Kronik hepatit B'de noninvaziv fibrozis belirteçlerinin hepatik fibrozisi öngörmedeki etkinliklerinin araştırılması

Amaç: Günümüzde Kronik Hepatit B'ye bağlı morbidite ve mortalite oranları global anlamda halen yüksek seyretmektedir. Hastaların tanı ve tedavi aşamasında karaciğerdeki nekroinflamasyon ve fibrozis düzeylerini saptamada altın standart yöntem karaciğer biyopsisidir. Fakat bu yöntemin tam olarak yerini almasa da; daha ucuz, invaziv olmayan, tekrarlaması kolay yöntemler için son yıllarda literatürdeki araştırmalar giderek yaygınlaşmaktadır. Bu amaçla, bu çalışmada literatürde daha önce tanımlanmış 15 farklı noninvaziv fibrozis belirteci incelenmiş ve karaciğerdeki fibrozis ve nekroinflamasyonu öngörmedeki tanısal performansları araştırılmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmada kullanılmak üzere 18 yaş üstü, karaciğer biyopsisi olmuş 234 Kronik Hepatit B hastasının yaş, cinsiyet, komorbidite, ALT, AST, ALP, GGT, total bilirubin, albümin, INR, PTZ, MPV, RDW, nötrofil, lenfosit, platelet, hemoglobin, HBV-DNA ve ISHAK skorlama sistemine göre HAI ve fibrozis verileri poliklinik modülleri taranarak kaydedilmiştir. Daha sonra çalışma popülasyonu ılımlı fibrozis (F≥2), anlamlı fibrozis (F≥3), ileri fibrozis (F≥4), siroz (F≥5) ve HAI ≥6 derecelerine göre farklı gruplara ayrılmış ve araştırılan noninvaziv fibrozis belirteçlerinin farklı fibrozis düzeylerindeki tanısal performanslarını incelemek amacıyla ROC analizi yapılmıştır. Bulgular: Araştırılan 15 noninvaziv fibrozis belirtecinden API, APRI, FIB-4, GAR, GPR, GUCI, KING ve RPR belirteçlerinin ılımlı fibrozis (F≥2), anlamlı fibrozis (F≥3), ileri fibrozis (F≥4) ve siroz (F≥5) evrelerinin tümünde fibrozisi istatiktiksel olarak anlamlı öngörebildiği saptanırken; NLR, MLR ve BONACINI belirteçlerinin hiçbir fibrozis evresinde fibrozisi anlamlı olarak öngöremediği tespit edilmiştir. Özellikle siroz (F≥5) evresini öngörmede eğri altı alanı 0,800 ve üzeri olup tanısal gücü yüksek altı noninvaziv fibrozis belirteci saptanmış ve fibrozis belirteçlerinin tanısal performanslarının fibrozis düzeyi ile korele olarak arttığı tespit edilmiştir. Bunun yanında ılımlı fibrozis (F≥2), anlamlı fibrozis (F≥3) ve ileri fibrozisi (F≥4) öngörmede tanısal gücü en yüksek belirteç KING olarak saptanırken; sirozu (F≥5) öngörmede tanısal gücü en yüksek belirteç FIB-4 olarak saptanmıştır. Sonuç: Bu çalışma sonucunda, literatürdeki birçok çalışma ile korele olarak bazı noninvaziv fibrozis belirteçlerinin özellikle sınırlı imkanları olan bölgelerdeki Kronik Hepatit B hastalarında karaciğer fibrozis ve nekroinflamasyon düzeylerini öngörmede kullanılabileceği tespit edilmiştir. Ayrıca tanısal gücü yüksek belirteçlerin kullanımıyla global olarak karaciğer biyopsisi gereksinimini ve bunun yol açtığı morbidite ve mortalite oranlarının azaltılabileceği düşünülmüştür. Ancak bütün bulgulara rağmen biyopsinin karaciğer fibrozis ve nekroinflamasyonunu göstermede günümüzde halen altın standart yöntem olduğu unutulmamalıdır. ANAHTAR KELİMELER: Noninvaziv Fibrozis Belirteçleri, Kronik Hepatit B, Karaciğer Biyopsisi, Karaciğer Fibrozisi