Küçük ve orta ölçekli imalat işletmelerinde çalışan performansının değerlendirilmesi: Adana Organize Sanayi Bölgesinde (AOSB) bir inceleme

Bu çalışmanın amacı imalat işletmelerinde sıklıkla kullanılan iş gören performansını değerlendirme yöntemlerinin saptanmasıdır. İş gören performans değerlendirme süreci işletmelerde çalışanların verimliliğinin arttırılması amaçlanmaktadır. Çalışmanın verileri Adana ilinde faaliyet gösteren büyük ve orta boy 30 imalat işletmesinin insan kaynakları sorumlusu ile yüz yüze görüşülerek, 14 açık uçlu soruya cevap vermeleri talep edilmiştir. Hukuksal yapıları açısından bakıldığında araştırmaya veri sağlayan işletmelerin %33'ü limited şirket, %67'si ise anonim şirket olarak kendilerini tanımlamışlardır. Söz konusu işletmelerin %74'ünde insan kaynaklı departmanı mevcuttur. Araştırma kapsamında incelenen işletmelerin %70'i ürünlerinin ihracat edildiğini beyan etmektedirler. Diğer taraftan 30 imalat işletmesinin %76'sı üretim faaliyetlerinde taşeron işçilerinden yararlandıklarını beyan etmişlerdir. Araştırma sonuçlarına göre imalat işletmelerinin % 56'sı senede bir kez iş gören performansı değerlendirme işlerini gerçekleştirmektedir. Araştırmaya veri sağlayan imalat işletmelerinin büyük bölümünde grafik değerlendirme, kontrol listesi, kritik olaylar ve sıralama yöntemlerinin kullanıldığı görülmektedir. Bu yöntemlerin sıklığı yüzdelerle ifade edilmektedir. Performans değerlendirmenin % 43 ile en fazla işletmelerin üretimlerinin arttırdığı sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmaya katılan işletmeler performans değerlemesi sonucunda %71 oranında geri bildirim almaktadırlar. Anket yapılan işletmelerde etkili performans gösteren iş görenler % 37 oranında prim ile ödüllendirilmektedir. İşletmelerde performans değerlemesi yapılmaması halinde firmaların % 44'ü, iş görenlerin bilgi, yetenekleri hakkında bilgi sahibi olunamayacağı savunulmuştur. Elde edilen sonuçlara göre, iş veren ve iş görenin eğitilmesi ve işletmelerin kendi yapı ve hizmet özelliklerine uygun bir değerlendirme sistemi kurmaları gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca değerleme sürecine iş görenin katılımının sağlanması ve sonuçların birlikte tartışılarak açık hale getirilmesi önerilmektedir.