Pendik şehir coğrafyası

Pendik Şehir Coğrafyası adlı bu çalışma şehir coğrafyası kapsamında beşerî ve iktisadi coğrafya metodolojisiyle bir yüksek lisans tezi olarak hazırlanmıştır. Tez çalışması beş bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde şehrin üzerinde kurulduğu fiziki coğrafya şartları ele alınmıştır. Bir yerleşmenin ortaya çıkması için gerekli olan koşulların çoğunu taşıdığı ortaya konulmuştur. İkinci bölümde şehrin tarihi ele alınmıştır. Neolitik Dönem'de bir balıkçı köyü olarak yerleşime açılan inceleme sahası, sahip olduğu stratejik konumu nedeniyle günümüze kadar farklı medeniyetlerin etkisinde kalarak varlığını sürdürmüştür. Özellikle savunma fonksiyonu ve Anadolu ile bağlantıyı sağlayan konumu, şehrin varlığının devam etmesinde önemli etkiye sahip olmuştur. Savunma için elverişli konumu hem Bizans hem Osmanlı hem de Cumhuriyet dönemlerinde askeri üslerin burada konumlanmasına yol açmıştır. Üçüncü bölümde şehrin nüfus özellikleri üzerinde durulmuştur. Cumhuriyet dönemine kadar tedrici bir şekilde artış gösteren nüfus yapısı, Yunanistan ile imzalanan anlaşma gereği ülkemize gelen göçmenlerin buraya yerleşmeleriyle ani bir artış göstermiştir. İkinci önemli nüfus artışı ise, 1950 yılından sonra sanayi alanlarının İstanbul'un çevresine taşınmasıyla, Kocaeli Yarımadasının doğusunda bulunan ve bu nedenle sanayi tesislerinin yer seçiminde tercih ettikleri Pendik'in yoğun nüfus hareketlerine maruz kalması sonucu gerçekleşmiştir. Buna ek olarak, bulunduğu konumu nedeniyle önemli geçiş güzergahlarında yer alması burada sürekli bir nüfus hareketinin varlığını ortaya çıkarmıştır. Dördüncü bölümde yerleşme yeri özellikleri kapsamında şehrin plan özellikleri ile yerleşme saha ilişkisi ele alınmıştır. Ayrıca, konut tipleri ve şehirleri oluşturan en küçük yapı taşı olarak değerlendirilebilecek mahalleler; nüfus, yüzölçümü ve bu mahallelerde bulunan ve şehir için önemli olan ekonomik kuruluşları açısından ele alınmıştır. Beşinci bölümde şehrin fonksiyonları ele alınmıştır. Ulaşım fonksiyonu içinde havayolu ulaşımı şehri diğer şehirlerden ayıracak bir özellik katmakla birlikte diğer fonksiyonların gelişmesine ve çeşitlenmesine yol açmıştır. Sonuç kısmında ise genel değerlendirme ile gelecekte muhtemel avantaj ve dezavantajlara değinilmiştir. Anahtar kelimeler: Pendik, Şehir, Nüfus, Yerleşme, Şehir Fonksiyonları.