Mülteci alanında sivil toplum kuruluşlarında çalışan sosyal hizmet uzmanlarının eleştirel düşünme eğilimlerine dair inceleme

Bu araştırma; mülteci alanında sivil toplum kuruluşlarında çalışan sosyal hizmet uzmanlarının eleştirel düşünme eğilim ve düzeylerini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Sosyal hizmet disiplini doğası gereği eleştirel düşünme ve karar verme konularında kritik bir noktadadır ve mesleği icra eden sosyal hizmet uzmanlarının konuyla ilgili yeterlilikleri mesleki müdahaleleri doğrudan etkilemektedir. Literatür incelendiğinde çeşitli kurumlarda çalışan sosyal hizmet uzmanlarının bu alandaki eğilim ve düzeylerine yönelik bir çalışmaya ulusal ve uluslararası düzeyde rastlanmamıştır. Sosyal hizmetin tüm alanlarında olduğu gibi mültecilik alanında da geliştirilen planlamalarda eleştirel düşünmeye ihtiyaç vardır. Bu çalışmayla birlikte mültecilik alanında sivil toplum örgütlerinde çalışan sosyal hizmet uzmanlarının eleştirel düşünme eğilimleri ve bu buna etki eden değişkenler belirlenmiştir. Araştırma, amaçlı örneklem olarak yerelde mültecilik alanında çalışmak üzere en çok sosyal hizmet uzmanını istihdam eden dört kuruluşta çalışmakta olan sosyal hizmet uzmanları ile sınırlı tutulmuştur. Mülteci alanında sivil toplumda çalışan sosyal hizmet uzmanlarına ulaşabilmek için dört sivil toplum kuruluşu küme olarak belirlenmiştir. Bu alanda hizmet veren 123 sosyal hizmet uzmanına Kişisel Bilgi Formu ve 2002 yılında Akbıyık tarafından geliştirilen Eleştirel Düşünme Eğilimleri Ölçeği uygulanmıştır. Ölçeğin analizi ve Kişisel Bilgi Formundaki değişkenlerle ilişkisi incelenerek mültecilik alanında sivil toplum kuruluşlarında çalışan sosyal hizmet uzmanlarının eleştirel düşünme eğilimleri belirlenmiş ve bu eğilimin diğer değişkenlerle ilişkisi ortaya koyulmuştur. Uzmanların eleştirel düşünme eğilimlerinin yüksek olduğu; pozisyon ve görev tanımlarına, babalarının eğitim seviyesine ve deneyim sahibi olduğu alanlara göre eleştirel düşünme eğilimlerinin anlamlı bir şekilde farklılaştığı sonucuna ulaşılmıştır. Nitel ya da karma yöntemlerle yapılabilecek çalışmalarla uzmanların eleştirel düşünme eğilimlerine dair derinlemesine bulgulara ulaşılabilir. Anahtar Sözcükler: Eleştirel düşünme, eleştirel sosyal hizmet, mülteci, sosyal hizmet