Pandemi sürecinde uzaktan ve yüz yüze okul öncesi eğitimi alan çocukların sosyal becerilerinin karşılaştırılması

Bu araştırmanın amacı uzaktan ve yüz yüze okul öncesi eğitim alan çocukların sosyal becerilerini karşılaştırmaktır. Ayrıca uzaktan ve yüz yüze okul öncesi eğitim veren öğretmenler ile uzaktan okul öncesi eğitim alan çocukların velilerinin uygulama sürecine ilişkin görüşleri incelenmiştir. Araştırmada nicel ve nitel veri toplama yöntemlerinin birlikte kullanıldığı karma desen tekniklerinden açımlayıcı sıralı karma desen kullanılmıştır. Araştırmanın nicel çalışma grubunu, 2020-2021 eğitim-öğretim yılında Şırnak İli'nin Cizre İlçesinde, bir bağımsız anaokulu ve ilkokula bağlı anasınıfında, yüz yüze ve uzaktan okul öncesi eğitim alan toplam 42 çocuk oluşturmaktadır. Nitel çalışma grubunu ise 10 öğretmen ile uzaktan okul öncesi eğitim alan çocukların ailelerinden toplam 20 kişi oluşturmaktadır. Araştırmada bir dönem boyunca (on iki hafta) çocuklar normal sürecinde (uzaktan ve yüz yüze) eğitim almış ardından veriler Avcıoğlu (2007) tarafından 4-6 yaş için hazırlanan Sosyal Becerileri Değerlendirme Ölçeği ile toplanmıştır. Toplanan nicel verilerin analizinde araştırmanın alt problemleri bağlamında; Shapiro-Wilk Normal Dağılım Testi, t-testi yapılmıştır. Nitel verileri toplamak için araştırmacılar tarafından hazırlanan görüşme soruları alanda uzman akademisyenlerin görüşüne sunulmuş son hali verildikten sonra zoom aracılığı ile önce ailelerden daha sonra öğretmenlerden görüş alınmıştır. Nitel verilerin analizinde ise betimsel içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutuna yönelik olarak yapılan istatistiksel işlemler sonucunda, uzaktan ve yüz yüze okul öncesi eğitim alan çocukların toplam sosyal beceri puanları karşılaştırıldığında yüz yüze eğitim alan çocukların toplam sosyal beceri puanları daha fazla çıkmıştır. Yapılan etki büyüklüğü testine göre ortaya çıkan farkın byük bir etki olduğu bulunmuştur. ''Kızgınlık Davranışlarını Kontrol Etme'' ve ''Değişikliklere Uyum Sağlama Becerileri'', ''Akran Baskısı İle Başa Çıkma Becerileri'', ''Sözel Açıklama Becerileri'', ''Kendini Kontrol Etme Becerileri'', ''Amaç Oluşturma Becerileri'', ''Dinleme Becerileri Görevleri Tamamlama Becerileri'', ''Sonuçları Kabul Etme Becerileri'' alt boyutlar kapsamında yüz yüze okul öncesi eğitim alan çocukların sosyal beceri puanları daha fazla çıkarken ''Kişiler Arası Beceriler'' alt boyutunda bir farklılaşma çıkmamıştır. Araştırmanın nitel boyutuna yönelik olarak yapılan görüşmelere yönelik betimsel analizler sonucunda görüşme yapılan öğretmenler, yüz yüze eğitim sürecinde çocukların etkinliklere daha aktif, daha istekli katıldıklarını ve arkadaşları ile daha etkileşimli olduklarını belirtmişlerdir. Ayrıca öğretmenlerin bu süreç içinde bireysel etkinliklere daha çok yer verdikleri, çocukların sosyal becerilerini destekleyecek drama, deney gibi çalışmalara daha fazla yer verdikleri, yaparak yaşayarak öğrenmelerine fırsat verdikleri ve çocuklara model oldukları saptanmıştır. Uzaktan eğitim sürecine yönelik öğretmen görüşlerinden elde edilen sonuçlara göre çocukların anneye bağımlılıklarının arttığı, bağımsız hareket etme becerilerinin azaldığı, içedönüklüğün, arkadaşa/okula özlemin ve çocuklarda kaygı ve stresin arttığı belirlenmiştir. Bunun yanında uzaktan eğitim süreci içinde çocukların sosyal gelişim ve ilişkileriyle ilgili olarak öğretmenler, çocukların akranlarının çok azaldığını, sosyal ihtiyaçlarının yeterince karşılanmadığını, iletişimin evde yetişkinlerle sınırlı kaldığını belirtmişlerdir. Uzaktan okul öncesi eğitim alan çocukların aileleriyle yapılan görüşmelerden elde edilen sonuçlar ise; ailelerin kendilerini yetersiz hissettiği, bununla birlikte ailenin çocuğun eğitim faaliyetlerindeki rolünün arttığı, çocukları ile olan iletişimlerinde sorunların olduğu yönündedir. Aileler, çocuklarının bu süreçte sinirli ve agresif olduklarını, etkinliklere katılmak istemediklerini, okul, arkadaş ve öğretmenlerini özlediklerini belirtmiştir. Anahtar Sözcükler: Uzaktan Eğitim, Yüz Yüze Eğitim, Pandemi, Sosyal Gelişim, Okul Öncesi Eğitim