Parkinson hastalarında osteoporoz eğitiminin osteoporoz bilgi düzeyi ve günlük yaşam üzerine etkisi, randomize kontrollü çalışma

Amaç: Bu çalışmada Parkinson hastalarında osteoporoz (OP) eğitiminin osteoporoz bilgi düzeyi ve günlük yaşam üzerine etkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Hipotez: Parkinson hastalarına; yalnız başına OP'ye yönelik bilgilendirici broşür verilmesiyle, broşüre ilave olarak yapılandırılmış OP eğitimi verilmesi arasında OP bilgi düzeyi ve günlük yaşam üzerine etki açısından istatistiksel olarak anlamlı düzeyde farklılık bulunmaktadır Materyal-Metot: PH tanılı 50 yaş ve üzeri 54 katılımcı çalışma ve kontrol gruplarına randomize edildi. OP eğitimi katılımcılara gruplar halinde, aynı hekim tarafından, sözel anlatımla, 20 dk ve tek seans şeklinde uygulandı. Broşürümüz OP eğitim programı ile aynı bilgileri içermekteydi. Hastalar girişte ve 12 hafta sonra olmak üzere 2 kez değerlendirildi. OP bilgi düzeyleri için 2011 Revize Osteoporoz Bilgi Testi (OBT) (0-32puan); günlük yaşam üzerine etkiler için günlük kalsiyum alımı (NOF) [National Osteoporosis Foundation, (mg)], fiziksel aktivite düzeyi (PASE) (Physical Activity Scale for the Elderly, 0-763 puan), sigara ve alkol kullam durumu (Evet/Hayır) ve miktarları (Sigara paket/hafta, alkol ünite/hafta) ve düşme sıklığı (kez/son 1 ay) sorgulandı. Bulgular: Her iki yöntemin de OBT (p<0.001) ve NOF (p<0.01) üzerine olumlu etkisinin bulunduğu; broşürle beraber eğitimin, tek başına broşüre üstünlüğünün bulunmadığı görülmüştür (p>0.05). Çalışma grubunda boş zaman aktivite düzeylerinde anlamlı artış (p<0.05), sigara (p<0.05) ve alkol (p<0.05) kullanım miktarlarında anlamlı azalma geliştiği görülmüştür. Grupların son test değerlerinin karşılaştırmasında ise sadece düşme sıklıklarında anlamlı düzeyde farklılık görülmüş olup çalışma grubunda düşme sıklığı daha az olarak saptanmıştır (p<0.05). Sonuç: Her iki yöntemin de OBT ve NOF üzerine olumlu etkisinin bulunduğu ve yöntemler arasında anlamlı fark bulunmadığı görülmüştür. Broşürle beraber verilen eğitimin boş zaman aktivite düzeyi ve sigara-alkol kullanım miktarları üzerine olumlu etkileri bulunmuştur. Düşme sıklığı açısından broşürle birlikte verilen eğitim, tek başına broşüre göre üstün bulunmuştur. Anahtar kelimeler: Parkinson, osteoporoz eğitimi, broşür, bilgi düzeyi, günlük yaşam, fiziksel aktivite, günlük kalsiyum alımı, düşme sıklığı, sigara ve alkol kullanımı, farkındalık