KOBİ'lerin ihracat davranışlarını etkileyen faktörler ve ihracat etkinliğinin arttırılmasına yönelik çözüm önerileri Diyarbakır ili örneği

İhracat; büyüme, kalkınma, istihdam gibi alanlarda çok büyük katkılar sağladığından, üzerinde durulması gereken ve etkinliğinin arttırılması için çaba ve gelişim gösterilmesi gereken bir işlemdir. İhracat uluslararası pazarlamanın temel formlarından birisidir. İşletmeler içinde bulundukları ortamın ve işletme özelliklerinin farklılık göstermesi sebebi ile farklı ihracat davranışları göstermektedir. Bu çalışma KOBİ'lerin ihracat davranışında etkili olabilecek çeşitli faktörleri ortaya koymak ve ihracat etkinliğinin arttırılmasına yönelik çözüm önerileri sunmak amacıyla Diyarbakır'da bulunan ve ihracat yapan KOBİ'lere yönelik yapılmıştır. Çalışmamızda veri toplama yöntemi olarak anket kullanılmıştır. Örneklemimizi Diyarbakır'da ihracat yapan 91 KOBİ oluşturmuştur. Bulguların analizi SPSS program ile yapılmıştır. Çalışmamızda dört ayrı hipotez ve alt hipotezler üzerinden incelemeler yapılmıştır. İşletmelerin tanımlayıcı özellikleri ile ihracat davranışının ve ihracat şeklinin, işletmelerin ihracat yoğunluğu ile çalışanların demografik özelliklerinin ve ihracat davranışlarını etkileyen faktörlerin birbirinden bağımsız olup olmadıkları araştırılmıştır. Analiz sonuçları benzer çalışmalarla paralellik göstermiştir. Örneklemimizde yer alan KOBİ'lerin ihracat davranışlarını etkileyen en önemli beş faktör; kur oranları, nitelikli personel, nakliye süresi ve maliyeti, hammadde etkisi ve pazar büyüklüğü olarak tespit edilmiştir. Ayrıca KOBİ'lerin ihracat yoğunluğu ile yatırımın büyüklüğü, nitelikli personel, nakliye süresi ve maliyeti, ihracatın gerektirdiği yatırım maliyeti, çalışma sermayesi, bürokratik engeller ve kur oranları arasındaki ilişki anlamlı çıkmıştır. Anahtar Kelimeler: İhracat, İhracat Davranışı, İhracat Yoğunluğu