Performans yönetim aracı olarak balanced scorecard sisteminin hazır giyim işletmesinde uygulanması ve bir model geliştirme

Bilim, teknoloji, iletişim alanlarında yaşanan hızlı değişim sonucunda stratejik hedeflerle yol almak zorunda kalan hazır giyim sektörü, mevcut pazar koşulları, insan kaynağına dayanan gücü, üretim yapısı nedeniyle karmaşık ve dinamiktir. Maddi varlığı olmayan değerlerin önem kazandığı rekabet koşullarında hazır giyim işletmeleri, somut ve soyut varlıklardan oluşan yapılarını ölçümleyecek performans değerlendirme yaklaşımlarına daha fazla ihtiyaç duymaktadır. Balanced Scorecard örgütlerin stratejisini belirlemesini, bu stratejiyi amaçlar, ölçütler, hedefler ile uygulanabilir adımlara dönüştürmesini ve etkin şekilde uygulanmasını sağlayan çok boyutlu performans yönetim sistemlerinden birisidir.Bu araştırma, değişen pazar koşullarında rekabet üstünlüğü kazanmak isteyen hazır giyim işletmesinde çok boyutlu bir performans ölçüm modeli oluşturmak amacı ile hazırlanmıştır. Nitel özelliğe sahip araştırmada teknik / bilimsel / katılımcı eylem araştırması yöntemi kullanılmıştır. Çalışmanın örneklemini, Ankara'da faaliyet gösteren ve sisteme olumlu yaklaşan bir hazır giyim işletmesi oluşturmaktadır. Veriler yapılandırılmamış görüşme, gözlem, doküman incelemesi, anket ve beyin fırtınası teknikleri kullanılarak elde edilmiştir.Uygulamanın gerçekleştirildiği hazır giyim işletmesinin geleneksel yapıdaki finansal performans anlayışı, Balanced Scorecard sistem yaklaşımıyla stratejik performans yönetim sistemine dönüştürülmüştür. İşletme yapısı SWOT analizi ile değerlendirilerek misyon, vizyon ve strateji yapılandırılmıştır. Çalışanların görev tanımları oluşturulduktan sonra kritik başarı faktörleri belirlenmiştir. Vizyon ve stratejiye ulaşmak için müşteri, iç süreçler, finansal, öğrenme ve gelişme boyutları kapsamında amaçlar, ölçütler ve hedefler oluşturulmuştur. İşletme için belirlenen amaç ve hedeflerin gerçekleştirilmesine yönelik girişimlerde bulunulmuştur. Kurumsal açıdan işletmenin ve bölümlerin performansları ölçülerek değerlendirmeye alınmıştır. On beş aylık uygulama süresince üç ayda bir olmak üzere beş ölçüm dönemi gerçekleştirilmiştir.Hazır giyim işletmesi için oluşturulan Balanced Scorecard modeli kapsamında, kurum ve bölümler düzeyinde üretim hızı, model çeşidi, kârlılık, verimlilik, müşteri ilişkileri, müşteri ve çalışan memnuniyetleri amaçlarında hedeflere, aynı zamanda stratejiye yönelik başarılı performans artışlarının sağlandığı sonucuna varılmıştır.