Ortaokul 8. sınıf öğrencilerinin sosyal medyada yansıttıkları değerler

Yapılan araştırmada ortaokul 8. Sınıf öğrencilerinin sosyal medya ortamında yansıttıkları değerler, değer ihlalleri, değerlerle ilgili yaşadıkları çelişki ve tutarsızlıklar ortaya konulması amaçlanmıştır. Araştırmada ayrıca öğrencilerin sosyal medyayı kullanım amaçları ve sıklıkla tercih ettikleri paylaşım türleri irdelenmiştir. Araştırma nitel araştırma desenlerinden durum çalışması ile gerçekleştirilmiştir ve araştırmaya 30 sekizinci sınıf öğrencisi dahil edilmiştir. Veri toplama sürecinde öğrencilerin 4 yıl boyunca Facebook ortamında yaptıkları paylaşımların tümü, Talim Terbiye Kurulunun ilköğretim müfredatında belirlediği değerler esas alınarak incelenmiş ve doküman arşivi oluşturulmuştur. Doküman incelemesinden elde edilen veriler ışığında, çalışma grubundan seçilen üç öğrenciyle görüşmeler düzenlenerek araştırmaya konu olan durumlarla ilgili derinlemesine bilgi elde edilmeye çalışılmıştır. İncelenen dokümanlar ve yapılan görüşmelerde elde edilen bulgular nitel içerik analizine tabi tutulmuştur. Araştırma neticesinde öğrencilerinin sosyal medya ortamında "demokrasi bilinci" ve "sadelik" değerleri haricindeki değerleri yansıtan farklı türlerde paylaşımlar yaptıkları tespit edilmiştir. Bununla birlikte öğrencilerin paylaşımlarında "sevgi", "saygı", "duyarlılık", "özgüven", "insana değer verme", "sorumluluk sahibi olma" ve "dostluk" gibi değerlere daha çok yer verdikleri görülmüştür. Ayrıca öğrencilerin günlük hayatta ifade edemedikleri "hayvanseverlik", "cesaret" gibi bazı değerleri Facebook ortamında paylaşımlar vasıtasıyla yansıttıkları izlenmiştir. Yapılan araştırmada, bazı öğrencilerin "kanaatkâr olma" ve "kötü tezahürata karşı" olma değerlerine ilişkin birbiriyle çelişen paylaşımları izlenmiştir. Ayrıca öğrencilerin "sabır", "toplumsal olaylara duyarlılık" ve "dayanışma" gibi birkaç değerde kavram karmaşası yaşadıkları fark edilmiştir. Öğrencilerin farkında olarak ya da olmayarak değerleri ihlal eden paylaşımlar yaptıkları görülmüştür. Yapılan araştırmanın sonuçlarına göre öğrencilerin değerleri ihlal eden paylaşımlar yapmasının en temel sebepleri eğlence, futbol fanatizmi, önyargı ve dikkat çekme kaygısı olmuştur. Öğrencilerin Facebook'u kullanım amaçları incelendiğinde, sosyalleşme, onay görme, iletişim kurma, eğlence, bilgiye ulaşma ve derslerle ilgili paylaşımlarda bulunma gibi faktörlerin etkili olduğu gözlemlenmiştir. Araştırma sonuçları doğrultusunda sosyal medyanın değerler eğitiminde kullanımına ve sosyal medyanın olumsuz etkilerinden korunmaya ilişkin öneriler getirilmiştir.