Petrol gelirlerinin ekonomik büyüme'ye etkisi: Irak ekonomisi üzerine ampirik bir çalışma

Petrol, yenilenemez bir enerji kaynağı ve insan yaşamı için önemli bir hammaddedir. Çünkü petrol elektrik, güç, ısınma, sanayi ve taşımacılıkta kullanılmaktadır. Avantajlı olan bazı ülkeler bu büyük ticari değere coğrafi konum yönüyle sahip bulunmaktadır. Yurtdışı gelirleri petrol ihracatına dayanan ülkelerde ekonomik büyümenin kaynağı büyük ölçüde petrol gelirleridir. Petrol gelirlerinde meydana gelen dalgalanmalar ekonomik büyümeyi de etkilemektedir. Bu çalışmada, Irak'ın ham petrol gelirlerinin ekonomik büyüme üzerindeki etkisi ampirik olarak analiz edilmiştir. Çalışmada 1990-2018 yıllarına ait veri setleri kullanılmıştır. Çalışmada kullanılan değişkenler reel ham petrol ihracat gelirleri ve büyümeyi temsil eden reel gayrı safi yurtiçi hâsıladır. Önce eşbütünleşme testi yapılmış ancak değişkenler arasına eşbütünleşme saptanamamıştır. Daha sonra Granger nedensellik analiz yapılmıştır. Analiz sonucunda reel petrol ihracat gelirlerinden reel gayrısafi yurtiçi hasılaya doğru nedensellik ilişkisi bulunmuştur. Daha sonra varyans ayrıştırması analizi ve etki tepki fonksiyonları yardımıyla değişkenler arasındaki ilişkini boyutları saptanmıştır. Çalışmanın sonunda bazı somut politika önerilerine yer verilmiştir. Anahtar Kelimeler: Petrol, petrol gelirleri, ekonomik büyüme, granger nedensellik