Kentsel Yer Adlarındaki Değişim: Sivas Örneği

İnsanoğlu içerisinde kendisinin de olduğu evrendeki tüm nesneleri, yerleri, mekanları, duyguları, düşünceleri ve değerleri adlandırmaya çalışmıştır. Bu kapsamda bir grup insanın ortak fikirde mutabık kalarak verdikleri yer ve mekân adları, zamanla o yerin kimliğinin en önemli parçası olmuştur. Yer adları bu yönüyle hem aidiyet sembolü hem de kültür aktarıcısı olarak görülmektedir. Yeryüzündeki her şeyin zamanla değiştiği gibi, yer adları da bu değişimden payını almaktadır. Nitekim Türkiye’nin yakın geçmişi bunun tanığıdır. Bu değişimin yaşandığı yerleşim birimlerinden biri de kadim Sivas kentidir. Bu çalışmada, Sivas kentinin toponimisi ve kentte yer ve mekân adları bakımından son yıllarda yaşanan değişiklikler araştırılmıştır. Araştırmanın amacı, yer adlarındaki değişikliklerin yapısını ve boyutlarını belirlemek ve yeni adlar üzerinde etkili olan faktörleri ortaya koymak suretiyle Türk Kültür Coğrafyası ve kentsel toponimi literatürüne katkıda bulunmaktır. Bu araştırma kültürel coğrafya yaklaşımıyla yapılmış bir durum analizi çalışması olup, nitel ağırlıklı karma yöntem yaklaşımıyla tasarlanmıştır. Kentteki eski, yeni ve değiştirilmiş mahalle, cadde, sokak ve okul gibi yer adları tespit edilmiş, sınıflandırılmış ve analiz edilmiştir. Bulgularımıza göre, Sivas kentinde eski yer adları kentin kadim tarihinin ve güçlü Türk İslam kültürünün etkisiyle nispeten varlığını korumuştur. Kentin gelişmesi ve büyümesiyle ortaya çıkan yeni yer adları halkın milli ve manevi değerleriyle uyumludur. Yer adı değişiklerinde ise merkezi yönetime ve yerel idareye hâkim siyasi iradenin kültür politikaları ile kent ve ülke gündemine etki eden önemli olaylar rol oynamaktadır. Nitekim kentte yeni adlandırılan veya adı değiştirilen yerlere en fazla terör olaylarında şehit düşen güvenlik mensuplarının adlarının verilmiştir.