Meme kanserli hastalarda kişilik tipinin öz benlik ve yaşam kalitesi üzerine olan etkisi ve ilgili faktörler

Giriş: Kanserli hastalarda stresle başa çıkma yöntemi olarak benlik saygısı gelişir ve bu durum yaşam kalitesini iyileştirir. Kişilik tipinin kanser gelişimi, prognoz ve yaşam kalitesi üzerine olan etkisi de araştırma konusudur. Amaç: Meme kanseri olan kadınlarda A tipi kişilik özelliğinin benlik saygısı ve yaşam kalitesi ile ilişkisinin ve etkili faktörlerin belirlenmesi amaçlandı. Yöntem ve Gereçler: Meme kanserli 154 kadın ile 78 sağlıklı kadın dahil edildi. Çalışmada Bortner'in Derecelendirme ölçeği, Rosenberg Benlik Saygısı ölçeği ve EORTC QOL-C30 ölçeği kullanıldı. Meme kanserli hastalarda hobi varlığı, benlik saygısı ve yaşam kalitesi ile kişilik tipi arasındaki ilişkiye bakıldı. Karşılaştırmalarda Mann-Whitney U, Kruskall- Wallis, Fisher's Exact testi, korelasyonda Spearman Rank korelasyon katsayısı analizi yapıldı. Kişilik tipi, özbenlik ve yaşam kalitesini belirleyen bağımsız faktörler çok değişkenli lojistik (bineary) regresyon analizi ile belirlendi. SPSS v19 programında p<0,05 değeri anlamlı kabul edildi. Bulgular: Hastalar (54 ± 11 yıl ) ve kontrol grubu (42 ± 8 yıl) arasında yaş farkı yoktu (p= 0,108). Hastalarda A tipi kişilik oranı %69 iken, kontrollerde %58 idi (p= 0,093). Hastaların %93'ü yüksek benlik saygısına sahipken, konrol grubunda ise %96'idi (p=0,098). Kişilik tipi ve benlik saygısı yanısıra kişilik tipi ile yaşam kalitesi arasında anlamlı ilişki yoktu (Sırasıyla p=0,960 ve p=0,946). Benlik saygısı ile yaşam kalitesi arasında ilişki kuruldu (p=0,018). A tipi kişilik olan hastalarda sosyal aktif iletişim sağlayan hobi sıktı (p=0,039) ve ikiden fazla hobiye sahiplerdi (p=0,015). Hobi tercihi ve hobi sayısının, benlik saygısına (p=0,032, p=0,041), yaşam kalitesine (Sırasıyla, p=0,004, p=0,007), kişilik tipine (Sırasıyla, p=0,014, p=0,027) bağımsız etkisi vardı. Sonuç: Aktif sosyal iletişim sağlayan hobilerin, kanserli kadınlarda kişilik özelliklerindeki değişimler, benlik saygısı ve yaşam kalitesi üzerine önemli etkileri olabilir. Anahtar kelimeler: Meme kanseri, kişilik tipi, benlik saygısı, yaşam kalitesi, hobi