüz tatmin edici bir sekilde çözümlenememis olup, modernrekonstrüktif cerrahinin en zor ugraslarından biri olarak karsımıza çıkmaktadır.Genis kemik defektlerinin iyilesmesi amacıyla, çesitli kemik greftlerinin veyakemik yerine geçen biyomateryallerin kullanımı bazen kaçınılmazdır.Bu tez çalısmasındaki amacımız; oral ve maksillofasiyal cerrahide kullanılankemik greftlerinden hidroksilapatit, kollajen membran ve son yıllarda kullanılmayabaslanılan trombositten zengin plazmanın osteogenezis üzerine olan etkileriyleberaber, bu materyallerin yabancı doku reaksiyonu, enfeksiyon, fibrözenkapsülasyon, fiziksel ataçman, greftte rezorbsiyon ve biokompatibilite yönleriylekarsılastırılmasıdır.Deneysel çalısmamız 4 aylık 65 adet disi Wistar albino cinsi rat üzerindeyapılmıstır. 5 rat PRP'nin elde edilisi sırasında kullanılmıs, kalan 60 rat ise 20'serligrup olacak sekilde 3 gruba ayrılmıs, ancak bir gruptaki ratların her iki femuru dakullanılarak çalısma ve kontrol grubu elde edilmis, böylelikle toplamda 80 adetpreparat elde edilmistir. Deney hayvanlarının anestezisi, 0.1 ml XylozinHydrochlorid (RompunR, Bayer, Türkiye) ve 0.2 ml Ketamin' in (KetalarR,Eczacıbası, Türkiye) intramusküler enjeksiyonu ile saglanmıstır. Ratların sag arkabacagının iç yüzü traslandıktan sonra, antiseptik solüsyon ile silindi. Femurları2insizyon yapılarak açıga çıkartıldı ve kemikte 10x3x2 mm ebadında defektolusturuldu.lk 20 ratın sol femurlarına yalnızca Tip-I kollajen membran (DenticolR)uygulanırken, kontrol grubu olarak da aynı gruptaki ratların sag femurlarına kemikkavitesi açılarak bos bırakıldı. Burada Kontrol grubu ?1. çalısma grubu?, sol femurauyguladıgımız Tip-I kollajen membran (DenticolR) grubu ise ?2. çalısma grubu?olarak adlandırıldı.kinci 20 adet rat grubu ise, ?3. çalısma grubu? olarak adlandırıldı. Bu gruptakiratların sag femurlarına hidroksilapatit (HA, ApatosR) ve Tip-I kollajen membran(DenticolR) uygulandı. Üçüncü 20 adet rat grubu da ?4. çalısma grubu? olarakadlandırıldı. Bu gruptaki ratların sag femurlarına üç materyal birlikte(Hidroksilapatit+Trombositten Zengin Plazma+Tip-I kollajen membran) implanteedildi . Postoperatif 10., 21., 45. ve 90. günlerde ratlar sakrifiye edilerek, femurlarıhistopatolojik olarak degerlendirildi. Kesitler incelenerek elde edilen osteogenezisdegerleri ile doku rejenerasyonu ve kullanılan materyallerin kemik defektindekiyabancı doku reaksiyonu, enfeksiyon, fibröz enkapsülasyon, fiziksel ataçman vebiokompatibilite yönleriyle kıyaslamaları, Mann-Whitney-U testi ile istatistikselolarak analiz edildi.Sonuç olarak, kullanılan greft materyallerinin benzer düzeyde enflamasyona vefibrotik yanıta neden oldugu, doku ile uyumluluklarının (biyokompatibilite)mükemmel oldugu ve yabancı doku reaksiyonuna neden olmadıkları saptandı. Kemiküzerine olan etkileri incelendiginde ise, tüm gruplarda 21. günden sonra osteogenezisgörülürken, membran uygulamasının fibrotik iyilesmeye engel olarak daha ideal birosteogenezisi gerçeklestirdigi, ancak kombinasyona TZP ilave edilmesinin ise olusanyeni kemigin kalitesi ve kantitesi açısından anlamlı derecede bir farklılık gösterdigi,içerdigi büyüme faktörleri nedeniyle iyilesmenin daha hızlı oldugu ve defekttabanında osteoblastik aktivitenin daha erken süreçte basladıgı izlenmistir.Anahtar Kelimeler: Hidroksilapatit (HA), Tip-I kollajen membran,Trombositten Zengin Plazma (TZP), kemik defekti, osteogenezis.