Ortaöğretim öğrencilerinin ve öğretmenlerinin okul iklimi algıları

Bu çalışmada ortaöğretim öğrencilerinin ve öğretmenlerinin okul iklimi algılarının incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2020-2021 eğitim öğretim yılında, Trabzon ilinde Millî Eğitim Bakanlığına bağlı ortaöğretimlerde öğrenim gören 606 öğrenci ve görev yapan 303 öğretmen oluşturmaktadır. Bu çalışma tarama modelinde bir araştırmadır. Araştırmada Okul İklimi Algısı Öğrenci Ölçeği geliştirilmesi amaçlanmıştır. Ön geliştirme aşamasında ölçeğin yapı geçerliğine yönelik kanıt sunmak için Açımlayıcı Faktör Analizi ve Doğrulayıcı Faktör Analizi yapılmıştır. Ölçekten elde edilen puanların güvenirliği Cronbach alpha (α) ve McDonald omega (ω) katsayısı ile belirlenmiştir. Ön geliştirme aşamasındaki ölçek okul güvenliği, akran desteği ve yakınlık ile sosyal etkileşim alt boyutlarından oluşmuştur. Ölçekten elde edilen puanların geçerlik ve güvenirliğine yönelik kanıtlar elde edildikten sonra demografik değişkenlere göre öğrencilerin okul iklimi algılarının istatistiksel açıdan anlamlı olarak farklılaşıp farklılaşmadığı belirlenmiştir. Elde edilen veriler Jamovi 2.3 programında; bağımsız örneklemler t testi, ANOVA, Mann-Whitney U, Kruskal Wallis Testleri ile analiz edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre ortaöğretim öğrencilerinin okul iklimi algıları cinsiyet, sınıf düzeyi, disiplin cezası, sınıf tekrarı, anne eğitim düzeyi, baba eğitim düzeyi değişkenleri açısından incelenmiştir. Sınıf tekrarı değişkenine göre tüm boyutlarda, anne eğitim düzeyi değişkenine göre ise okul güvenliği boyutunda öğrencilerin okul iklimi algılarında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Cinsiyet, sınıf düzeyi, disiplin cezası, baba eğitim düzeyi değişkenlerinin tüm boyutlarında, anne eğitim düzeyi değişkenine göre ise akran desteği ve yakınlık ile sosyal etkileşim boyutlarında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Araştırmanın alt amaçlarından biri de Okul İklimi Algısı Öğretmen Anketi geliştirilmektir. Anketin uygulanması sonucunda elde edilen veriler Jamovi 2.3 programında cinsiyet değişkeni açısından betimsel olarak (frekans ve yüzde) incelenmiştir. Yapılan incelemelerde olumsuz öğrenci davranışlarının öğretmenlerin okul iklimi algısına etkisinin, olumlu öğrenci davranışlarına göre daha az çıktığı ifade edilebilir.