Öğretmenlerin teknolojik kabullerini yordayan değişkenler

Toplumların teknolojiye entegrasyonları arttıkça, bireylerin teknolojiyi kullanma ve kabul düzeylerini belirlemek önem kazanmaktadır. Bu amaçlar ortaya atılan teknoloji kabul modelleri bulunmaktadır. Son yıllarda eğitim ortamlarında teknoloji kullanmanın önemi arttıkça, öğretmenlerin teknolojik kabullerinin belirlenmesine yönelik ortaya atılan modeller de bulunmaktadır. Urşavaş, Şahin ve Mcilroy'un (2014) öğretmenlerin teknolojik kabullerini belirlemek için ortaya konulan model; planlı davranış kuramı, sebepli davranış kuramı, teknolojik kabul modeli, yeniliğin yayılımı kuramı, ayrıntılandırılmış planlı davranış kuramı, sosyal bilişsel kuram ve motivasyon kuraları gibi pek çok kuram ve modelden yararlanmaktadır. İlgili model, öğretmenlerin teknolojik kabullerini ölçmek amacıyla algılanan kullanışlılık, algılanan kullanım kolaylığı, algılanan eğlence, kaygı, davranışa yönelik niyet, uygunluk, teknolojik karmaşa, öznel norm, kolaylaştırıcı durumlar, kullanıma yönelik tutum ve özyeterlik olmak üzere 11 boyuttan oluşmaktadır. Özellikle hali hazırda görev yapan öğretmenlerin teknolojik kabullerinin belirlenmesi, eğitim ortamlarında teknolojinin etkin şekilde kullanılabilmesi ve bu sürece ilişkin kolaylaştırıcıların ve engellerin belirlenmesi açısından önemlidir. Bu gereksinimlerden yola çıkarak bu çalışmasının amacı, ortaokul öğretmenlerinin teknoloji kabullerini yordayan bazı değişkenleri ortaya koymak amaçlanmaktadır. Alan yazın incelendiğinde demografik değişkenlerden cinsiyet yaş ve hizmet yılı, bilişim teknolojileri okuryazarlığı ve kendi algılarına göre bilgi teknolojileri kullanım düzeyleri yordayıcı değişkenler olarak ele alınmıştır. Bu çalışmada nicel yöntemlere dayalı olarak, tarama çalışması türünde bir çalışma yapılmıştır. Bu çalışmada Aydın Efelerde bulunan 36 ortaokulda görev yapmakta olan 398 ortaokul öğretmenin tabakalı oranlı örnekleme ile veri toplanmıştır. Çalışmada 3 adet veri toplama aracı uygulanmıştır. Bu araçlar teknoloji kabul ölçeği (37 madde)(Ursavaş, Şahin ve Mcilroy, 2014), bilişim teknolojileri okur-yazarlık ölçeği(17 madde) (Kolburan-Geçer ve Dağ, 2010) ve öğretmenlerin bilgi teknoloji kullanım düzeyleri belirleme bilgi formudur (Rieber ve Welliver, 1989). Veri analizi SPSS programında yapılmıştır. Basit doğrusal regresyon analizi ile aşağıdaki bulgulara ulaşılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, cinsiyet ve yaş değişkenleri teknoloji kabulünün yordanmasında kaygı, öznel norm ve algılanan kullanışlılık boyutlarında anlamlı katkı sunmaktadır. Hizmet yılı değişkeni ise sadece algılanan kullanışlılık boyutunda anlamlı katkı sunarken diğer hiçbir boyutta katkı sunmamaktadır. Bilgi okuryazarlığı, internet okuryazarlığı ve bilgisayar okuryazarlığı boyutları teknoloji kabulünü yordamada genel olarak anlamlı katkı sunmaktadır. Kendi algılarına göre teknolojik okuryazarlık düzeyi algılanan kullanım kolaylığı, algılanan eğlence, öz yeterlik, teknolojik karmaşa ve kaygı boyutlarına anlamlı katkı sunarken; diğer boyutlara anlamlı katkı sunmamaktadır.