Matematik eğitimi bağlamında özel gereksinimli bireyler ile ilgili yapılan çalışmaların incelenmesi: Bir meta sentez çalışması

Türkiye'de özel gereksinimli bireylerin hakları yasal güvenceye alınmasıyla birlikte özellikle son yıllarda özel gereksinimli bireylerle ilgili birçok disiplinde araştırma yapılmış ve yapılmaya devam edilmektedir. Bu doğrultuda çalışmanın amacı Türkiye'de matematik eğitimi bağlamında özel gereksinimli bireyler üzerine gerçekleştirilmiş çalışmalardan yola çıkarak ortak bir kavrama meta-sentez yöntemi ile ulaşmaktır. Çalışmanın verileri "Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi" veri tabanlarında "engelli ve matematik" gibi anahtar kelimeler taratılarak ulaşılan çalışmalardan elde edilmiştir. Araştırma kapsamına giren çalışmalar ölçüt örnekleme yöntemi ile belirlenmiştir. Buna göre 65 lisansüstü tez meta-senteze dâhil edilmiştir. Veriler meta-sentezin doğasına uygun bir şekilde incelenmek üzere veri analiz sürecine hazırlanmıştır ve içerik analizi tekniğiyle incelenmiştir. Analiz sonucu elde edilen kodlar ve temalar bulgular bölümünde tablolar eşliğinde sunulmuştur. Meta-senteze dâhil edilen çalışmalar; amaçları, işe koşulan veri toplama araçları, seçilen matematik konuları, özel gereksinimli bireylerin tanısı, sonuçları ve önerileri başlıkları altında toplanmıştır. Çalışmalar "Durum tespiti", "Var olan uygulamalar", "Yöntem ve teknikler", "Öğretimin etkisinin belirlenmesi" ve "Bilişsel stratejiler" olmak üzere 5 tema ve 32 alt tema olarak incelenmiştir. Çalışmanın sonuçlarına göre durum tespiti altında öğretmen görüşlerine çok fazla yer verildiği, var olan uygulamaların farklı durum ve ortamlara genellenebilir ve sürdürülebilirliği, özel gereksinimli bireylere uygulanan bazı yöntem ve tekniklerin olduğu ve bunların öğretime etkisinin olumlu yönde olduğu ve problem çözme gibi bilişsel stratejilerin kullanıldığı çalışmalara önem verildiği sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Matematik eğitimi, özel gereksinimli bireyler, meta-sentez