Lise öğrencilerinin akılcı ilaç kullanımına yönelik farkındalık düzeylerinin belirlenmesi

Lise Öğrencilerinin Akılcı İlaç Kullanımına Yönelik Farkındalık Düzeylerinin Belirlenmesi Bu araştırma, lise öğrencilerinin akılcı ilaç kullanımı (AİK) konusundaki farkındalık düzeylerini değerlendirmek amacıyla Diyarbakır ili Yenişehir ilçesinde iki farklı liseden toplam 856 öğrencinin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın temel hedefi, lise öğrencilerinin AİK konusundaki farkındalık düzeylerini belirlemektir. Araştırma kapsamında, katılımcılar cinsiyet, sınıf düzeyi, okul türü, ebeveyn eğitim durumu, kronik hastalık varlığı, düzenli ilaç kullanımı ve reçetesiz ilaç kullanımı gibi değişkenler açısından incelenmiştir. Bulgular, öğrencilerin genel olarak AİK farkındalık düzeylerinin orta düzeyde olduğunu, ancak belirli değişkenlere göre anlamlı farklılıklar gösterdiğini ortaya koymaktadır. Özellikle kız öğrencilerin farkındalık düzeylerinin erkeklere göre daha yüksek olduğu, Anadolu Lisesi öğrencilerinin ise Çok Programlı Anadolu Lisesi öğrencilerine kıyasla AİK konusunda daha bilinçli olduğu belirlenmiştir. Bununla birlikte, ebeveynlerin eğitim durumu, düzenli ilaç kullanımı ve kronik hastalık gibi faktörlerin öğrencilerin farkındalık düzeylerini anlamlı şekilde etkilemediği gözlemlenmiştir. Sınıf düzeyine göre yapılan değerlendirmelerde, 12. sınıf öğrencilerinin farkındalık düzeylerinin, 9. ve 11. sınıf öğrencilerine kıyasla anlamlı derecede düşük olduğu tespit edilmiştir. Bu bulgu, yoğun sınav stresi ve akademik yükün, öğrencilerin sağlık davranışlarına yönelik farkındalığını olumsuz etkileyebileceğini göstermektedir. Aynı zamanda, reçetesiz ilaç kullanan öğrencilerin AİK farkındalık düzeylerinin, reçetesiz ilaç kullanmayan öğrencilere göre daha düşük olduğu görülmüştür. Bu durum, bireylerin yanlış ilaç kullanımına eğilim göstermesi nedeniyle ortaya çıkan risklerin ve bu konuda alınması gereken önlemlerin önemini vurgulamaktadır. Araştırma, lise öğrencilerinin AİK farkındalık düzeylerinin artırılması için çeşitli önerilerde bulunmaktadır. Sağlık eğitiminin müfredata dahil edilmesi, sağlık profesyonellerinin desteğiyle farkındalık kampanyalarının düzenlenmesi ve genç bireylerin erken yaşlardan itibaren sağlık okuryazarlığı kazanmasını sağlayacak okul temelli programların uygulanması önerilmektedir. Ayrıca, ebeveynlere yönelik sağlık okuryazarlığı eğitimlerinin artırılması ve toplum genelinde reçetesiz ilaç kullanımı ile ilgili bilinçlendirme çalışmalarının yapılması gerekmektedir