Afganistan'da barış süreci (1992-2021)

Afganistan Orta Asya'nın merkezinde yer alan stratejik bir ülkedir. Doğu ve güney sınırları üzerinden Pakistan'a komşu olan işbu ülke böylece Deniz yoluna ulaşır. 19 yüzyılın başlarından itibaren İngilizlerin işgaline uğrayan ülke 1973 sonrası iç savaşa doğru gider. Bu iç savaş nedeniyle ülkenin ordusu ekonomisi ve bütün birikimleri zayıflar ve yok olmaya mahkum kalır. Bu da beraberinde 1979 Rus işgalini getirir. Ülkedeki egemenliğini arttırmak isteyen Batı 2001 yılında ABD öncülüğünde ülkeyi işgal eder. Binlerce masum afganistanlı hayatını kaybeder ve binlerce kişi de engelli duruma düşer. İşgalci güçler dini aşırılığın uyuşturucu kaçakçılığının terörizmin ve kaçakçılığı bitirmek üzere ülkeye gelirler. Ancak hiçbir sonuç elde edemezler. Ağustos 2021 tarihinde ülke kendi kadarını terk ediliyor. Son 40 yılda iç Savaş yaşayan ülke huzur ve barış'ın yüzünü görmemiş barış'a giden yollar sebepsiz bahanelerle tıkanmıştır. Bu çalışmada 2001 ve 2021 arası ülkedeki barış süreci ele alınmış ancak Taliban'ın bir tehdit oluşturması ve merkezi hükümetin bir plan üzerine teröristlere karşı savaşmaması barış sürecini başarısızlığa uğratmıştır. Dahası Taliban terör örgütünün Doha anlaşması sonrası ülkeye hakim olmasını sağlamıştır. Taliban iş başına geldikten sonra herkesi kucaklayacak bir hükümet oluşturamamış toplumun her kesiminin gönlüne kazanamamıştır. Bunun gerçekleşmesi için öncelikle komşu ülkeler bölge ülkeler ve uluslararası güçlerin baskı uygulaması ve azınlık haklarının alınmasında destekçi olması gerekmektedir. Aksi takdirde ülkede kalıcı bir barışın yerleşmesi ve gelişmesi pek mümkün gözükmemektedir. Anahtar kelimeler: Afganistan, barış süreci, Taliban, uzlaşı.