Lalahan (Kıvırcık x Akkaraman G1) genotipi kuzularda farklı kesim ağırlıklarında besi, kesim, karkas, et kalitesi ve bazı genlerin ekspresyonlarının araştırılması

Bu araştırma, Lalahan genotipi kuzularda üç farklı kesim ağırlığında besi performansı, kesim, karkas ve bazı et kalitesi özellikleri ile yağ asidi kompozisyonunda etkili bazı genlerin ekspresyon seviyelerini incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın hayvan materyalini oluşturan Lalahan genotipi 36 baş erkek kuzu rastgele üç gruba ayrılmış ve entansif beslenmişlerdir. Ortalama 35(Gr35), 40(Gr40) ve 45(Gr45) kg ağırlıklarda her gruptan 6 baş kuzu kesilmiştir. Gruplarda GCAA 241,50±17,90; 243,33±29,68 ve 235,45±26,15g; 1 kg CAATKYM 3,590; 3,958 ve 4,392 kg hesaplanmıştır. Gruplarda soğuk karkas randımanı %45,26±0,57; 44,66±1,15 ve 46,11±0,85; karkasta et, yağ ve kemik oranları %61,82±0,60; 61,04±0,47 ve 57,53±0,74 (P<0,001); %13,57±0,24; 14,05±0,17 ve 19,46±0,68 (P<0,001); %18,52±0,68; 18,58±0,42 ve 17,99±0,34; karkasta but, sırt ve bel oranları %31,57±0,71; 30,04±0,58 ve 28,41±0,27 (P<0,01); %13,39±0,23; 12,63±0,46 ve 14,72±0,56 (P<0,05); %8,41±0,13; 7,88±0,26 ve 7,19±0,12 (P<0,001) (P<0,001) bulunmuştur. Gruplarda kesimden 24 saat sonra MLD'de pH 5,38±0,04; 5,50±0,03 ve 5,45±0,02 (P<0,05); L* 40,55±0,57; 40,60±0,79 ve 41,17±0,23; a* 16,73±0,24; 17,04±0,40 ve 18,47±0,37 (P<0,01) ve b* 8,98±0,78; 8,80±0,73 ve 8,67±0,40; su tutma kapasitesi %11,53±0,45; 12,50±0,43 ve 12,93±0,54; pişirme kaybı %27,72±1,14; 28,55±0,74 ve 26,48±1,05 olmuştur. Gruplarda ΣÇDşYA/ΣDYA oranı 0,16±0,03; 0,18±0,04 ve 0,15±0,04; ΣDşYA/ΣDYA oranı 1,01±0,03; 1,10±0,04 ve 1,03±0,08; ω6/ω3 oranı 9,86; 10,87 ve 9,33; AI değeri 0,65; 0,57 ve 0,59; TI değeri 1,13; 1,04 ve 1,17 hesaplanmıştır. Karaciğer, MLD ve kuyruk yağında ΣÇDşYA/ΣDYA oranı 0,36±0,01; 0,07±0,005 ve 0,06±0,004; ΣDşYA/ΣDYA oranı 1,11±0,03; 0,95±0,03 ve 1,08±0,08; ω6/ω3 oranı 13,24; 9,27 ve 7,52; AI değeri 0,55; 0,69 ve 0,58; TI değeri 1,01; 1,21 ve 1,12 hesaplanmıştır. Gr35, Gr40 ve Gr45 grupları arasında karaciğer ve MLD dokularındaki SREBP-1c ve PPARγ genlerinin ekspresyon farklılıkları önemsiz, FASN geni farklılıkları önemli (P<0,05); gluteal yağ dokusunda ise genlerin tamamı bakımından farklılıklar önemsizdir. Lalahan genotipinin besi performansı, kesim, karkas ve et kalitesi bakımından genotipin köken aldığı Kıvırcık ırkına benzer veya daha iyi olduğu; Orta Anadolu Bölgesi koşullarında kaliteli et üretimi potansiyeline sahip olduğu ve uygun kesim ağırlığı olarak 40 kg ağırlığın önerilebileceği sonucuna varılmıştır. Anahtar Sözcükler: Et Kalitesi, Gen Ekspresyonu, Karkas, Kesim, Koyun, Kuzu Besisi