La liberté de Dieu et la liberté humaine chez Spinoza

Spinoza Etika'nın dördüncü bölümünün son yedi önermesinde insanın hakiki özgürlüğünü incelerken özgür insandan bahsedecektir. Özgür insan fiili olarak varolan insanın etkin eylemlerinin erişebileceği en üstün kudreti ifade etmektedir. Buna göre özgür insan sadece aklın buyruğunda yaşar ve eylemlerinin ancak etkin nedenidir. Özgür insanın bu karakteri onun ne ölçüde özgür olduğuna ilişkin fikir ayrılıklarına sebebiyet vermiştir. Hatta kimi yorumcular tarafından mutlak özgürlüğe işaret ettiği gerekçesiyle çelişkili bulunmuştur. Amacımız, özgür insanın tanrının özgürlüğü ile ilişkisini hem özgür insan önermeleriyle hem de metafizik, epistemolojik ve etik öğretiyle uyumlu bir şekilde okumak ve özgür insanın Tanrı'nın sonlu modifikasyonu yani tekillik biçimi olarak ancak bir ölçüde özgür olabileceğini göstermektir. Bununla birlikte özgür insan kavramının kendisi iki ayrı metafizik gerçekliğe işaret etmektedir: Tanrı ve İnsan. Varlıkla ilişkisini bir ölçü üzerinden kurmaya belirlenmiş bir insanın özgür olarak adlandırılmasının meşruluğunu sorgularken özgür insanın insan doğası modeline işaret edip etmediğini tartışacağız.