Kemoterapi alan hastalarda tat alma değişiklikleri ve etkili olan faktörler

Kemoterapi Alan Hastalarda Tat Alma Değişiklikleri ve Etkili Olan Faktörler Bu araştırma kemoterapi alan kanser hastalarının deneyimlediği tat alma değişiklikleri ve etkili olan faktörlerin değerlendirilmesi amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Araştırmanın örneklemi, 02.2018-07.2018 tarihleri arasında, Gayrettepe Florence Nightingale Hastanesi'nde kemoterapi alan 154 hastadan oluşmuştur. Veriler hastalara ilişkin tanıtıcı özellikler formu ve Kemoterapiye Bağlı Tat Alma Değişikliği Ölçeği (K-TADÖ) kullanılarak toplanmıştır. Verilerin değerlendirmesinde Mann-Whitney U testi, Kruskal-Wallis testi ve Spearman Korelasyon analizi kullanılmıştır. Araştırmaya katılan hastalarının yaş ortalaması 57,40±12,748 yıl olup, %62,3'ü kadın, %43,5'i üniversite mezunu, %73,4'ü evli, %70,8'i herhangi bir işte çalışmaktadır. Hastaların K-TADÖ puanlarına göre, en fazla kemoterapi sürecinde yaşanan bulantı, kusma, kokuların rahatsız etmesi ve iştah azalması gibi nedenlerden dolayı tat alma konusunda rahatsızlık yaşadığı, en az tatlı, tuzlu, acılı tatlar ve et suyu tadının alınmasını içeren temel tatların alımında sorun yaşadığı görülmüştür. Hastaların K-TADÖ puanlarının bazı sosyodemografik ve tıbbi özelliklerine göre karşılaştırılması sonucunda kadınların erkeklerden daha fazla fantoguzi ve paraguzi deneyimlediği görülmüştür. Hastaların yaşı arttıkça tat almada görülen sorunların azaldığı görülmüştür. Kemoterapi dışında başka ilaç kullanmayan hastaların daha az tat alma sorunu yaşadığı bulunmuştur. Sonuç olarak, kanser hastalarının tedaviye bağlı yaşadığı süreçlerin değerlendirilmesinde diğer yan etkiler ile birlikte tat alma duyusundaki değişikliklerin de sorgulanması ve tat alma ile ilişkili olabilecek faktörlerin göz önünde bulundurularak hastaların bakım planına tat alma değişikliklerinin yönetimine ilişkin uygulamaların eklenmesi önerilmektedir. Anahtar kelimeler: Kemoterapi, tat alma değişikliği, kanser