Mondros Mütarekesi'nden Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın Kuruluşuna Kadar Hüseyin Rauf (Orbay) Bey

Birinci Dünya Savaşı'ndan yenilerek ayrılan Osmanlı Devleti, Mondros Mütarekesi'ni imzalaması ile İtilaf Devletleri tarafından toprakları işgale açık hale getirilmiştir. İşgallerden sonra başlayan Milli Mücadele Hareketi, Anadolu toprakları üzerinde yeni bir siyasi düzen getirmiştir. Milli Mücadele'nin lideri Mustafa Kemal Paşa'nın bu bağımsızlık savaşında yol arkadaşlarından biri olan Hüseyin Rauf(Orbay) Bey, Osmanlı Devleti'nin son döneminde ve yeni kurulan Türkiye Cumhuriyeti'nde birçok alanda adından söz ettiren önemli bir şahsiyettir. Rauf Bey, Hamidiye Kahramanı olarak adını duyurmuş, İstanbul Hükümeti'nde Bahriye Nazırlığı yapmıştır. Mustafa Kemal Paşa'ya önemli destekte bulunduğu Milli Mücadele Döneminde kabinenin Başbakanı olmuştur. Bu kritik aşamalardaki önemli görevlerinden dolayı kendisine pay çıkarmayacak kadar da faziletli davranmıştır. Ancak Mondros Mütarekesi'ni imzalaması, siyasi ve askeri başarılarını gölgelemiştir. Yine de olumlu-olumsuz tüm özellikleri kendisinin Osmanlı'dan Cumhuriyet'e geçiş döneminde önemli bir şahsiyet olarak anılmasına yetmiştir. Çalışmada; Rauf Bey'in Mondros Mütarekesi'ni hangi şartlarda imzaladığı, işgaller karşısındaki tavrı, Milli Mücadele Hareketi'ne katılışı, kongreler dönemindeki çalışmaları, Malta sürgününe sebep olan olaylar, TBMM'deki Başbakanlık süreci, askeri gelişmelerdeki etkisi, saltanatın kaldırılması sırasındaki tavrı ve düşünceleri, Lozan müzakerelerindeki tavrı, İsmet(İnönü) Paşa ve Mustafa Kemal Paşa ile aralarında oluşan anlaşmazlık, Cumhuriyetin ilanı ve Hilafetin kaldırılmasına dair düşünceleri, detaylarıyla kronolojik bir surette ortaya konulmuştur. Çalışma; arşivler başta olmak üzere, dönemin basını, birinci ve ikinci elden kaynakları titiz bir incelemeye tabi tutularak gerçekleştirilmiştir. Çalışmada, Rauf Bey'in siyasi hayatının en önemli evresi olan Mondros Mütarekesi'nden Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın kuruluşuna kadar ki dönem bilhassa ayrıntılı incelenmiştir.