Kök hücre transplantasyonu hastalarında serum demir parametreleri ile paraoksonaz, arilesteraz ve oksidatif stres belirteçlerinin iliskisinin incelenmesi

ÖzetKök hücre transplantasyonu hastalarında serum demir parametreleri ile paraoksonaz, arilesteraz ve oksidatif stres belirteçlerinin iliskisinin incelenmesiHematopoietik kök hücre nakli (HKHN) çeşitli malign ve malign olmayan hastalıkların tedavisinde artarak kullanılmaktadır. HKHN aynı zamanda morbidite ve mortalite ile artmış demir düzeyi üzerinden ilişkilendirilmektedir. Dokularda ve sistemik dolaşımda demir artışının önemli derecede oksidatif stresi arttırdığı düşünülmektedir.Oksidatif stresin kanser dahil pek çok hastalığa neden olduğu bildirilmiştir. Hasta ve kontrol bireylerin serum demir, serum demir bağlama kapasitesi ve serum ferritin düzeyleri ölçüldü. Antioksidan enzimler; katalaz (CAT), glutatyon peroksidaz (GPx), paraoksonaz (PON), arilesteraz (ARE) ve glutatyon s transferaz (GST) serum aktiviteleri ölçüldü. Bu parametrelerin ve enzimlerin MDA ile ilişkisi değerlendirildi. Bu çalışma allojenik veya otolog transplantasyon tedavisi alacak farklı hastalıklardan hastaların serumları alınarak yapıldı. Bu çalışmada, 61 hasta ve 36 kontrol serumu çalışıldı.Serum ferritin ve MDA düzeyleri hasta grubunda önemli oranda artmıştır. Hasta grubu ile kontrol grubu arasında istatistiksel anlamlı fark tespit edilmiştir (p<0.05).Serum glutatyon peroksidaz ve katalaz aktivite düzeyleri hasta grubunda düşük tespit edilmiş, ancak kontrol grubu ile hasta grubu arasında istatistiksel anlamlı fark saptanmamıştır (p>0,05). Serum GST aktivite seviyesi ve serum arilesteraz aktivite seviyesi değerlendirildiğinde, gruplar arasında fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır (p>0,05 ). Serum paraoksonaz aktivite seviyesi hasta grupta kontrol gruba göre düşük bulunmuştur. İki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı fark tespit edilmiştir (p<0.05).Spearman korelasyon analizi sonuçlarına göre, serum MDA düzeyi azalırken, serum GPx aktivitesi artmış ve aralarında negatif korelasyon bulunmuştur. Serum MDA ile serum GST arasında, serum paraoksonaz ile serum arilesteraz aktivitesi arasında pozitif korelasyon bulunmuştur. Hematolojik hastalıkların tedavisinde, serum ve dokularda demirin artışı engellenmelidir. Buna ek olarak, antioksidan enzim seviyelerini korumak için antioksidan özelliklere sahip doğal gıdalar yemek gerekir.Anahtar Kelimeler : Kök hücre nakli, demir, oksidatif stres, paraoksonaz, arilesteraz, malondialdehid.