Marx'ın felsefesı̇nde eylem ve özgürlük ı̇lı̇şkı̇sı̇

Bu tezde Marx'ın eylem ve özgürlük arasında kurmuş olduğu ilişki topluma yönelik analizinin bütünlüğünde ele alınacaktır. Bunun için öncelikle Marx'ın genelde toplumsal üretim sürecini nasıl analiz ettiği işlenerek insanlığın tarih yazımının altında yatan gerçek toplumsal üretim sürecinin nasıl bir yaşamı olduğu incelenecektir. Bunu takiben özel olarak Marx'ın otonom ve nicel olarak saptanabilir özel bir üretim süreci olan kapitalist toplumun biçimi olarak kavradığı sermaye üzerine analizi incelenecektir. Sermayenin analizi üzerinden her biri iradi davranarak dünyayı üreten insanların, ortaya koyduğu bir ürün olan toplumun kendilerine nasıl dışsal ve iradelerinden bağımsız ve giderek düşman olduğu bir konuma geldiği sorusuna Marx'ın nasıl bir yanıt verdiği aranacaktır. Son olarak ise sermaye süreçlerinin kendisini ters-yüz olmuş şekilde gösterdiği kavramları ile kendi içsel süreçleri arasındaki uyuşmazlık ele alınarak, insanların iradelerinden bağımsız olarak üretilmiş olan bu toplum biçiminin Marx tarafından ne şekilde ve neden zorunlu olarak insanların iradesinin denetimi altına alınacağını iddia ettiği işlenecektir. Bu süreç içerisinde Marx açısından toplumu sahiplenme eyleminin verili bir zorunluluk altında nasıl bir özgürlük olarak ortaya çıkacağı serimlenmiş olacaktır.