Metformin kullanan polikistik over sendromlu hastalarda insülin direnci ile serum asprosin ve trimetilamin oksit düzeyleri arasındaki ilişkinin araştırılması

Polikistik Over Sendromu (PKOS) üreme çağındaki kadınlarda oldukça sık görülen bir hormonal bozukluktur. İnsülin direnci ise birçok organ sistemini etkileyen ve ciddi metabolik defektlere yol açan kompleks hücresel bir bozukluktur. Asprosin beyaz yağ dokusundan salgılanan glukoz hemostazını düzenleyen yokluğunda düşük insülin seviyeleri ile seyreden bir metabolik bozukluğa yol açan protein yapılı bir hormondur. Trimetilamin oksit (TMAO) ise yağlı yiyeceklerin barsaklarda metabolize olması sonucu oluşan ve insülin direnci ile ilişkilendirilen bir diğer moleküldür. Çalışmamız kronik hastalığı olmayan 18-40 yaş arası 30 u metformin kullanan 30 u metformin kullanmayan 60 PKOS tanılı hasta ve 30 sağlıklı kontrol grubundan oluşturuldu. Hastaların HbA1c, AST, ALT, üre, kreatinin, Lipid düzeyleri, açlık insulin düzeyi, östrodiol, testesteron, CRP, TSH, FSH, LH, DHEA-SO4, CBC sonuçlarına bakıldı. Çalışmaya katılan bireylerin yaş, cinsiyet, boy, kilo değerleri kaydedildi. Vücut kitle indeksleri ve HOMA-IR, HOMA Q, HOMA B değerleri hesaplandı. Ayrıca Asprosin ve TMAO düzeyi çalışılması için aprotinli tüplere kan alındı. Gruplar arasında kilo ve VKİ açısından anlamlı farklılık görülmüştür (p<0,001).Metformin alan grubun VKİ ve kilo değerinin diğer gruplara göre daha yüksek olduğu görülmüş. Gruplar arasında yaş (p=0,556), boy (p=0,285) ve sigara içme durumu (p=0,685) açısından anlamlı farklılık görülmemiştir. Gruplar arasında trigliserit açısından anlamlı farklılık olduğu görülmüştür (p=0,021). Bu farklılığın ise metformin alan grup ile kontrol grubu arasındaki farktan kaynaklandığı ve metformin alan grubun trigliserit düzeyinin kontrol grubunun düzeyinden fazla olduğu belirlenmiştir. Gruplar arasında total kolesterol (p=0,151), LDL (p=0,065) ve HDL (p=0,322) açısından anlamlı farklılık olmadığı görülmüştür. Gruplar arasında glukoz açısından anlamlı farklılık bulunmaktadır (p=0,022). Bu farklılığın metformin alan grup ile kontrol grubu arasındaki farktan kaynaklandığı ve metformin alan grubun glukoz düzeyinin kontrol grubunun düzeyinden yüksek olduğu belirlenmiştir. Gruplar arasında ALT açısından anlamlı farklılık bulunmaktadır (p=0,001). Bu farklılığın kontrol grubu ile diğer iki grup arasındaki farktan kaynaklandığı ve kontrol grubunun ALT düzeyinin diğer iki gruptan düşük olduğu belirlenmiştir. Gruplar arasında açlık insülini açısından anlamlı farklılık bulunmaktadır (p<0,001). Bu farklılığın kontrol grubu ile diğer iki grup arasındaki farktan kaynaklandığı ve kontrol grubunun açlık insülin düzeyinin diğer iki gruptan düşük olduğu belirlenmiştir. Gruplar arasında testosteron açısından anlamlı farklılık görülmüştür (p<0,001). Metformin almayan grupta testosteron düzeylerinin daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Gruplar arasında HOMA-IR (p<0,001) ve HOMA-Beta (p=0,008) değeri açısından anlamlı farklılık bulunmuştur. Bu farklılığın her iki değer için de kontrol grubu ile diğer iki grup arasındaki farktan kaynaklandığı ve kontrol grubunun HOMA-IR ve HOMA-Beta düzeyinin diğer iki gruptan düşük olduğu belirlenmiştir. Gruplar arasında HOMA-Q değeri açısından anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0,001). Bu farklılığın kontrol grubu ile diğer iki grup arasındaki farktan kaynaklandığı ve kontrol grubunun HOMA-Q düzeyinin diğer iki gruptan yüksek olduğu belirlenmiştir. Metformin alan grup değerlendirildiğinde TMAO ile asprosin ve HOMA-Q arasında pozitif yönde, TMAO ile açlık insülini ve HOMA-IR arasında ise negatif yönde anlamlı bir korelasyon bulunmuştur.. Metformin almayan grup değerlendirildiğinde TMAO ile asprosin arasında pozitif yönde, TMAO ile glukoz arasında ise negatif yönde anlamlı bir korelasyon bulunmuştur. Asprosin ile glukoz arasında negatif yönde anlamlı bir korelasyon bulunmuştur. Sonuç olarak insülin direnci yüksek olan hastalarımızda Asprosin ve TMAO düzeylerini düşük olarak saptamış olup bu iki biyomolekülün bir biyo belirteç olarak kullanılabilmesi için daha geniş popülasyona sahip, çok merkezli yeni çalışmalara ihtiyaç duyulduğunu düşünmekteyiz. Anahtar Kelimeler: Polikistik over sendromu, insülin direnci, trimetil aminoksit, asprosin, metformin