Obez, fazla kilolu ve sağlıklı gönüllülerde göz içi basınç ve santral kornea kalınlık değerlerinin karşılaştırılması

Obezite çağımızın epidemisi haline gelmiĢtir, tüm vücut sağlığına olumsuz etkilerinin yanında göz sağlığını da tehdit etmektedir. Obezite hem kadın hem erkeklerde artmıĢ göz içi basıncı için bağımsız risk faktörüdür. ÇalıĢmamız Haziran 2017 - Kasım 2017 tarihleri arasında, Adnan Menderes Üniversitesi Göz Hastalıkları polikliniğine baĢvuran tüm hastalar içinden göz içi basıncı yüksekliğine sebep olacak hastalığı olmayan olgulardan, yaĢ aralığı uygun olan kadın ve erkek hastaların dahil edildiği prospektif kontrollü bir çalıĢmadır. Bu çalıĢma öncesinde Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi GiriĢimsel Olmayan Etik Kurul‟undan onay alınmıĢtır. (Protokol No: 2017/1179 ) ÇalıĢmamıza 18 ile 90 yaĢ aralığında, diabet ve hipertansiyon gibi sistemik hastalığı olmayan, glokom, korneal yüzey hastalığı ve korneal ödemi bulunmayan hastalar dahil edildi. Bu kriterlere sahip 115‟i kadın, 57‟si erkek; 172 hasta 344 göze en iyi düzeltilmiĢ görme keskinliği, biomikroskopi ve göz dibi incelemesi, non-kontakt tonometre kullanılarak göz içi basıncı (GĠB) ölçümleri ve optik koherens tomografi yöntemi ile pakimetri yapıldı. Hastaların boy ve kilo ölçümü alındı. Beden kitle indeksi (BKĠ) hesaplandı. Hastalar beden kitle indeksi (BKĠ) ne göre 18.5-24.9 kg/m² olanlar normal kilolu Grup 1‟e, 25.0-29.9 kg/m² olanlar fazla kilolu Grup 2‟ye ve 30 kg/m² ve üzeri olanlar obez Grup 3‟e dahil edildi. Ġstatiksel olarak veriler analiz edildi. Ġstatistiksel olarak verilerin değerlendirilmesi Mann-Whitney U, Kruskal Wallis H ve Spearman testi kullanılarak yapıldı. Testlerin değerlendirilmesinde "p" değerinin 0.05‟den küçük olması (p<0.05) istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. Gruplar arasında karĢılaĢtırma yapıldığında yaĢ ( p = 0,459), pakimetri ( p = 0,0843) ve görme keskinliği (p=0,627) bakımından anlamlı fark olmamakla birlikte gruplar arasında GĠB (p=0,003) açısından anlamlı fark vardır. Beden kitle indeksi arttıkça GĠB da artıĢ göstermektedir, BKĠ ile GĠB arasında pozitif yönde zayıf düzeyde korelasyon bulunmuĢtur (r =0,191). Korelasyon bulunan gruplar arasında anlamlı fark vardır (p=0,003). Post-hoc analiz yapıldığında Grup 3‟deki obez hasta grubunun GĠB değerlerinin anlamlı Ģekilde Grup 1 ve 2 den yüksek olduğu; Grup 1 ve 2 arasında ise GĠB açısından fark olmadığı bulunmuĢtur. (Ortalama GĠB Grup 1 :15,7± 3,2; Grup 2: 16,1± 3,3; Grup 3: 17,6± 4,5) Obez grubun diğer iki gruptan pakimetri değerleri arasında anlamlı fark yoktur ( p = 0,371). (Ortalama pakimetri Grup 1: 539,1±35,7; Grup 2: 537,8±30,9; Grup 3: 539,9±37,4) Kadın hasta grubunun erkeklere göre GĠB‟ı daha yüksek (p˂0,001), (Ortalama GĠB kadın: 17,1±4; erkek: 15,4±3,3); yaĢı daha genç (p=0,001) ), (Ortalama yaĢ kadın: 53,2±12,2 ; erkek: 57,4± 13,3), BKĠ daha fazladır (p˂0,001) (Ortalama BKĠ kadın: 30,9±7,5 ; erkek: 27,1±4,3). Pakimetri ölçümleri arasında anlamlı fark yoktur (p=0,674) (Ortalama pakimetri kadın: 539±35,9; erkek: 538,9±32,9). Hipertansiyonu ve diyabeti olmayan obez hastalar bile göz içi basıncı artıĢı açısından risk grubu içindedir. ÇalıĢmamızda BKĠ‟nde her 10 kg/m² lik artıĢın 1,4 mmHg GĠB artıĢına sebep olacağı sonucunu vermektedir. Obezitenin tüm dünyada giderek artan bir sağlık sorunu haline geldiği, GĠB artıĢının körlüğe sebep olduğu düĢünüldüğünde; GĠB düzenlenmesi için kilo kontrolü önem kazanmaktadır. ÇalıĢmamızın az sayıdaki literatüre katkı sağlamakla birlikte, ileride daha geniĢ hasta serilerini içerecek, günün aynı saatlerinde ölçümlerin yapıldığı çalıĢmalara ihtiyaç olduğu kanısındayız. Anahtar Kelimeler: Obezite, Göz Ġçi Basıncı, Santral Kornea Kalınlığı, Beden Kitle Ġndeksi