Lomber radikülopatili hastalarda transforaminal epidural steroid enjeksiyonlarının etkinliğinin araştırılması

Amaç: Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde 2004 yılından beri bel ağrılı hastaların tedavisinde epidural enjeksiyonlar yapılmaktadır. Bu çalışmamızda 2008 yılında (Ocak 2008-Aralık 2008) hastanemize başvurmuş lomber radikülopatili hastalarda uygulanan transforaminal epidural steroid ve lokal anestezik enjeksiyonlarının etkiniğini retrospektif olarak incelemmesi amaçlandı..Materyal Ve Metod:. Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilimdalı Algoloji Kliniğinde 2008 yılı boyunca lomber radikulopati nedeniyle transforaminal anterior epidural enjeksiyon yapılan 230 hasta geriye dönük olarak değerlendirildi. Hasta verileri hasta dosyaları, servis protokol defterleri ve poliklinik takip defterlerinden elde edildi. Hastalara gereğinde telefonla ulaşıldı.. Hastaların demografik verileri olarak yaş, ağırlık, boy uzunluğu ve cinsiyet bilgilerini kaydedildi.Semptom süreleri, kaç kez transforaminal epidural steroid enjeksiyonu yapıldığı, kaç kez müdahale edildiği, kaç düzeyde işlem yapıldığı, 1.ay , 3.ay ve 6. ay VAS değerleri kaydedildi. Müdahalelerin tamamı c kollu floroskopi eşliğinde uygulandı. 22 G 100 mm Stimuplex iğnesi, (StimuplexR A, Braun Melsungen AG, Melsungen, Almanya) ile cilt cilt altı ve sırt kaslerı geçilip for.intervertebrale ye ulaşılıp anterior epidural boşluğa girildiğini daha iyi tespit etmek için opak madde 1-2 cc verilip floroskopide yayılımı gözlendikten sonra %.5'lik bupivakain (marcain) ve 80mg triamsinolon asetat (kenacort) 3ml serum fizyolojikle karıştırarak her bir segmente 4 cc olacak şekilde ilaç enjeksiyonu yapıldı. Ağrı değerlendirilmesinde VAS (Visual Analog Scala) kullanıldı. Veriler, Microsoft Excel programında fonksiyon ekle ikonu kullanılarak degerlendirildi. Sonuçları ortalama olarak sunuldu. Bu çalışmada tüm istatistiksel hesaplamalar bilgisayar ortamında SPSS version 15,0 For Windows paket programı yardımı ile değerlendirildi.. Verilerin normallik dağılımı için Kolmogrov-Smirnow, homogenlik testi için ise Levene's testleri kullanıldı. İstatistiksel değerlendirmelerde Tekrarlı Anova ikili karşılaştırmalarda Eşleştirilmiş t-testi ve Bonferroni düzeltmesi kullanıldı. İstatistiksel değerlendirmelerde anlamlık düzeyi olarak p<0,05 kullanıldı.Bulgular: İşlem öncesi başlangıç VAS skorları ile (VAS-0) işlem sonrası 1.AY(VAS-1) 3:ay (VAS-3) , 6. ay (VAS-6) VAS skorları takip edildiğinde VAS-0 ile VAS-1, VAS-3; VAS-6 skorları arasında önemli ölçüde farklılık olduğu ve bu farklılığın istatistiksel olarak anlamlı olduğu tespit edildi.( F=454.240, p= 0.00). istatistiksel farkların hangi dönemlerden kaynaklandığı ise eşleştirilmiş t-testi sonuçlarına göre değerlendirilmiştir.Hastalarımızın birçoğuna birden fazla seviyede müdahalede bulunuldu. Minimum ? 1, Maksimum 6 ortalama 2.15 seviyede müdahale yapıldı. işlem yapılan seviyelerde en çok L4-L5 (hastaların % 83.8'ü) ve L5-S1 (hastaların %58.6'sı) i görüldü.Daha önce LDH operasyonu geçirmiş 11 hastaya yapılan transforaminal epidural steroid enjeksiyonu ile ilgili olarak operasyon olan ve olmayan hasta gruplarında başlangıç, 1. , 3. , 6. ,aylardaki VAS skorları önemli ölçüde farklılık göstermiştir.Hastalara yapılan memnuniyet anketinde hastaların %49,5' i ( n=110 ) memnuniyetlerini `ÇOK İYİ ` olarak belirtmişlerdir.Ağrı süreleri ile 1.ve 3.ay VAS skorları arasında ki korelasyon pozitif olup korelasyon katsayısı istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (r = 1.ay için 0.189 3.ay için 0.156 ); (p = 1. ay için 0.005, 3.ay için 0.020 ) .Sonuç: Lomber radikülopatili hastaların tedavisinde C-kollu skopi eşliğinde transforaminal epidural steroıd enjeksiyonu uygun şeçilmiş hastalarda ağrı tedavisinde iyi bir seçenektir.