Nutritional status of senior high school students and determination of healthy eating ındices

Bu çalışma, Antalya il merkezinde yer alan bir devlet (Aldemir Atilla Konuk Anadolu Lisesi) ve bir vakıf lisesinin (İstek Antalya Yeditepe Koleji) son sınıf öğrencilerinin beslenme durumlarını ve sağlıklı yeme indekslerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Çalışmaya katılmayı gönüllü kabul eden 177 lise son sınıf öğrencisi ile çalışma yürütülmüştür. Anket aracılığıyla öğrencilerin genel özellikleri, sağlık bilgileri, beslenme alışkanlıkları, fiziksel aktivite durumları ve besin tüketim sıklıkları sorgulanmış, 24 saatlik geriye dönük besin tüketim kaydıyla bir günlük besin tüketim kayıtları alınmıştır. Enerji ve besin ögelerinin tamamında erkeklerin değer ortalamaları kızların değer ortalamalarından yüksek bulunmuştur. Çalışmaya katılan öğrencilerin diyet kalitesi 12 komponentten oluşan Sağlıklı Yeme İndeksi-2010 (SYİ-2010) ile değerlendirilmiştir. SYİ puanlaması besin tüketim kaydındaki verilerle hesaplanmıştır. Buna göre diyet kalitesi 50 puan ve altında olanlar "kötü", 51-80 puan arasında olanlar "geliştirilmesi gereken", 80 puan ve üzeri olanlar "iyi" diyet kategorisinde yer almıştır. Çalışmada 80 puan ve üzerinde olup iyi diyet kalitesine sahip bir bireye rastlanmamıştır. SYİ puanları cinsiyete, anne eğitim durumu ve aylık gelire göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermiştir. Kız öğrencilerin SYİ toplam puan ortalaması (X=43.9), erkek öğrencilerin toplam puan ortalamasından (X=37.6) yüksek bulunmuştur. SYİ bileşenleri açısından bakıldığında ise kızların toplam meyve, toplam sebze, koyu yeşil yapraklı sebze ve baklagiller, tam tahıllar, süt grubu ve rafine tahıllar komponent puanları erkeklerden yüksek bulunmuştur. Erkeklerin puanının yüksek olduğu ve aradaki puanın istatistiksel olarak anlamlı olduğu tek bileşen toplam protein yiyecekleridir. Çalışmanın sonucunda elde edilen verilere göre lise son sınıf öğrencilerinin diyet kalitesi iyi değildir. Bu yaş grubu, beslenme alışkanlıklarının değiştirilebileceği ve yetişkin dönemde ortaya çıkabilecek hastalıkların önlenebileceği bir dönemdir. Diyet kalitesinin iyileştirilmesi için öğrencilere yeterli ve dengeli beslenme alışkanlığının kazandırılması ve sürdürülebilirliği konusunda eğitimler verilebilir.