Parçalanmış ailelerin yoksulluğu ve geçinme stratejileri: Elazığ örneği

Parçalanmış yoksul aileler, yoksulluk, sosyal dışlanma ve diğer sosyal problemlerin en fazla yaşandığı aileleri ifade etmektedir. Bu çalışma, yoksul ailelerin parçalanma şekillerini, yoksulluğa nasıl bulaştıklarını ve yoksulluktan kurtulmak için nasıl çaba gösterdiklerini ele almayı amaçlamaktadır. Bu kapsamda kadın yoksulluğu ve çocuk yoksulluğu kavramları analiz edilerek parçalanmış ailelerin yoksulluğunun diğer ailelerin yoksulluğundan farkı ortaya konmaya çalışılmaktadır. Ayrıca kadın hane reislerinin geçinme stratejileri irdelenmektedir. Parçalanmış ailelerin yoksulluğuna ışık tutan bu araştırma, Elazığ ilinde 195 hanede gerçekleştirilmiştir. Bu haneleri yöneten kadınlara 77 sorudan oluşan bir anket uygulanmıştır. Buna bağlı olarak ortaya çıkan görüşme verileri de ayrıca değerlendirmeye alınmıştır. Araştırma sonucunda, hane reisi olan kadınların iş olanaklarından yeterince yararlanamadıkları, mecburiyetten dolayı ağır işlerde, düşük ücretlerle çalışmak zorunda kaldıkları, aile parçalanması neticesinde sosyal dışlanmayı ve yoksulluğu daha çok yaşadıkları, bulgularına ulaşılmıştır. Parçalanmış ailelerde çocuk işçiliğinin nispeten yaygın olduğu gözlemlenmiştir. Nafaka ve ölüm aylığı alma oranlarının son derece düşük olduğu saptanmıştır. Geçinme stratejileri ile ilgili olarak, uzun vadeli planlar yapamadıkları, günübirlik strateji geliştirdikleri ortaya çıkmıştır. Ayrıca son yıllarda gelişen sosyal devlet anlayışının parçalanmış yoksul ailelerin yoksulluklarını nispeten hafiflettiği anlaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Parçalanmış aile, yoksulluk, kadın yoksulluğu, çocuk yoksulluğu, sosyal dışlanma, geçinme stratejileri