Madde kullanım bozukluğu ve aile etkileşimi: Madde kullanım bozukluğu olan genç yetişkinlerin ve ailelerinin gözünden bağımlılık öncesine ve sonrasına bir bakış

Bu araştırmanın amacı madde kullanım bozukluğu olan genç yetişkinlerin madde bağımlısı olmadan önce ve olduktan sonraki aile ilişkilerinin nasıl olduğunu, aile dinamiklerinin maddeye başlama ve bağımlı olma sürecini nasıl etkilediğini, bağımlılık sonrasında aile dinamiklerinin nasıl değiştiğini bağımlı kişi ve ailesinin gözünden değerlendirilip ortaya koymaktır. Bu doğrultuda 18-26 yaş arası 20 madde kullanım bozukluğu tanısı almış genç yetişkin ile bu kişilerin ailelerinden en az bir temsilciyle yarı yapılandırılmış bir görüşme formu aracılığıyla toplam 40 görüşme yapılmıştır. Araştırmada fenomenolojik desen kullanılmış, veriler analiz edilirken de içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda MKB olan gençlerin çocukluk yaşantılarında ebeveyn kaybı, aile içi şiddet, ailesel madde kullanımı, aile içi iletişimde kopukluk, ilgi ve sevgi eksikliği olduğu bulunmuştur. Aile içi ilişkilerin olumsuz olmasının yanı sıra yetersiz denetimin varlığı, yaşa uygun olmayan şekilde para bulundurma ve araba kullanma davranışları, aşırı güven duyma, okula devam etmeme, ailenin ve gencin bağımlılık-maddeler konularında bilgisiz oluşu, boş kalma yaşantılarının varlığı gençler için madde kullanımı açısından riskli bulunmuştur. Madde kullanımının yaygın olduğu yerlerde yaşamak, madde kullanan arkadaşlara sahip olmak ve bu kişilerle çok zaman geçirmek yine bağımlılık riskini artıran etmenlerdir. Bağımlılık yaşantısının kişiyle ailesi arasındaki iletişimi bozduğu, çatışmaları artırdığı ortaya çıkmıştır Madde bağımlılığının aileyi duygusal, ekonomik ve fiziksel olarak kötü etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Tedavi sürecinde ise ailenin desteğinin çok önemli olduğu, bu süreçte ailenin de hastalık ve tedavi hakkında tedavi ekibinden bilgi/eğitim alması gerektiği ortaya çıkmıştır. Tedavi başarısı için destekleyici bir aile ortamı, kullanan arkadaş çevresinden uzaklaşmak, spor benzeri bir uğraş edinmek, tedavi sisteminin içinde kalmak önemli bulunmuştur. Araştırmada elde edilen diğer bir bulgu ise çocukluk yaşantısındaki aile ilişkilerine dair ve maddeye başlama sebeplerine dair bakış açısının aileler ve genç yetişkinler arasında farklı olmasıdır. Anahtar Kelimeler: Aile, madde kullanım bozukluğu, madde bağımlılığı, genç yetişkinlik, nitel araştırma