Ömer Seyfettin'in hikâyelerinde kadın ve kadın eğitimi

Ömer Seyfettin Milli Edebiyat döneminin önemli sanatçılarındandır. Her ne kadar sanat hayatına şiirle başlamış olsa da o hem Milli Edebiyat döneminin hem de bütün Türk edebiyatının en önemli hikâyecilerinden biridir. Olay (Maupassant) hikâyesi tarzında yazdığı hikâyelerle bu türün edebiyatımızda en önemli temsilcisi olmayı başarmış bir yazardır. Yaşadığı dönem Osmanlının en zor dönemlerinden biri olması nedeniyle hikâyelerinde özellikle toplumun çektiği sıkıntıları ele almıştır. Trablusgarp ve Balkan Savaşları'nın toplum üzerindeki yansımalarını hikâyelerinde görmek mümkündür. Kendisinin de bir asker olması hatta Yunanlılara esir düşmesi nedeniyle bu sıkıntıları bizzat yaşamış ve gözlemlemiş, gözlemlerini de hikâyelerine aktarmıştır." Nakarat", "Bomba" bu hikâyelerden bazılarıdır. Yazar, toplumun aksayan yönlerine de ışık tutmaya çalışmıştır. Alafrangalık, dinî taassup, batıl itikatlar, görücü usulü evlilik gibi konulara hikâyelerinde yer vermiştir. Yazar toplumda bu tür davranışlara sahip kişileri eleştirerek zor durumda kalacak olaylarla baş başa bırakmıştır. Yeri geldiğinde onları küçük düşürerek komik durumlara sokmuştur. Ömer Seyfettin'in bu temalarla birlikte ele aldığı en önemli konulardan biri de kadındır. Kadın onun için –çocuklar üzerindeki etkisi nedeniyle- gelecek nesilleri yetiştirecek en önemli güçtür. Bu yüzden kadının eğitilmesi ve toplumsal hayatta yerini alması şarttır. Onun eserlerinde kadın yaşa veya sosyal statüye göre çeşitli şekilleriyle yer almış ve bu değişik kadın tiplerini kendi sorunları içinde değerlendirmiştir. Ömer Seyfettin sadece hikâyeleri ile değil dille ilgili görüşleriyle de Türk edebiyatının önemli isimlerinden biridir. Genç Kalemler dergisinde yer alan "Yeni Lisan" makalesi Türkçenin sadeleşmesi açısından büyük önem taşımaktadır. Bu makaledeki maddeler Tanzimat'tan itibaren yapılmaya çalışılan fakat çok da başarılı olunamayan sadeleşme düşüncesinin ilkelerini ortaya koymuş, Cumhuriyet Dönemi'nde başarıya ulaşan sadeleşme hareketine de ışık tutmuştur. Anahtar sözcükler: Ömer Seyfettin, hikâye, kadın