Kur savaşları ve ekonomiye etkileri: Seçili ülkeler bazında ekonometrik bir analiz

Kur savaşları olgusu, dünya ekonomisi ve uluslararası ticaret açısından önemli bir yere sahiptir. Kur savaşlarının temel amacı, bir ülkenin ya da ülkelerin döviz kurunu bir araç olarak kullanarak kendi ekonomisi için avantaj sağlamaya çalışmasıdır. Özellikle savaş ve kriz gibi ekonomik istikrarsızlığın yaşandığı dönemlerde ülkeler, dış ticaretten fayda sağlamak amacıyla kurlara müdahale etmiş ve devalüasyon uygulamasına yönelmişlerdir. Pek çok ülke ulusal paralarının değerini düşürerek ihracat miktarını artırıp, ithalat miktarını azaltmak suretiyle birbirine karşı dış ticarette üstünlük kurmaya çalışmaktadır. Bu çalışmada 1930'lu yıllardan itibaren günümüze kadar ki süreçte döviz kuru, döviz kurunun ülke ekonomisi için önemi ve kur savaşları konusu üzerine odaklanmıştır. Çalışmanın ilk iki bölümünde döviz kuru sistemleri ve tarihte yapılan kur savaşları üzerinde durulmuş; ampirik uygulama bölümü olan son kısımda ise seçilen ülkelerin (ABD ve Çin), 1985-2018 dönemine ait yıllık döviz kuru, ihracat ve GSYİH verilerinden oluşan seriler kullanılmıştır. Serilerin durağanlığı ADF ve DF-GLS(ERS) birim kök testleriyle analiz edilmiş ve serilerin farkları alındığında durağan olduğu tespit edilmiştir. Bu nedenle çalışmaya konu olan değişkenler arasındaki uzun dönem ilişkinin araştırılması için ARDL sınır testi yaklaşımı kullanılmıştır. Test sonuçlarına göre değişkenler arasında uzun dönemli ilişkinin var olduğu tespit edilmiştir. Çin ile ABD arasındaki karşılıklı ticaretin incelendiği ilk modelde döviz kurunda yaşanan artış, Çin açısından olumlu, ABD açısından ise olumsuz etkileri sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır. ABD ile Çin arasındaki karşılıklı ticaretin incelendiği ikinci modelde ise Çin'in ulusal parasının değerini düşürmesi dış ticareti etkilemesine rağmen, ihracat ve ithalat arz ve talep esnekliklerinin düşük olması değişkenler arasındaki ilişkinin anlamsız çıkmasına neden olmuştur. Anahtar Sözcükler: Döviz Kuru, İhracat, İthalat, Kur Savaşı, Küreselleşme